Սպանդարյանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (Սյունիքի մարզ)
Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սպանդարյանի պատմության և մշակույթի անշարժ հուշարձանների ցանկ (այլ կիրառումներ)
Այս հոդվածը ներկայացնում է Սյունիքի մարզի Սպանդարյան գյուղի պատմության և մշակույթի հուշարձանների ցանկը, որը 2002 թ․ հաստատվել է Հայաստանի կառավարության կողմից[1]։ Ցանկում ներառված է ընդամենը 26 հուշարձան (10 միավոր)։
| հուշարձան | կառուցված | վայր, հասցե | կոորդ | համարանիշ | նշան. | հավելյալ նշումներ | պատկեր |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ամրոց | մ.թ.ա. 2-1 հզ | գյուղից 500 մ հվ, Վերին Բորտի գյուղատեղիի հս եզրին, բարձունքի վրա | — | Հ | ավերված | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Ամրոց Քաջաց բերդ «Քոչաբերդ» | միջնադար | գյուղից հվ, Երևան-Սիսիան խճուղուց աջ | — | Հ | կիսավեր | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Գյուղատեղի Ներքին Բորտի | 15-17 դդ. | գյուղից 1 կմ հվ-աե, Որոտանի կիրճում | — | Հ | այլ անվանում Սայշիվան, ավերված | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Գյուղատեղի Վերին Բորտի | 5-19 դդ. | գյուղից 500 մ հվ, Որոտանի ձախ ափին | — | Հ | այլ անվանում` Վերդիկ, Մելիքլար, ավերված | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Բնակելի տուն «Մելիքի տուն» | 18 դ. | — | Հ | ավերված | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Բնակելի քարայր | 14-18 դդ. | գյուղատեղիի հս եզրին | — | Հ | միասրահ | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Բնակելի քարայր | 14-18 դդ. | գյուղատեղիի հս եզրին | — | Հ | միասրահ | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Եկեղեցի | 5 դ. | գյուղատեղիի աե մասում, սարալանջին | — | Հ | միանավ կիսավեր սրահ է | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Գերեզմանոց | 10-14 դդ. | եկեղեցու շուրջը | — | Հ | ավերված | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Խաչքար | 11 դ. | — | Հ | Լուսանկար վերբեռնել | |||
| Խաչքար | 12 դ. | — | Հ | ընկած | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Տապանաքար | 1329 թ. | — | Հ | օրորոցաձև է, որսի տեսարանով | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Ժայռախաչ | 15-16 դդ. | գյուղատեղիում, աղբյուր տանող ճանապարհին | — | Հ | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Ժայռախաչ | 15-16 դդ. | գյուղատեղիի աե եզրին | — | Հ | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Խաչքար | 14-15 դդ. | գյուղատեղիի հս-աե եզրին | — | Հ | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Ձիթհան | 17 դ. | գյուղատեղիի հս եզրին | — | Հ | ավերված | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Ջրաղաց | 18 դ. | գյուղատեղիի ամ եզրին | — | Հ | պահպանվել են հիմնապատերը | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Ջրաղաց | 18 դ. | գյուղատեղիի ամ եզրին, նախորդից 50 մ հվ | — | Հ | պահպանվել է հվ պատը | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Ջրաղաց | 18 դ. | գյուղատեղիի ամ եզրին, նախորդի դիմաց | — | Հ | պահպանվել են ամ և մասամբ` հվ պատերը | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Քարայր Ճգնավորի այր | 17-18 դդ. | գյուղատեղիում, հյուսիսահայաց ժայռի մեջ | — | Հ | միասրահ | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Դամբարանադաշտ | մ.թ.ա. 1 հզ | գյուղի հս եզրին | — | Հ | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Խաչքար | 9-10 դդ. | գյուղի հվ եզրին, գյուղապետարանի մոտ | — | Հ | տեղափոխվել է Վերին Բորտի գյուղատեղիից | Լուսանկար վերբեռնել | |
| Կամուրջ | 1930 թ. | գյուղից 500 մ աե, գյուղ մտնող հին ճանապարհի մոտ | — | Տ | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Հուշաղբյուր | 1987 թ. | գյուղի հվ եզրին | — | Տ | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Հուշաղբյուր՝ 1937 թ. զոհերին | 1983 թ. | գյուղից 1 կմ հվ-ամ, ձորում | — | Տ | Լուսանկար վերբեռնել | ||
| Հուշարձան՝ Երկրորդ աշխարհամարտում զոհվածներին | 1979 թ. | գյուղի աե եզրին | — | Տ | Լուսանկար վերբեռնել |