Գազախի շրջան

Գազախի շրջան; ադրբ.՝ Qazax rayonu
Երկիր	Ադրբեջան
Կարգավիճակ	Ադրբեջանի շրջան
Մտնում է	Ադրբեջան
Ներառում է	22 մունիցիպալիտետ
Վարչկենտրոն	Գազախ
ԲԾՄ	396 մետր
Բնակչություն (2005)	85 569
Տարածք	701
Հիմնադրված է	օգոստոսի 8, 1930 թ.
Ժամային գոտի	UTC+4
ISO 3166-2 կոդ	AZ-QAZ
Հեռախոսային կոդ	279
Փոստային ինդեքսներ	3500
Ավտոմոբիլային կոդ	35
	qazax.az
	Գազախի շրջան Վիքիպահեստում

Գազախի շրջան (ադրբ.՝ Qazax rayonu), շրջան ներկայիս Ադրբեջանական Հանրապետության արևմտյան մասում։ Վարչական կենտրոնը Գազախ (նախկին Ղազախ) քաղաքն է։

Այժմ Գազախի, ինչպես նաև հարևան Աղստևի շրջանները բնակեցված են ղարափափաղների ցեղախմբով, որոնք այժմ համարվում են ադրբեջանցիների ենթախումբ^[1]։

Պատմություն

Ներկայիս Գազախի շրջանը կազմում է պատմական Մեծ Հայքի Ուտիք աշխարհի արևմտյան մասը։ Ժամանակին այդ քաղաքում կար մի քանի հայկական եկեղեցի, որոնք այժմ կամ լիովին, կամ մասամբ ավերված են ադրբեջանցիների կողմից։

Միջին դարերում (10-11-րդ դարեր) Գազախի շրջանի տարածքը մաս էր կազմում հայոց Վահրամյանների Գագի իշխանության մասը։ Գազախի շրջանում կիսաավերված վիճակում պահպանվել են իշխանանիստ Գագ ամրոցի ավերակները Գագա Սուրբ Սարգիս վանքով (ադրբեջանցիները այն կեղծում և ներկայացնում են "աղվանական" հուշարձան, թեև 10-11-րդ դարերում Ալբանիա-Աղվանքը վաղուց ավարտել էր իր գոյությունը), Գավազան (Գավարծին) բերդը, բազմաթիվ խաչքարեր և այլ հայկական հուշարձաններ։

Աշխարհագրություն

Տարածքը հիմնականում դաշտային է, սակայն հանդիպում են մի քանի ոչ բարձր լեռներ՝ Փոքր Կովկասի լեռնային համակարգից։ Դեռ Ռուսական կայսրության տիրապետության տարիներին Ելիզավետպոլի նահանգի կազմում ստեղծվել էր Ղազախի գավառը, որի լեռնային մասը՝ Տավուշը, Հայաստանի կազմում է, իսկ դաշտային հատվածներն անջատվել են Հայաստանից և միացել Ադրբեջանին 1920-ական թվականներին։

Լեռներից են Ազնաքար՝ Կողբ գետի աջ կողմում^[2], Գյոկ Տամպտու^[3], Գեջալի Կայա^[4], Դյուլդյուլ^[5] գագաթները։