Jump to content

Լայոշ Պորտիշ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Լայոշ Պորտիշ
հունգ.՝ Lajos Portisch
Լայոշ Պորտիշը 2005 թվականին
Պետություն(ներ){{{2}}} Հունգարիա
Ծննդյան ամսաթիվապրիլի 4, 1937(1937-04-04) (89 տարեկան)
ԾննդավայրԶալաեգերսեգ, {{{2}}} Հունգարիա
ԿոչումԳրոսմայստեր (1961)
Միջազգային վարպետ (1958)
Ներկայիս վարկանիշ2467
ՖԻԴԵ համար700037
365chessLajos_Portisch
Chesstempo համար167240
ICCF համար167240
Մասնակցել էՇախմատային օլիմպիադա 1956[1], Շախմատային օլիմպիադա 1958[1], Շախմատային օլիմպիադա 1960[1], Շախմատային օլիմպիադա 1962[1], Շախմատային օլիմպիադա 1964[1], Շախմատային օլիմպիադա 1966[1], Շախմատային օլիմպիադա 1968[1], Շախմատային օլիմպիադա 1970[1], Շախմատային օլիմպիադա 1972[1], Շախմատային օլիմպիադա 1974[1], Շախմատային օլիմպիադա 1978[1], Շախմատային օլիմպիադա 1980[1], Շախմատային օլիմպիադա 1982[1], Շախմատային օլիմպիադա 1984[1], Շախմատային օլիմպիադա 1986[1], Շախմատային օլիմպիադա 1988[1], Շախմատային օլիմպիադա 1992[1], Շախմատային օլիմպիադա 1994[1], Շախմատային օլիմպիադա 1996[1] և Շախմատային օլիմպիադա 2000[1]
Պարգևներ և մրցանակներ
 Lajos Portisch Վիքիպահեստում

Լայոշ Պորտիշ (հունգ.՝ Lajos Portisch, ապրիլի 4, 1937(1937-04-04), Զալաեգերսեգ, Հունգարիա), հունգարացի շախմատիստ, գրոսմայստեր (1961)։

Կենսագրություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շախմատ խաղալ սովորել է 12 տարեկանում՝ այդ տարիքից անընդհատ բարելավելով իր հմտությունները։ 1955 թվականին մասնակցել է Անտվերպենում կայացած պատանիների աշխարհի առաջնությանը և զբաղեցրել 4-րդ տեղը։ 1958 թվականին Պորտիշը դարձել է միջազգային վարպետ։

1958-1981 թվականներին 9 անգամ հաղթել է Հունգարիայի առաջնությունում։ 1961 թվականից գրոսմայստեր է։ 1956-2000 թվականներին Հունգարիան ներկայացրել է շախմատի համաշխարհային օլիմպիադաներում[3] և սահմանել է բազմաթիվ ռեկորդներ. օլիմպիադաներին նա մասնակցել է 20 անգամ, խաղացել 260 պարտիա, վաստակել 176½ միավոր։

1978 թվականի օլիմպիադայում Հունգարիայի հավաքականը (1-ին խաղատախտակ՝ Լ. Պորտիշ) աննախադեպ մարզական սխրանք գործեց՝ առաջ անցնելով ԽՍՀՄ հավաքականից և զբաղեցնելով 1-ին տեղը։

Պորտիշը աշխարհի չեմպիոններին հաղթողների Միխայիլ Չիգորինի անվան խորհրդանշական ակումբի անդամ է։ Նա երեք անգամ հաղթել է աշխարհի չեմպիոն Տիգրան Պետրոսյանին (Զագրեբ, 1965, Սանտա Մոնիկա, 1966, Մոսկվա, 1967), և մեկ անգամ՝ աշխարհի չեմպիոն Անատոլի Կարպովին (Թիլբուրգ, 1982)։

Խիստ դիրքային ոճի և տեսական խոր գիտելիքների համար Պորտիշին տվել էին «հունգարական Բոտվիննիկ» մականունը։

Պորտիշը Հունգարիայում 2004 թվականին արժանացել է մարզական ամենաբարձր մրցանակին և դարձել Ազգի մարզիկ[4]։

Հիմնական մարզական արդյունքներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
ԹվականՄրցաշարԱրդյունքՏեղ
1958Հունգարիայի 13-րդ առաջնություն11 18-ից1
1958Հունգարիայի 14-րդ առաջնություն11 17-ից1-3
1959Հունգարիայի 15-րդ առաջնություն13,5 18-ից1-3
1960Մադրիդ, փնջային մրցաշար10,5 15-ից1-4
1961Հունգարիայի 16-րդ առաջնություն13,5 17-ից1-2
1962Սարաևո8 11-ից1-2
1963Սարաևո7 11-ից1
1963Հալլե, փնջային մրցաշար14 19-ից1
1963Ամստերդամ6 9-ից1
1964Հունգարիայի 19-րդ առաջնություն14,5 17-ից1
1965Բևերվեյկ10,5 15-ից1
1967Հալլե, փնջային մրցաշար15,5 19-ից1
1967Ամստերդամ8 11-ից1
1968Սկոպիե-Օհրիդ14,5 19-ից1
1969Մոնտե Կառլո8 11-ից1-2
1969Ամստերդամ11,5 15-ից1
1969/1970Հաստինգս7 9-ից1
1970/1971Հաստինգս6 9-ից1
1971Հունգարիայի 27-րդ առաջնություն11 16-ից1
1972Վեյկ ան Զեյ10,5 15-ից1
1972Լաս Պալմաս12 15-ից1
1972Սան Անտոնիո10,5 15-ից1-3
1973Լյուբլյանա-Պորտորոժ12,5 17-ից1
1973Պետրոպոլիս, միջփնջային մրցաշար11,5 17-ից2-4
1975Վեյկ ան Զեյ10,5 15-ից1
1975Միլան7 11-ից1
1975Հունգարիայի 31-րդ առաջնություն12,5 18-ից1
1976Բիլ, միջփնջային մրցաշար12 19-ից2-4
1978Վեյկ ան Զեյ8 11-ից1
1978Թիլբուրգ7 11-ից1
1979Ռիո դե Ժանեյրո, միջփնջային մրցաշար11,5 17-ից1-3
1981Հունգարիայի 37-րդ առաջնություն1
1982Տոլուկա, միջփնջային մրցաշար8,5 13-ից1-2
1984/85Ռեջո նել Էմիլիա7,5 11-ից1
1985Պորտորոժ-Լյուբլյանա7 11-ից1-3
1986Սարաևո7,5 12-ից1-3
ԹվականՔաղաքՄրցակից+=Արդյունք
1965ԲլեդՄիխայիլ Տալ (հավակնորդների քառորդ եզրափակիչ մրցախաղ)1432,5:5,5
1968ՊորեչԲենտ Լարսեն (հավակնորդների քառորդ եզրափակիչ մրցախաղ)2354,5:5,5
1974Պալմա դե ՄալյորկաՏիգրան Պետրոսյան (հավակնորդների քառորդ եզրափակիչ մրցախաղ)2386:7
1975ՄիլանԱնատոլի Կարպով0152,5:3,5
1977ՌոտերդամԲենտ Լարսեն (հավակնորդների քառորդ եզրափակիչ մրցախաղ)5236,5:3,5
1977ԺնևԲորիս Սպասկի (հավակնորդների կիսաեզրափակիչ մրցախաղ)2496,5:8,5
1980ԽալապաԲորիս Սպասկի (հավակնորդների քառորդ եզրափակիչ մրցախաղ)11127:7
1980Աբանո ՏերմեՌոբերտ Հյուբներ (հավակնորդների կիսաեզրափակիչ մրցախաղ)0294,5:6,5
1983Բադ ԿիսինգենՎիկտոր Կորչնոյ (հավակնորդների քառորդ եզրափակիչ մրցախաղ)1443:6
1988Սենտ ՋոնՌաֆայել Վահանյան (հավակնորդների 1/8 եզրափակիչ մրցախաղ)1053,5:2,5
1989ԱնտվերպենՅան Թիման (հավակնորդների քառորդ եզրափակիչ մրցախաղ)1232,5:3,5

Վարկանիշի փոփոխության գծապատկեր

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Էլոյի գործակցի փոփոխություններ[5] RatingDate24602490252025502580261026402670Հուլ. 1971օգոստ. 2012Լայոշ ՊորտիշElo rating

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 OlimpBase
  2. https://web.archive.org/web/20150701182042/https://hunonchess.com/budapest-diszpolgara-lett-portisch-lajos/
  3. OlimpBase :: Men ' s Chess Olympiads :: Lajos Portisch
  4. «Լայոշ Պորտիշը դարձել է Ազգի մարզիկ». Արխիվացված է օրիգինալից 2008 թ․ մայիսի 8-ին. Վերցված է 2016 թ․ սեպտեմբերի 22-ին.
  5. ՖԻԴԵ ցուցակներով Էլոյի վարկանիշ. Աղբյուրներ: fide.com, benoni.de, olimpbase.org

Գրականություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  • Хайтун Й. Гроссмейстер Портиш. Москва : Физкультура и спорт, 1977. 221 с (Выдающиеся шахматисты мира)
  • Шахматы : энциклопедический словарь / гл. ред. А. Е. Карпов. — М.: Советская энциклопедия, 1990. — С. 312—313. — 624 с. — 100 000 экз. — ISBN 5-85270-005-3.

Արտաքին հղումներ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Լայոշ Պորտիշ» հոդվածին։