Հունգարիայի ազգային գրադարան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հունգարիայի ազգային գրադարան
Országos Széchényi Könyvtár.jpg
ԵրկիրFlag of the Habsburg Monarchy.svg Հունգարիա
Տեսակազգային գրադարան
Հիմնվել էնոյեմբերի 25, 1802
ՏեղադրությունԲուդապեշտ
Անվանված էFerenc Széchényi
Այլ տվյալներ
Կայքoszk.hu
Կոորդինատներ: 47°29′42.000000099991″ հս․ լ. 19°2′21.001200099997″ ավ. ե. / 47.49500000002777256° հս․. լ. 19.03916700002777773° ավ. ե. / 47.49500000002777256; 19.03916700002777773

Հունգարիայի ազգային գրադարան (հունգ.՝ Országos Széchényi Könyvtár, OSZK), գրադարան Բուդապեշտում: Հունգարիայի երկու ազգային գրադարաններից մեկն է (երկրորդը՝ Դեբրեցենի համալսարանի գրադարանն է): Գրադարանի կազմում է ընդգրկված Քորվինուսի գրադարանը՝ հունգար թագավոր Մատյաշ Հունյադիի վերածննդի ժամանակաշրջանի գրադարանը:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրադարանը 1802 թվականին հիմնադրել է կոմս Ֆերենց Սեչենը: Նա ճամփորդել է ամբողջ աշխարհում, գնել հունգարական գրքեր, ժողովել դրանք և նվիրաբերել ազգին: 1803 թվականին Պեշտում բացվել է հանրային գրադարան: Հետևելով Սեչենի օրինակին՝ երկրում սկսել են գրադարաններին գրքեր նվիրաբերել:

1808 թվականին Հունգարիայի ազգային ժողովը (Diet) հիմնադրել է Հունգարիայի ազգային թանգարանը՝ հավաքելու Հունգարիայի պատմական, հնագիտական և բնական մասունքները: Թանգարանը միացել է գրադարանին և վերջին 200 տարիների ընթացքում գործել նրա կազմում՝ լինելով Հունգարիայի անցյալի գրավոր, տպագիր և առարկայական մասունքների ազգային պահոց:

1846 թվականին Հունգարիայի ազգային թանգարանը տեղափոխվեց նոր շենք, սակայն միայն 1949 թվականից հետո գրադարանը դարձավ անկախ կառույց իր ներկայիս անվանմամբ: 1985 թվականին գրադարանը տեղափոխվել է Բուդա ամրոց պալատի նոր վայր[1]:

Collections[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Հունգարիայի հրատարակչությունների յուրաքանչյուր տպագիր նյութի պատճեն
    • Հունգարիայում հրատարակված ցանկացած հրապարակում
    • հունգարերեն կամ հունգար հեղինակների արտերկրում տպագրված գործեր
    • ոչ գրքային նյութեր (ձայնագրություններ, տեսանյութեր, էլեկտրոնային փաստաթղթեր և այլն)
  • 8 միլիոն նմուշ՝ բաղկացած
    • 2.5 միլիոն գիրք
    • 385000 պարբերական հրատարակություններ (թերթեր և պարբերականներ)
    • 270000 գրավոր և աուդիո երաժշտական փաստաթղթեր
    • 1 միլիոն ձեռագրեր
    • 200000 քարտեզներ, այդ թվում՝ «Tabula Hungariae», որը 2007 թվականին ներառվել է ՅՈՒՆԵՍԿՕԱշխարհի հիշողություն ծրագրում[2]
    • 320,000 նկարներ և փորագրություններ
    • 3 միլիոն պաստառներ և փոքր տպագրություններ
    • ավելի քան 272000 փաստաթղթերի միկրոֆիլմային պատճեններ
  • Վաղ գրքերի հավաքածու
    • Հունգարիայում տպագրված առաջին գիրքը՝ «Chronica Hungarorum» (Հունգարացիների ժամանակագրություն), որը տպագրվել և հրատարակվել է 1473 թվականին
    • մինչև 1711 թվականի տպագրված աշխատանքների 8600 նմուշ
    • 1814 ինկունաբուլաներ, որոնք թվագրվում են գրատպության 1-ին դար
    • հունգարերեն ամենահին տեքստը. 12-րդ դարի թաղման արարողակարգի քարոզ և աղոթք, առաջին հայտնի արձակ հունգարերեն տեքստը
    • առաջին հայտնի հունգարական բանաստեղծությունը
    • Հունգարական առաջին օրենսգրքի ամենահին գոյություն ունեցող ձեռագիրը (Decretum Sancti Stephani Regis
    • Մատյաշ Հունյադիի գրադարանի Քորվինյան 35 օրենսգրքեր

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. National Széchényi Library
  2. «Tabula Hungariae»։ UNESCO Memory of the World Programme։ 2008-05-16։ Վերցված է 2009-12-15 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]