Իտալիայի տնտեսություն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Իտալիայի տնտեսություն
Milan skyline skyscrapers of Porta Nuova business district.jpg
Միլան, Իտալիայի ֆինանսական կենտրոն
ԱրժույթԵվրո (EUR, €)
Ամրագրված փոխարժեքԿամպիոնե դ’Իտալիա - Շվեյցարական ֆրանկ
Ֆիսկալ տարիՀունվարի 1 - դեկտեմբերի 31
Առևտրային կազմակերպություններԵՄ, ԱՀԿ, ՏՀԶԿ, ԻՆԱԲ
Վիճակագրություն
Բնակչությունdecrease 60,359,546 (Հունվարի 1 2019, նախնական)[1]
ՀՆԱ
  • decrease $1.989 տրիլիոն (անվանական, 2019)[2]
  • Green Arrow Up Darker.svg $2.443 տրիլիոն (ԳՀ, 2019)[2]
ՀՆԱ տեղ
ՀՆԱ-ի աճ
  • 1.7% (2017) 0.9% (2018)
  • 0.0% (2019) 0.5% (2020)[2]
ՀՆԱ-ն մեկ շնչի հաշվով
  • decrease $32,947 (անվանական, 2019)[2]
  • Green Arrow Up Darker.svg $40,470 (ԳՀ, 2019)[2]
ՀՆԱ֊ն ըստ սեկտորի
Գնաճ (ՍԳԻ)
Աղքատության շեմից ցածր բնակչություն
  • 5.7% աղքատության մեջ, 2014;[4]
  • positive decrease 27.3% աղքատության ռիսկ (2018)[5]
Ջինիի գործակիցnegative increase 33.4 միջին (2018, Eurostat)[6]
Մարդկային զարգացման ինդեքս
Աշխատուժ
  • Straight Line Steady.svg 23.398 միլիոն (2019)[9]
  • Green Arrow Up Darker.svg 59.2% զբաղվածություն (2019)[9]
Աշխատուժ ըստ մասնագիտության
Գործազրկություն
  • Straight Line Steady.svg 9.8% (2020 հունվար)[10]
  • positive decrease 29.6% երիտասարդների գործազուրկ (Q2, 2019)[11]
  • positive decrease 2.53% միլիոն գործազուրկ (Q3, 2019)[9]
Միջին համախառն աշխատավարձ€2,595 / $2,916 ամսեկան (2018)
Համախառն աշխատավարձի միջնարժեքը€1,878 / $2,110 ամսեկան (2018) (առանց հաշվի առնելու սոցիալական և մասնավոր օգուտները)
Հիմնական արտադրություններ
Արտաքին
ԱրտահանումGreen Arrow Up Darker.svg $496.3 միլիարդ (2017)[3]
Արտահանվող ապրանքներՄեքենաշինական արտադրանք, մանածագործական արտադրատեսակներ և հագուստ, արտադրական սարքավորումներ, ավտոմեքենաներ, տրանսպորտային սարքավորումներ, քիմիական նյութեր, սննդամթերք, խմիչքներ և ծխախոտ, օգտակար հանածոներ, գունավոր մետաղներ
Արտանհանման հիմնական գործընկերներ
  • Գերմանիա 12.5%
  • Ֆրանսիա 10.3%
  • Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ 9%
  • Իսպանիա 5.2%
  • Մեծ Բրիտանիա 5.2%
  • Շվեյցարիա 4.6%
  • (2017)[3]
ՆերկրումGreen Arrow Up Darker.svg $432.9 միլիարդ (2017)[3]
Ներկրվող ապրանքներՄեքենաշինական արտադրանք, քիմիական արտադրանք, տրանսպորտային սարքավորումներ, էներգետիկ արտադրանք, հանքային և գունավոր մետաղներ, տեքստիլ և հագուստ, սննդամթերք, խմիչքներ, ծխախոտ
Ներկրման հիմնական գործընկերներ
  • Գերմանիա 16.3%
  • Ֆրանսիա 8.8%
  • Չինաստանի Ժողովրդական Հանրապետություն 7.1%
  • Նիդերլանդներ 5.6%
  • Իսպանիա 5.3%
  • Բելգիա 4.5%
  • (2017)[3]
Օտարերկրյա ուղղակի ներդրումենրի ծավալ
  • Green Arrow Up Darker.svg $552.1 միլիարդ (31 դեկտեմբերի, 2017)[3]
  • Green Arrow Up Darker.svg Արտասահման՝ $671.8 միլիարդ (31 դեկտեմբերի, 2017)[3]
Համախառն արտաքին պարտք$2.324 տրիլիոն (Հունիս, 2017)[12]
Պետական ֆինանսներ
Պետական պարտք
  • negative increase ՀՆԱ-ի 134.8% (2018)[13]
  • negative increase €2.380 տրիլիոն (2018)[13]
ԵկամուտՀՆԱ-ի 46.2% (2018)[13]
ԾախսերՀՆԱ-ի 48.4%(2018)[13]
Վարկային վարկանիշ
  • Standard & Poor's[14]՝ BBB
  • Կանխատեսում՝ կայուն
  • Moody's[15]՝
  • Կանխատեսում՝ բացասական
  • Fitch[16]
  • Կանխատեսում՝ կայուն
Արտաքին պաշարներGreen Arrow Up Darker.svg $151.2 միլիարդ (31 դեկտեմբերի, 2017)[3]

Իտալիան զարգացած ինդուստրիալ-ագրարային պետություն է։ Արժույթը 2002 թվականից եվրոն է։ Իտալիան տնտեսության մեծությամբ եվրագոտում երրորդն է[17][18]։ Երկրի տնտեսության համար ավանդաբար բնորոշ են եկամուտների մակարդակի և տնտեսական մասնագիտացման մեծ տարածաշրջանային տարբերությունները[19]։ Երկրի հյուսիսում արդյունաբերական զարգացած ինդուստրիալ և հետինդուստրիալ օջախներին բարձր համամասնությամբ ստվերային տնտեսությամբ դիմակայում է հետամնաց ճգնաժամային հարավը[20][21]։

2008 թվականի համաշխարհային ֆինանսական ճգնաժամից հետո երկիրը մտել է երկարաժամկետ ռեցեսիայի մեջ, որը բնորոշվում էր արտաքին պարտքի աճով, գործազրկության մինչև ռեկորդային հասնող բարձրացմամբ[22], արտադրության և այլ գործարար ակտիվության անկմամբ[23][24][25]։ Երկրի համար կարևոր խնդիրներից է նաև ներգաղթի հաշվին բնակչության արագ աճը, որը 2000-ական թվականներին մի քանի անգամ գերազանցել է ՀՆԱ-ի աճման տեմպերը[26]։

Վիճակագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Աղյուսակում ներկայացված է 1980-2018 թվականների Իտալիայի հիմնական տնտեսական ցուցիշները[27]՝

Տարի ՀՆԱ
(մլրդ եվրո)
Մեկ շնչին ընկնող ՀՆԱ
(եվրո)
ՀՆԱ-ի աճ
(իրական)
Գնաճի ցուցանիշ
(տոկոսներով)
Գործազրկություն
(տոկոսներով)
Պետական պարտք
(ՀՆԱ-ից տոկոսներով)
1980 213,0 3 777 Green Arrow Up Darker.svg3,4 % negative increase21,8 % 7,4 %
1981 Green Arrow Up Darker.svg255,2 Green Arrow Up Darker.svg4 517 Green Arrow Up Darker.svg0,8 % negative increase19,5 % negative increase7,6 %
1982 Green Arrow Up Darker.svg301,2 Green Arrow Up Darker.svg5 328 Green Arrow Up Darker.svg0,4 % negative increase16,5 % negative increase8,3 %
1983 Green Arrow Up Darker.svg350,7 Green Arrow Up Darker.svg6 200 Green Arrow Up Darker.svg1,2 % negative increase14,7 % positive decrease7,4 %
1984 Green Arrow Up Darker.svg400,9 Green Arrow Up Darker.svg7 088 Green Arrow Up Darker.svg3,2 % negative increase10,7 % negative increase7 8 %
1985 Green Arrow Up Darker.svg450,0 Green Arrow Up Darker.svg7 952 Green Arrow Up Darker.svg2,8 % negative increase9,0 % negative increase8,2 %
1986 Green Arrow Up Darker.svg497,5 Green Arrow Up Darker.svg8 790 Green Arrow Up Darker.svg2,9 % negative increase5,8 % negative increase8,9 %
1987 Green Arrow Up Darker.svg544,2 Green Arrow Up Darker.svg9 617 Green Arrow Up Darker.svg3,2 % negative increase4,7 % negative increase9,6 %
1988 Green Arrow Up Darker.svg604,8 Green Arrow Up Darker.svg10 683 Green Arrow Up Darker.svg4,2 % negative increase5,1 % negative increase9,7 % 93,0 %
1989 Green Arrow Up Darker.svg664,0 Green Arrow Up Darker.svg11 721 Green Arrow Up Darker.svg3,4 % negative increase6,2 % Straight Line Steady.svg9,7 % negative increase95,5 %
1990 Green Arrow Up Darker.svg722,8 Green Arrow Up Darker.svg12 749 Green Arrow Up Darker.svg2,1 % negative increase6,4 % positive decrease8,9 % negative increase98,8 %
1991 Green Arrow Up Darker.svg789,6 Green Arrow Up Darker.svg13 915 Green Arrow Up Darker.svg1,5 % negative increase6,2 % positive decrease8,5 % negative increase102,3 %
1992 Green Arrow Up Darker.svg830,9 Green Arrow Up Darker.svg14 636 Green Arrow Up Darker.svg0,8 % negative increase5,0 % negative increase8,8 % negative increase109,7 %
1993 Green Arrow Up Darker.svg855,9 Green Arrow Up Darker.svg15 062 decrease−0,9 % negative increase4,5 % negative increase9,8 % negative increase120,5 %
1994 Green Arrow Up Darker.svg905,2 Green Arrow Up Darker.svg15 926 Green Arrow Up Darker.svg2,2 % negative increase4,2 % negative increase10,6 % negative increase127,1 %
1995 Green Arrow Up Darker.svg985,0 Green Arrow Up Darker.svg17 328 Green Arrow Up Darker.svg2,3 % negative increase5,4 % negative increase11,1 % positive decrease116,9 %
1996 Green Arrow Up Darker.svg1 043,1 Green Arrow Up Darker.svg18 350 Green Arrow Up Darker.svg1,3 % negative increase4,0 % Straight Line Steady.svg11,2 % positive decrease116,3 %
1997 Green Arrow Up Darker.svg1 089,9 Green Arrow Up Darker.svg19 162 Green Arrow Up Darker.svg1,8 % Green Arrow Up Darker.svg1,8 % Straight Line Steady.svg11,2 % positive decrease113,8 %
1998 Green Arrow Up Darker.svg1 135,5 Green Arrow Up Darker.svg19 954 Green Arrow Up Darker.svg1,6 % Green Arrow Up Darker.svg2,0 % negative increase11,3 % positive decrease110,8 %
1999 Green Arrow Up Darker.svg1 171,9 Green Arrow Up Darker.svg20 593 Green Arrow Up Darker.svg1,6 % Green Arrow Up Darker.svg1,7 % positive decrease10,9 % positive decrease109,7 %
2000 Green Arrow Up Darker.svg1 239,3 Green Arrow Up Darker.svg21 771 Green Arrow Up Darker.svg3,7 % negative increase2,6 % positive decrease10,1 % positive decrease105,1 %
2001 Green Arrow Up Darker.svg1 298,9 Green Arrow Up Darker.svg22 803 Green Arrow Up Darker.svg1,7 % negative increase2,3 % positive decrease9,1 % positive decrease104,7 %
2002 Green Arrow Up Darker.svg1 345,8 Green Arrow Up Darker.svg23 610 Green Arrow Up Darker.svg0,2 % negative increase2,6 % positive decrease8,6 % positive decrease101,9 %
2003 Green Arrow Up Darker.svg1 390,7 Green Arrow Up Darker.svg24 313 Green Arrow Up Darker.svg0,2 % negative increase2,8 % positive decrease8,5 % positive decrease100,5 %
2004 Green Arrow Up Darker.svg1 448,4 Green Arrow Up Darker.svg25 134 Green Arrow Up Darker.svg1,6 % negative increase2,3 % positive decrease8,0 % positive decrease100,0 %
2005 Green Arrow Up Darker.svg1 489,7 Green Arrow Up Darker.svg25 656 Green Arrow Up Darker.svg1,0 % negative increase2,2 % positive decrease7,7 % negative increase101,9 %
2006 Green Arrow Up Darker.svg1 548,5 Green Arrow Up Darker.svg26 553 Green Arrow Up Darker.svg2,0 % negative increase2,2 % positive decrease6,8 % negative increase102,6 %
2007 Green Arrow Up Darker.svg1 609,6 Green Arrow Up Darker.svg27 495 Green Arrow Up Darker.svg1,5 % Green Arrow Up Darker.svg2,0 % positive decrease6,1 % positive decrease99,8 %
2008 Green Arrow Up Darker.svg1 632,2 Green Arrow Up Darker.svg27 647 decrease−1 1 % negative increase3,5 % negative increase6,7 % negative increase102,4 %
2009 decrease1 572,9 decrease26 457 decrease−5,5 % Green Arrow Up Darker.svg0,7 % negative increase7,7 % negative increase112,5 %
2010 Green Arrow Up Darker.svg1 604,5 Green Arrow Up Darker.svg26 873 Green Arrow Up Darker.svg1,7 % Green Arrow Up Darker.svg1,6 % negative increase8,3 % negative increase115,4 %
2011 Green Arrow Up Darker.svg1 637,5 Green Arrow Up Darker.svg27 313 Green Arrow Up Darker.svg0,6 % negative increase2,9 % negative increase8,4 % negative increase116,5 %
2012 decrease1 613,3 decrease26 813 decrease−2,8 % negative increase3,3 % negative increase10,7 % negative increase123,4 %
2013 decrease1 604,6 decrease26 518 decrease−1,7 % Green Arrow Up Darker.svg1,2 % negative increase12,1 % negative increase129,0 %
2014 Green Arrow Up Darker.svg1 621,9 Green Arrow Up Darker.svg26 682 Green Arrow Up Darker.svg0,1 % Green Arrow Up Darker.svg0,1 % positive decrease12,6 % negative increase131,8 %
2015 Green Arrow Up Darker.svg1 652,6 Green Arrow Up Darker.svg27 183 Green Arrow Up Darker.svg1,0 % Green Arrow Up Darker.svg0,1 % positive decrease11,9 % positive decrease131,5 %
2016 Green Arrow Up Darker.svg1 680,9 Green Arrow Up Darker.svg27 708 Green Arrow Up Darker.svg0,9 % positive decrease−0,1 % positive decrease11,7 % negative increase132,0 %
2017 Green Arrow Up Darker.svg1 716,2 Green Arrow Up Darker.svg28 326 Green Arrow Up Darker.svg1,5 % Green Arrow Up Darker.svg1,3 % positive decrease11,3 % positive decrease131,5 %

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. «Population on 1 January»։ ec.europa.eu/eurostat։ Eurostat։ Վերցված է 12 September 2019 
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 2,5 2,6 2,7 «World Economic Outlook Database, October 2019»։ IMF.org։ International Monetary Fund։ Վերցված է 15 October 2019 
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 3,5 3,6 3,7 3,8 «CIA World Factbook»։ CIA.gov։ Central Intelligence Agency։ Վերցված է 7 January 2019 
  4. «Poverta': Istat, in 2014 assoluta per 1,47 mln famiglie - Economia»։ ANSA.it։ 14 March 2016 
  5. «People at risk of poverty or social exclusion»։ ec.europa.eu։ Eurostat։ Վերցված է 12 September 2019 
  6. «Gini coefficient of equivalised disposable income - EU-SILC survey»։ ec.europa.eu/eurostat։ Eurostat։ Վերցված է 12 September 2019 
  7. «Human Development Index (HDI)»։ hdr.undp.org։ HDRO (Human Development Report Office) United Nations Development Programme։ Վերցված է 11 December 2019 
  8. «Inequality-adjusted Human Development Index (IHDI)»։ hdr.undp.org։ HDRO (Human Development Report Office) United Nations Development Programme։ Արխիվացված է օրիգինալից 12 December 2020-ին։ Վերցված է 11 December 2019 
  9. 9,0 9,1 9,2 «Labour market III quarter of 2019»։ istat.it։ Italian National Institute of Statistics։ էջ 2։ Վերցված է 6 January 2020 
  10. «Unemployment by sex and age - monthly average»։ appsso.eurostat.ec.europa.eu։ Eurostat։ Վերցված է 5 March 2020 
  11. «Youth unemployment rate»։ data.oecd.org։ OECD։ Վերցված է 6 January 2020 
  12. «Euromoney Institutional Investor Company»։ Վերցված է 2017-09-30 
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 «Euro area government deficit at 0.5% and EU28 at 0.7% of GDP»։ ec.europa.eu/eurostat։ Eurostat։ Վերցված է 4 March 2020 
  14. «Sovereigns Rating List»։ Standard & Poor's։ Վերցված է 26 May 2011 
  15. Bufacchi Isabella (16 October 2014)։ «Moody's confirms stable outlook on Italy's "Baa2" sovereign rating»։ Il Sole 24 Ore։ Վերցված է 8 February 2015 
  16. «Fitch Affirms Italy at 'BBB+'; Outlook Stable»։ Reuters։ 2014-10-24։ Արխիվացված է օրիգինալից 2014-10-25-ին։ Վերցված է 24 October 2014 
  17. «Select Country or Country Groups»։ www.imf.org 
  18. «Report for Selected Countries and Subjects»։ www.imf.org 
  19. Stringa Giovanni (հունվարի 5, 2013)։ «Italia terza al mondo per riserve d'oro, per ogni cittadino dote di 1.650 euro»։ Corriere della Sera։ Վերցված է փետրվարի 6, 2015 
  20. «Quel bilancio Ue poco equilibrato»։ Il Sole 24 Ore։ փետրվարի 1, 2013։ Վերցված է փետրվարի 8, 2015 
  21. «The Economist Intelligence Unit's quality-of-life index»։ The Economist։ Վերցված է փետրվարի 8, 2015 
  22. Безработица в Италии бьет рекорды // novostiua.net
  23. Mediobanca hints at Italian euro exit unless Germany shifts on EMU policy // Telegraph.co.uk
  24. Gustafson Krystina (դեկտեմբերի 31, 2015)։ «The world's biggest luxury markets in 2015»։ www.cnbc.com 
  25. Italy remains the third market for luxury goods
  26. В 2013 году естественный прирост населения ЕС-28 составил 0,2 ‰, миграционный 1,3 ‰ // demoscope.ru
  27. «Report for Selected Countries and Subjects»։ www.imf.org (en-US)։ Վերցված է 2018-09-10 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]