Յուստուս Լիբիխ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto Info sciences exactes.png
Յուստուս Լիբիխ
JustusLiebig.jpg
Ծնվել է մայիսի 12, 1803({{padleft:1803|4|0}}-{{padleft:5|2|0}}-{{padleft:12|2|0}})[1][2][3]
Դարմշտադտ, Großherzogtum Hessen[1]
Մահացել է ապրիլի 18, 1873({{padleft:1873|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:18|2|0}})[1][2][3] (69 տարեկանում)
Մյունխեն, Գերմանական կայսրություն[1]
Քաղաքացիություն Flag of Germany.svg Գերմանիա
Մասնագիտություն քիմիկոս, գիտնական, գյուտարար, համալսարանի պրոֆեսոր և գյուղատնտես
Հաստատություն(ներ) Լյուդվիգ Մաքսիմիլիանի Մյունխենի համալսարան և Գիսենի համալսարան
Գործունեության ոլորտ քիմիա
Անդամակցություն Լոնդոնի թագավորական ընկերություն, Լեոպոլդինա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Բավարիական գիտությունների ակադեմիա, Գյոթինգենի Գիտությունների ակադեմիա, Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Նիդեռլանդական արվեստների և գիտությունների թագավորական ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատեր Բոննի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներին գերմաներեն[4]
Գիտական ղեկավար Կառլ Վիլհելմ Գոտլոբ Կաստներ
Եղել է գիտական ղեկավար Կառլ Շմիդտ
Պարգևներ
Երեխա(ներ) Յոհաննա Լիբիխ, Գեորգ ֆոն Լիբիխ և Հերման ֆոն Լիբիխ
Justus von Liebig Վիքիպահեստում

Յուստուս Լիբիխ (գերմ.՝ Liebig) (մայիսի 12, 1803, Դարմշտադտապրիլի 13, 1873, Մյունխեն), գերմանացի քիմիկոս, ագրոքիմիայի հիմնադիրներից։ Հիսենի և Մյունխենի համալսարանների պրոֆեսոր, 1830 թվականիցից՝ Պետերբուրգի Գիտությունների ակադեմիայի թղթակից անդամ, 1860 թվականից՝ Բավարիայի Գիտությունների ակադեմիայի պրեզիդենտ։ Հիմնական հետազոտությունները վերաբերում են օրգանական քիմիայի բնագավառին։ Լիբիխի աշխատանքները նպաստել են ռադիկալների տեսության հաստատմանը։ Առաջինն է ֆրանսիացի քիմիկոս է. Սուբեյրանի հետ միաժամանակ և նրանից անկախ ստացել քլորոֆորմ (1831) և քացախալդեհիդ (1835), հայտնաբերել հիպուրաթթուն, կաթնաթթուն և այլ կարբոնաթթուներ։ Կատարելագործել է օրգանական միացություններում ածխածնի և ջրածնի որոշման եղանակները (1831—1833), տվել խմորման և նեխման քիմիական տեսությունը։ 1840-թվականին առաջ է քաշել բույսերի հանքային սննդառության տեսությունը, որը նպաստել է երկրագործության մեջ հանքային պարարտանյութերի լայն կիրառմանը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 4, էջ 610 CC-BY-SA-icon-80x15.png