Jump to content

Խուզեսթան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Խուզեսթան օսթան
պարս.՝ استان خوزستان
ԵրկիրԻրան Իրան
Կարգավիճակօսթան (նահանգ)
Մտնում էԻրան
Ներառում էԱբադանի շահրեստան[1], Andimeshk County?[1], Ahvaz County?[1], Izeh County?[1], Mahshahr County?[1], Behbahan County?[1], Khorramshahr County?[1], Dezful County?[1], Dasht-e Azadegan County?[1], Ramhormoz County?[1], Shadegan County?[1], Shushtar County?[1], Masjed Soleyman County?[1], Շուշ[1], Bagh-e Malek County?[1], Omidiyeh County?[1], Lali County?[1], Hendijan County?[1], Ramshir County?[1], Gotvand County?[1], Andika County?[1], Haftkel County?[1], Hoveyzeh County?[1], Bavi County?[1], Hamidiyeh County?[1], Aghajari County?[1], Karun County?[1] և Karkheh County?
ՎարչկենտրոնԱհվազ
Բնակչություն▲4 710 509 մարդ (2016)[2]
Տարածք64 055 կմ²
Սահմանակցում էԻլամի նահանգ, Բուշեր, Չհարմահալ և Բախտիարի, Քոհգիլուե և Բոյեր-Ահմադ, Maysan Governorate?, Լոռեսթանի նահանգ և Բասրա
Ժամային գոտիUTC+3:30 և UTC
ISO 3166-2 կոդIR-06
Հեռախոսային կոդ0632422
31°19′38″N 48°41′38″E / 31.3273°N 48.694°E / 31.3273; 48.694
ostan-kz.ir

Խուզեսթան (պարս.՝ استان خوزستان, Օսթան-է Խուզեսթան), օսթան (նահանգ) Իրանի Իսլամական Հանրապետությանի հարավ-արևմուտքում, Իրանի 31 օսթաններից մեկը։ Հյուսիս-արևմուտքից սահմանակից է Իլամ, հյուսիսից` Լոռեսթան, արևելքից` Չհարմահալ և Բախտիարի և Քոհգիլուե և Բոյեր Ահմադ, հարավ-արևելքից` Բուշեհր օսթաններին, արևմուտքից` Իրաքին, հարավից ողողվում է Պարսից ծոցի ջրերով։ Օսթանի տարածքը կազմում է 64 055 կմ², բնակչությունը վերջին մարդահամարի տվյալներով` ▲4 710 509 մարդ (2016)[2]։ Մայրաքաղաքը Ահվազ քաղաքն է։

Խուզեսթան 1950 թվականի Իրանի վարչական ռեֆորմների արդյունքում ձևավորված 10 օսթաններից մեկն է։ 1970-ական թվականներին Խուզեսթանից անջատվել են Լոռեսթան և Քոհգիլուե և Բոյեր Ահմադ օսթանները[3]։ 2014 թվականից օսթանը մասն է կազմում Իրանի 4-րդ տարածաշրջանի[4], որի կենտրոնն է Քերմանշահ քաղաքը։

Բնակչություն

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2006 թվականի մարդահամարի տվյալներով օսթանի բնակչությունը կազմում էր 4 192 598 մարդ` 862 491 տնային տնտեսություններում[5]։ 2011 թվականի մարդահամարը հաշվառել էր 4 531 720 մարդ, որոնք ապրում էին 1 112 664 տնտեսություններում[6]։ Ըստ վերջին` 2016 թվականի մարդահամարի տվյալների` բնակչությունը կազմում էր արդեն 4 710 509 մարդ` 1 280 645 տնտեսություններում[7]։

Քսան հազարից ավել բնակչություն ունեցող քաղաքներն են Ահվազը (բնակչությունը 2016 թվականի դրությամբ` 1 184 788 մարդ), Դեզֆուլը (264 709 մարդ), Աբադանը (231 476 մարդ), Բանդար Մահշահրը (162 797 մարդ), Անդիմեշքը (135 116 մարդ), Խորամշահրը (133 097 մարդ), Բեհբեհանը (122 604 մարդ), Իզեհը (119 399 մարդ), Շուշթարը (101 878 մարդ), Մասջեդ Սոլեյմանը (100 497 մարդ), Բանդար Էմամ Խոմեյնին (78 353 մարդ), Շուշը (77 148 մարդ), Ռամհորմոզը (74 285 մարդ), Օմիդիեն (67 427 մարդ), Քութ Աբդոլլան (56 252 մարդ), Սուսանգերդը (51 431 մարդ), Շադեգանը (41 733 մարդ), Շեյբանը (36 374 մարդ), Չամրանը (33 505 մարդ), Հենդիջանը (29 015 մարդ), Բաղե Մալեքը (26 343 մարդ), Ռամշիրը (25 009 մարդ), Գոթվանդը (24 216 մարդ), Համիդիեն (22 057 մարդ)[8]։ Ընդհանուր առմամբ քաղաքներում է ապրում 3 554 205 մարդ կամ օսթանի բնակչության 75,5%-ը[7]։

Վարչական բաժանում

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Խուզեսթան օսթանը բաժանված է 30 շահրեստանների (գավառների).

Խուզեսթան օսթանի շահրեստանները
ՇահրեստանԲնակ. 2006[5]Բնակ. 2011[6]Բնակ. 2016[7]Վարչ. կենտրոն
Աբադան շահրեստան275 126271 484298 090Աբադան
Ահվազ շահրեստան1 317 3771 395 1841 302 591Ահվազ
Աղաջարի շահրեստան1——17 654Աղաջարի
Անդիմեշք շահրեստան154 081167 126171 412Անդիմեշք
Անդիքա շահրեստան2—50 79747 629Քալե Խաջե
Բաղե Մալեք շահրեստան103 217107 450105 384Բաղե Մալեք
Բավի շահրեստան3—89 16096 484Մոլլասանի
Բեհբեհան շահրեստան172 597179 703180 593Բեհբեհան
Գոթվանդ շահրեստան58 31164 95165 468Գոթվանդ
Դաշտե Ազադեգան շահրեստան126 86599 831107 989Սուսանգերդ
Դեզֆուլ շահրեստան384 851423 552443 971Դեզֆուլ
Դեզփարթ շահրեստան4———Դեհդեզ
Իզե շահրեստան193 510203 621198 871Իզե
Լալի շահրեստան35 54937 38137 963Լալի
Խորամշահր շահրեստան155 224163 701170 976Խորամշահր
Համիդիե շահրեստան3——53 762Համիդիե
Հաֆթքել շահրեստան5—22 39122 119Հաֆթքել
Հենդիջան շահրեստան35 93237 44038 762Հենդիջան
Հովեյզե շահրեստան6—34 31238 886Հովեյզե
Մահշահր շահրեստան247 804278 037296 271Բանդար Մահշահր
Մասջեդ Սոլեյման շահրեստան167 226113 257113 419Մասջեդ Սոլեյման
Շադեգան շահրեստան138 226153 355138 480Շադեգան
Շուշ շահրեստան189 793202 762205 720Շուշ
Շուշթար շահրեստան182 282191 444192 028Շուշթար
Ռամհորմոզ շահրեստան120 194105 418113 776Ռամհորմոզ
Ռամշիր շահրեստան49 23848 94354 004Ռամշիր
Սեյդուն շահրեստան7———Սեյդուն
Քարխե շահրեստան8———Ալվան
Քարուն շահրեստան3——105 872Քութ Աբդոլլա
Օմիդիե շահրեստան85 19590 42092 335Օմիդիե
Ընդհանուր4 192 5984 531 7204 710 509
1Առանձնացվել է Բեհբեհան և Օմիդիե շահրեստաններից
2Առանձնացվել է Մասջեդ Սոլեյման շահրեստանից
3Առանձնացվել է Ահվազ շահրեստանից
4Առանձնացվել է Իզե շահրեստանից
5Առանձնացվել է Ռամհորմոզ շահրեստանից
6Առանձնացվել է Դաշտե Ազադեգան շահրեստանից
7Առանձնացվել է Բաղե Մալեք շահրեստանից
8Առանձնացվել է Շուշ շահրեստանից

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 نتایج سرشماری جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری سال 1395
  2. 1 2 جمعیت به تفکیک تقسیمات کشوری (перс.) — 1965.
  3. ↑ Iran Provinces
  4. ↑ «استان‌های کشور به ۵ منطقه تقسیم شدند». همشهری آنلاین (պարսկերեն). 2014 թ․ հունիսի 22. Վերցված է 2022 թ․ հունիսի 27-ին.
  5. 1 2 «Իրանի Իսլամական Հանրապետության մարդահամար, 1385 (2006)» (պարսկերեն). Արխիվացված է օրիգինալից (Excel) 2011 թ. սեպտեմբերի 20-ին. Վերցված է 2022 թ. սեպտեմբերի 25-ին.
  6. 1 2 «Իրանի Իսլամական Հանրապետության մարդահամար, 1390 (2011)» (Excel) (պարսկերեն). Վերցված է 2022 թ. դեկտեմբերի 19-ին.
  7. 1 2 3 «Իրանի Իսլամական Հանրապետության մարդահամար, 1395 (2016)» (պարսկերեն). Արխիվացված է օրիգինալից (Excel) 2020 թ. հոկտեմբերի 21-ին. Վերցված է դեկտեմբերի 19-ին.
  8. ↑ «IRAN: Khuzestan» (անգլերեն).
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Խուզեսթան» հոդվածին։
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Խուզեսթան&oldid=9947952» էջից