Արծաթի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գյուղ
Արծաթի
Վարչական տարածք Արևմտյան Հայաստան
Վիլայեթ Էրզրումի վիլայեթ
Գավառ Էրզրումի գավառ
Այլ անվանումներ Արդցետի, Արզաթի, Արզըթի, Արծաթ, Արծըթի, Արծթի, Արծիթի
Պաշտոնական լեզու Հայերեն
Ազգային կազմ Հայեր (մինչև Մեծ եղեռնը)
Կրոնական կազմ Քրիստոնյա (մինչև Մեծ եղեռնը)
Տեղաբնականուն արծաթեցի
Ժամային գոտի UTC+3

Արծաթի, գյուղ Արևմտյան Հայաստանում, Էրզրումի վիլայեթի Էրզրումի գավառում, Էրզրում քաղաքից մոտ 15 կմ հյուսիս-արևելք, Ծաղկավետ (Դյումլի) լեռան հարավ-արևելյան ստորոտին։ Հնում եղել է Բարձր Հայքի Կարնո գավառի անվանի գյուղերից մեկը:

Անվան ստուգաբանություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գյուղ անվանումը հավանաբար ծագել է մոտակայքում գոյություն ունեցող չօգտագործվող արծաթահանքի կապակցությամբ:

Աշխարհագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գյուղն ունի լեռնային և ջրառատ տարածք:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հիշատակվում է Ղազար Փարպեցու «Պատմութիւն Հայոց»-ում, Վահանանց պատերազմի կապակցությամբ։ 486 թվականին Մուշեղ Մամիկոնյանը այստեղ հաղթել է պարսիկներին:

Հայ բնակիչների մեծ մասը զոհվել է 1915 թվականի Մեծ եղեռնի ժամանակ։[1]

Բնակչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1880 թվականին ուներ 341 բնակիչ, որից 210-ը՝ հայեր, մնացածը` թուրքեր, իսկ 1909 թվականին՝ 100 տուն, որից 70-ը թուրքեր էին, իսկ 30-ը՝ հայեր։

Տնտեսություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բնակիչները զբաղվում էին երկրագործությամբ, անասնապահությամբ, այգեգործությամբ ու մեղվաբուծությամբ։ Գյուղում մեծ տարածում ուներ արհեստները:

Օգտակար հանածոներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գյուղի մոտակայքում գտնվող ջերմուկը տեղացիները օգտագործում էին բուժական նպատակներով։

Պատմամշակութային կառույցներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արծաթին ուներ Ս. Նշան և քարակերտ Ս. Աստվածածին եկեղեցիներ: Գյուղի մոտակայքում` բարձր լեռան վրա գտնվում էր Ս․ Լուսավորիչ նշանավոր մենաստան վանքը: Այն մեծ ուխտատեղի էր Կարնո շրջանի բնակիչների համար: XX դարի սկզբին վանքից մնացել էր միայն մի փոքրիկ եկեղեցի և վանքի համալիրի ավերակները:

Գրչություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գյուղը եղել է գրչության կենտրոն:

Անվանի մարդիկ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արծաթիում է ծնվել նշանավոր հայագետ Հակոբոս Տաշյանը (1866-1933)[2]:

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան» (5 հատորով), 1986-2001 թթ., Երևանի Համալսարանի հրատարակչություն

Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. ՀՍՀ, հտ 2, էջ 69, Արծաթի
  2. «Հայաստանի և հարակից շրջանների տեղանունների բառարան», հտ 1, էջ 447-448
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png