.tv
| .tv | |
|---|---|
 | |
| Տեսակ | վերին մակարդակի ազգային դոմեն |
| Երկիր |  Տուվալու |
| Ներդրվել է | 1996 |
| Փյունիկոդ | tv |
| Կայք | turnon.tv |
.tv, Տուվալուի ինտերնետային վերին մակարդակի ազգային դոմեն (ccTLD): Դոմենի անունը տարածված է և, հետևաբար, տնտեսապես արժեքավոր, քանի որ TV-ն նաև հեռուստատեսություն բառի հապավումն է:
1998 թվականին Տուվալուի կառավարությունը փորձել է օգտագործել .tv վերջածանցը[1]՝ ավելի ուշ պայմանագիր կնքելով Միջազգային հեռահաղորդակցության միության, Information.CA-ի, Idealab-ի, Verisign-ի և այժմ GoDaddy-ի հետ՝ դոմենը ընդլայնելու համար[2][3][4]։ Բացառությամբ com.tv, net.tv, org.tv և այլ ամրագրված անունների, յուրաքանչյուրը կարող է գրանցել երկրորդ մակարդակի դոմեններ .tv-ի ներքո։ 2019 թվականին Տուվալուի կառավարության եկամտի 8.4%-ը ստացվել է .tv-ի հոնորարներից[5], դոմենի ներքո գրանցվել են հարյուրհազարավոր կայքեր։ Google-ը .tv-ն համարում է ընդհանուր վերին մակարդակի դոմեն (gTLD), քանի որ «օգտատերերը և կայքերի սեփականատերերը հաճախ [դոմենը] համարում են ավելի ընդհանուր, քան երկրի համար նախատեսված»[6]։
Պատմություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Նախապատմություն և ստեղծում
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Որպես փոքր կղզի-պետություն, Տուվալուն ունեցել է ցածր տարեկան եկամուտ, որը հետագայում փոխվել է՝ տեղական կառավարության կողմից .tv դոմենի ստեղծման շնորհիվ[7][8]։
Դոմենն իրականացվել և թողարկվել է 1980-ական թվականներին, որից հետո Տուվալուի կառավարությունը համագործակցել է Հեռահաղորդակցության միջազգային միության (ՀՄՄ) հետ՝ դոմենի համար շուկայավարման գործընկեր գտնելու նպատակով։ 1998 թվականին հիմնադրվել է .tv Corporation-ը՝ որպես .tv դոմենի բացառիկ գրանցող՝ Տորոնտոյի Information.CA-ի կառավարման ներքո, որը համաձայնել է վճարել 50 միլիոն ԱՄՆ դոլար կանխավճար՝ մինչև 2048 թվականը .tv-ի գրանցումները կառավարելու և շուկայավարելու համար[7]։
Վճարման ուշացումներից հետո, 1999 թվականին, պայմանագիրը վերահանձնվել է Կալիֆոռնիայում գտնվող Idealab-ին, որը համաձայնել է վճարել 50 միլիոն դոլարից 12,5 միլիոն դոլար կանխավճար և մնացածը՝ 1 միլիոն դոլարով եռամսյակային վճարումներով 10-ամյա լիցենզավորման պայմանագրի ընթացքում։ 2000 թվականի հունվարին 5 միլիոն դոլարի եռամսյակային վճարումից հետո ընկերության հետագա թույլ ֆինանսական արդյունքները հանգեցրել են 3 միլիոն դոլարի արժողությամբ .tv արտոնյալ բաժնետոմսերի փոխանցմանը Տուվալուի կառավարությանը՝ հատուցելով երեք եռամսյակային վճարումները[2]։
Մարքեթինգ և օգտագործում
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]2001 թվականի դեկտեմբերի 31-ին ընկերությունը 45 միլիոն դոլարով ձեռք է բերել Verisign-ը, ներառյալ 10 միլիոն դոլարը Տուվալուի 3 միլիոն դոլարի բաժնեմասի համար[3]։ Եռամսյակային վճարումները վերանայվել են 1 միլիոն դոլարից մինչև 550․000 դոլար և երկարացվել են մինչև 2011 թվականը[2]։ 2010 թվականի մարտի 19-ին Verisign-ը նվազեցրել է .tv գրանցման վճարները՝ խրախուսելու դոմենի լայնածավալ ընդունումը։ 2011 թվականին Verisign-ը վերաձևակերպել է իր պայմանագիրը Տուվալուի կառավարության հետ՝ .tv գրանցումները մինչև 2021 թվականը կառավարելու համար[3]։
2014 թվականին Amazon-ը 1 միլիարդ դոլարով ձեռք է բերել Twitch-ը՝ դարձնելով այն առաջին .tv կայքը, որը հասել է միաեղջյուրի կարգավիճակի։ Տուվալուի կառավարությունը հետագայում վերանայել է իր պայմանագիրը Verisign-ի հետ, որի արդյունքում Տուվալուին ուղղված տարեկան վճարումները աճել են մոտ 5 միլիոն դոլարի՝ այդ ժամանակ երկրի տարեկան համախառն ազգային եկամտի (ՀԱԵ) 1/12-ը[8]։
Քանի որ Verisign-ը որոշել է չվերաձևակերպել իր պայմանագիրը, 2021 թվականի դեկտեմբերի 14-ին GoDaddy-ն ստորագրել է պայմանագիր Տուվալուի կառավարության հետ՝ .tv-ի գրանցումները կառավարելու համար՝ ավելացնելով Տուվալուի կառավարությանը ուղղված տարեկան վճարումները մինչև 10 միլիոն դոլար[4][9]։ 2023 թվականին Տուվալուի կառավարության և GoDaddy ընկերության միջև համաձայնագիրը աութսորսինգի է ենթարկել .tv դոմենի մարքեթինգը, վաճառքը, խթանումը և բրենդինգը Տուվալուի հեռահաղորդակցությունների կորպորացիային, որը հիմնադրել է .tv ստորաբաժանում[10]։
Օգուտներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]2019 թվականին Տուվալու կղզին դոմենից, այլ բիզնես գործունեության՝ ձկնորսության հետ ստացել է մոտավորապես 5,5 միլիոն դոլար[5]։ .tv դոմենի գրանցումներից ստացված եկամուտները օգտագործվում են Տուվալուի կառավարության «Ապագան հիմա» ծրագիրը (տուվալուերեն՝ Te Ataeao Nei) ֆինանսավորելու համար, որը տրամադրում է մեղմացման պլաններ կլիմայի փոփոխությունից տուժած ենթակառուցվածքների և ծովային սահմանների համար, մշակութային ժառանգության թվայնացում և դոմենի ու հարակից մտավոր սեփականության ակտիվ կարգավիճակի պահպանում[11][12]։
Բովանդակության հարթակներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը].tv դոմենով կայքերը հաճախ պարունակում են կոնկրետ բրենդերի կամ ընկերությունների տեսաբովանդակություն։ Դոմենը ներառում է լրատվական ծառայությունների կայքեր, ներառյալ Fox News-ը և MSNBC-ն։ Այն նաև ներառում է սթրիմինգային ծառայություններ, ինչպիսիք են Amazon Prime-ը, Netflix-ը, Hulu-ն, YouTube-ը և Dropout-ը։ Դոմենի ներքո են գրացված նաև Twitch կայքը և Եվրատեսիլ երգի մրցույթը[8]։
co.tv
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]2011 թվականի հուլիսին Google-ն իր որոնման արդյունքներից հեռացրել է .co.tv կայքերը՝ խարդախների կողմից դրանց լայնածավալ օգտագործման պատճառով։ Սա ազդեցություն չի ունեցել այլ .tv կայքերի վրա[13]։ Softpedia-ի ներկայացուցիչ Լուսիան Կոնստանտինի խոսքերով՝ «CO.TV-ն անվճար դոմեն տրամադրող է, որն ակնհայտորեն չարաշահում են այդ արշավի հետևում գտնվող մարդիկ։ Օգտագործված բոլոր կեղծ դոմենները տեղակայված են նույն IP-հասցեի վրա»[14]։
Ապագա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Տուվալուում երկարաժամկետ բնակվելուն սպառնում է կլիմայի փոփոխությունը, քանի որ կղզին գտնվում է ծովի մակարդակից մի փոքր վեր[15]։ Ի պատասխան այն հարցին, թե ինչ կլինի, եթե ազգային պետությունը դադարի գոյություն ունենալուց, ICANN-ի խորհուրդը հայտարարել է. «Եթե կոդային տարրը հեռացվի, ccTLD-ն կլինի հանձնման ենթակա։ Հեռացման պատճառը նշանակություն չունի»[16]։ Սա նշանակում է, որ վերին մակարդակի դոմենը կլուծարվի, եթե երկիրն անհետանա[17], և հետագայում կպահանջվի վերստեղծել որպես gTLD՝ հեռուստատեսության և տեսամեդիայի համար (այդպիսով դարձնելով դրա փաստացի օգտագործումը պաշտոնական), որը կպահպանվի այլ երկրում, օրինակ՝ Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում, ինչպես .com-ը, .org-ը, .net-ը և ընդհանուր նշանակության այլ դոմեններ։
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ «Tiny Tuvalu is .tv centre». BBC. 1998 թ․ օգոստոսի 11. Արխիվացված օրիգինալից 2023 թ․ հունվարի 18-ին. Վերցված է 2020 թ․ ապրիլի 1-ին.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 Conway, James M. (2015). «Entrepreneurship, Tuvalu, development and .tv: a response» (PDF). Island Studies Journal. 10 (2): 229–252. doi:10.24043/isj.329. S2CID 248650961. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2021 թ․ հոկտեմբերի 19-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 25-ին.
- ↑ 3,0 3,1 3,2 Berkens, Michael (2012 թ․ փետրվարի 25). «VeriSign renews contract with Tuvalu to run .TV registry through 2021». The Domains. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ հուլիսի 8-ին. Վերցված է 2017 թ․ փետրվարի 25-ին.
- ↑ 4,0 4,1 «GoDaddy wins contract to run .TV, Verisign didn't bid for renewal». domainnamewire.com (անգլերեն). 2021 թ․ դեկտեմբերի 14. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ մայիսի 27-ին. Վերցված է 2022 թ․ հունվարի 30-ին.
- ↑ 5,0 5,1 Toafa, Maatia. «Government of Tuvalu 2019 National Budget» (PDF). Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2024 թ․ ապրիլի 14-ին. Վերցված է 2022 թ․ դեկտեմբերի 13-ին.
- ↑ «Managing multi-regional and multilingual sites». Արխիվացված օրիգինալից 2019 թ․ հոկտեմբերի 5-ին. Վերցված է 2019 թ․ հոկտեմբերի 5-ին.
- ↑ 7,0 7,1 Ogden, M. R. (1999). «Islands on the Internet». The Contemporary Pacific. 11 (2): 454–455. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2024 թ․ հունիսի 9-ին.
- ↑ 8,0 8,1 8,2 Lee, Alexander (2019 թ․ դեկտեմբերի 23). «Tuvalu is a tiny island nation of 11,000 people. It's cashing in thanks to Twitch». The Washington Post. Արխիվացված է օրիգինալից 2023 թ․ նոյեմբերի 4-ին. Վերցված է 2019 թ․ դեկտեմբերի 26-ին.
- ↑ «Tuvalu cashes in on its coveted internet domain name amid rise in online streaming». theworld.org (անգլերեն). 2022 թ․ հունվարի 22. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ ապրիլի 18-ին. Վերցված է 2023 թ․ հոկտեմբերի 25-ին.
- ↑ «.tv Unit at Tuvalu Telecommunications Corporation». Department of Foreign Affairs - Government of Tuvalu. 2023 թ․ դեկտեմբերի 13. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ հունվարի 5-ին. Վերցված է 2023 թ․ նոյեմբերի 25-ին.
- ↑ «What is a .TV Domain?». .TV. Godaddy Registry. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ հունվարի 6-ին. Վերցված է 2023 թ․ սեպտեմբերի 21-ին.
- ↑ «Future Now Project». Department of Foreign Affairs - Government of Tuvalu. Department of Foreign Affairs, Government of Tuvalu. 2022 թ․ հոկտեմբերի 7. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ հունվարի 7-ին. Վերցված է 2023 թ․ սեպտեմբերի 21-ին.
- ↑ «Google blocks .co.cc, attackers are now using .co.tv». 2011 թ․ հուլիսի 6. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ փետրվարի 21-ին.
- ↑ Constantin, Lucian (2011 թ․ հունիսի 11). «CO.TV Free Domain Provider Abused in Google News BHSEO Campaign». Արխիվացված է օրիգինալից 2023 թ․ ապրիլի 24-ին.
- ↑ «Tuvalu is slowly disappearing. What happens when its land is gone?». Environment (անգլերեն). 2024 թ․ օգոստոսի 22. Վերցված է 2024 թ․ օգոստոսի 22-ին.
- ↑ «Proposed Policy for the Retirement of ccTLDs» (PDF). ICANN. 2021 թ․ սեպտեմբերի 17. Արխիվացված է օրիգինալից (PDF) 2023 թ․ հունվարի 23-ին.
- ↑ «Long-term future of .tv domain uncertain». SIDN. 2021 թ․ հոկտեմբերի 14. Արխիվացված է օրիգինալից 2024 թ․ ապրիլի 21-ին.
Արտաքին հղումներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- IANA .tv whois տեղեկություն Արխիվացված 2008-08-21 Wayback Machine