Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիա
Akademie der bildenden Künste Wien
AkadBildKWien.jpg
Տեսակ գեղարվեստի ակադեմիա, պատկերասրահ, մշակութային արժեք[1] և համալսարան
Հիմնադրված է 1692
Հիմնադրիր Peter Strudel
Երկիր Ավստրիա[1]
Տեղագրություն Վիեննա և Ներքին Քաղաք[1]
Հասցե Schillerplatz 3[1]
Կայք akbild.ac.at
Կոորդինատներ: 48°12′5.0000001003979″ հս․ լ. 16°21′55.000000100803″ ավ. ե. / 48.201388888916774533° հս․. լ. 16.36527777780577964° ավ. ե. / 48.201388888916774533; 16.36527777780577964
Academy of Fine Arts Vienna Վիքիպահեստում

Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիա (գերմ.՝ Akademie der bildenden Künste Wien), գեղարվեստի բարձրագույն հանրային դպրոց Ավստրիայի մայրաքաղաք Վիեննայում:

Պատմություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիան հիմնադրվել է 1692 թվականին որպես մասնավոր ակադեմիա՝ ձևավորված Սան Լուկայի ակադեմիայի և Փարիզի նկարչության և քանդակագործության ակադեմիայի օրինակով դատական նկարիչ Պիտեր Շտրուդելի կողմից, ով դարձել է Praefectus Academiae Nostrae: 1701 թվականին նա կայսեր Ջոզեֆ I-ի կողմից ստանում է ազնավականի կոչում Freiherr (բարոն)։ Նրա մահից հետո՝ 1714 թվականին, ակադեմիան ժամանակավորապես փակվել է[2]:

«Ակադեմիայի նկարչության սենյակը» Մարտին Ֆերդինանտ Կվադալ, 1787

1725 թվականի հունվարի 20-ին Կառլ VI կայսրը ֆրանսիացի Յակոբ վան Շուպենին նշանակել է ակադեմիայի պրեֆեկտ և տնօրեն, և ակադեմիան վերահիմնադրվել է որպես k.k. Hofakademie der Maler, Bildhauer und Baukunst (Նկարիչների, քանդակագործների և ճարտարապետների կայսերական ու թագավորական ակադեմիա)։

1740 թվականին Չարլզի մահից հետո, ակադեմիան անկում է ապրել, սակայն կայսրուհի Մարիա Թերեզայի օրոք 1751 թվականին նոր կանոնադրությամբ Ակադեմիան բարեփոխել է։ Ակադեմիայի հեղինակությունը բարձրացել է Միքելանջելոյի Անթերբերգերի և Պաուլ Տրոգերի ղեկավարման օրոք, իսկ 1767 թվականին Աննա Մարիան և Մարիա Կարոլինան դարձել են ակադեմիայի առաջին պատվավոր անդամները։ 1772 թվականին տեղի են ունեցել կազմակերպչական, կառուցվածքային բարեփոխումներ։ Կանցլեր Վենցել Անտոն Կաունիցը գոյություն ունեցող բոլոր արվեստի դպրոցները ներառել է k.k. vereinigten Akademie der bildenden Künste-ի (Կայսերական և թագավորական միասնական գեղարվեստի ակադեմիա) մեջ։ Հետագայում "vereinigten" (միասնական) բառը հանվել է։ 1822 թվականին արվեստ բաժինը զգալիորեն աճել է կապված պատվավոր անդամի Անտոն Ֆրանց դե Պաուլա Գրաֆ Լեմբերգ-Սպրինզենցենի կտակի հետ։ Նրա հավաքածուն դեռևս կազմում է արվեստի ցուցադրվող նմուշների կորիզը[3]:

Schillerplatz-ի գլխավոր մուտքը

1872 թվականին Ֆրանց Յոզեֆ I կայսեր հաստատած կանոնադրությամբ Ակադեմիան դարձել է արվեստի գերագույն մարմին։ Ակադեմիայի համար Տեոֆիլ ֆոն Հանսենի նախագծով կառուցվել է նոր շենքը։ 1877 թվականի ապրիլի 3-ին Innere Stadt շրջանում տեղի է ունենում շենքի բացումը։ 1907 և 1908 թվականներին երիտասարդ Ադոլֆ Հիտլերը երկու անգամ մերժվել է նկարչության դասերի ընդունելության ժամանակ։

Հատված Վիեննայի գեղարվեստի ակադեմիայի գլխավոր մասնաշենքից
Ակադեմիայի անատոմիական սենյակը

1938-1945 թվականներին ավստրիական Անշլյուսի և Նացիստական Գերմանիայի օրոք ակադեմիան ստիպված էր նվազեցնել հրեա աշխատակիցների թիվը։ Երկրորդ համաշխարհային պատերազմից հետո ակադեմիան վերակազմավորվել է 1955 թվականին և վերահաստատվել է նրա ինքնավարությունը։ 1998 թվականից ակադեմիան ունի համալսարանի կարգավիճակ, սակայն պահպանել է իր բնօրինակ անունը և միակ համալսարանն է Ավստրիայում, որի անվանման մեջ համալսարան բառը չկա։

Կառուցվածք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ակադեմիայի կազմում ներառված են հետևյալ ինստիտուտները՝[4]

  • Գեղարվեստի ինստիտուտ, որն ունի տասներեք ստորաբաժանումներ՝
    • Աբստրակտ նկարչություն
    • Արվեստ և թվային մեդիա
    • Արվեստ և լուսանկարչություն
    • Արվեստ և հետազոտություն
    • Կոնցեպտուալ արվեստի;
    • Կոնտեքստային նկարչություն
    • Ընդլայնված գեղանկարչական տարածք
    • Ֆիգուրատիվ նկարչություն
    • Գրաֆիկական արվեստ և տպագրության մեթոդներ
    • Առարկայական քանդակ
    • Կատարողական արվեստ - քանդակ
    • Վիդեո ինստալյացիա
    • Տեքստային քանդակ[5]
  • Արվեստի տեսության և մշակութային ուսումնասիրությունների ինստիտուտ (արվեստի պատմություն, փիլիսոփայություն, պատմություն)
  • Պահպանման և վերականգնման ինստիտուտ
  • Բնական գիտությունների և արվեստի տեխնոլոգիաների ինստիտուտ
  • Միջնակարգ դպրոցի ուսուցման ինստիտուտ (արհեստ, դիզայն, տեքստիլ արվեստ)
  • Արվեստի և ճարտարապետության ինստիտուտ

Ակադեմիան ունի 900 ուսանողներ, որի քառորդ մասը օտարերկրացիներ են։ Ակադեմիայի գրադարանն ունի շուրջ 110,000 կտոր գրականություն, «փորագրման կաբինետն» (Kupferstichkabinett) ունի 150,000 գծանկարներ ու տպագրական գործեր։ Հավաքածուն համարվում է ամենամեծն Ավստրիայում։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Monuments database — 2017.
  2. «A Chronological History of the Vienna Academy of Fine Arts»։ Academy of Fine Arts Vienna։ Վերցված է November 27, 2014 
  3. History of the art collection on the Academy's website
  4. «Institutes»։ Academy of Fine Arts Vienna։ Վերցված է November 27, 2014 
  5. [1] Արխիվացված է Սեպտեմբեր 30, 2011 Wayback Machine-ի միջոցով:

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]