Հոնիական ծով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հոնիական ծով
Greece 23.91172E 39.08554N.jpg
Տեսակսահմանային ծով
ԵրկիրFlag of Greece.svg Հունաստան, Flag of Italy.svg Իտալիա և Flag of Albania.svg Ալբանիա
Խորություն5267 մետր
Մասն էՄիջերկրական ծով[1]
Ավազանի երկիրFlag of Albania.svg Ալբանիա, Flag of Italy.svg Իտալիա և Flag of Greece.svg Հունաստան
Լիճ հոսող գետԱխելոս, Ախերոն, Allaro?, Amendolea?, Bradano?, Neto River?, Pavllë?, Պինյոս (գետ), Simeto?, Thyamis?, Alfeios?, Alli?, Amusa (river)?, Anapo?, Asinaro?, Bistricë?, Bonamico?, Calcinara?, Cassibile?, Esaro (Crotone)?, Fiumefreddo river?, Gerace?, Helorus?, La Verde?, Larissos?, Melito?, Neda?, Peristeri?, Fiumenicà?, Q18288942?, Q21236237?, Q28671618?, Q3667774?, Q3697983?, Q3961045?, Q725720?, Q760288?, Sarmento?, Stilaro?, Torbido? և Torno?
Անվանված էԻո

Հոնիական ծով[2] (հին հունարեն՝ Ἰόνιον Πέλαγος, Իոնիոն[3], հուն․՝ Ιόνιο Πέλαγος [iˈonio ˈpelaɣos], իտալերեն՝ mar Ionio [mar ˈjɔːnjo]), Միջերկրական ծովի կենտրոնական մասը՝ Բալկանյան ու Ապենինյան թերակղզիների և Կրետե ու Սիցիլիա կղզիների միջև։ Հյուսիսում Օտրանտոյի նեղուցով միացած է Ադրիատիկ ծովին, արևմուտքում Մեսինայի նեղուցով` Տիրենյան ծովին։ Մակերեսը` 169 հազար կմ ²քառակուսի։ Խորությունը՝ մինչև 5121 մետր։ Խոշոր ծոցերը՝ Պատրաիկոս, Կորնթոսի, Օտրանտոյի։ Արևելքում Հոնիական կղզիներն են։ Գլխավոր նավահանգիստները՝ Պատրաս, Կերկիրա (Հունաստան), Տարանտո, Կատանիա (Իտալիա

Նկարագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հոնիական ծովի մակերեսը — 169 հազար կմ² է, առավելագույն խորությունը — 5121 մ, ինչը Միջերկրական ծովի ամենամեծ խորությունն է։ Ներքևը ունի խոռոչի ձև, ծածկված հանքավայրերով `հիմնականում տիղմով, իսկ ափերին ավելի մոտ` տիղմային ավազ, ավազ և խճաքար։

Հոնիական ծովի ափերը խիստ մասնատված են հատկապես արեւելյան մասում, որտեղ գտնվում են Հոնիական կղզիները։ Իոնյան ծովի ծովածոցերը ՝ Պատրաիկոս, Կորինթոս, Տարանտո, Մեսինիակոս, Ամվրակիկոս և այլն։

Ջերմաստիճանի տատանման միջակայքը փետրվարից օգոստոս 14 ° C- ից 25,5 ° C է։ Ներքեւի մասում ջրի ջերմաստիճանը մոտ 13 ° C է։ Աղիությունը գերազանցում է 38‰-ը։

Կիսամյակային ալիքներ (մինչև 0,4 մ)։ Մակերևութային հոսանքներն ունեն մոտ 1 կմ / ժ արագություն և կազմում են ցիկլոնային շրջանառություն։

Անվանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անվանումն ստացել է հոնիացիներ հին հունական ցեղի անունից։ Այդ ցեղը բնակվում էր Ատտիկայում, Եվբեայի մի մասում, Քիոս, Սամոս, Նաքսոս և այլ կղզիներում։ Մ.թ.ա. 11-9-րդ դարերում գաղութացրել է Փոքր Ասիա թերակղզու արևմտյան ափի միջին մասը (Հոնիա մարզը), Սև և Մարմարա ծովերի ափերը։ Անվանման արևմտահայերեն գրությունն է Յոնիական ծով[4]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 28(f) // Limits of Oceans and Seas, Limits of the Oceans and Seas // Nature / M. Skipper — 3 — International Hydrographic Organization, 1953. — Vol. 172, Iss. 4376. — P. 484—484. — 42 p. — ISSN 1476-4687; 0028-0836doi:10.1038/172484B0
  2. Հովհաննես Բարսեղյան (2006)։ «Աշխարհագրական անունների հայերեն տառադարձության մասին որոշում»։ Տերմինաբանական և ուղղագրական տեղեկատու։ Երևան: 9-րդ հրաշալիք։ էջ 51։ ISBN 99941-56-03-9 
  3. Инструкция по передаче на картах географических названий Греции. — М., 1964. — С. 15.
  4. Հ. Ղ. Գրգեարյան, Ն. Մ. Հարությունյան (1989)։ Աշխարհագրական անունների բառարան։ Երևան: «Լույս»։ էջ 36