Ադրբեջանի զինված ուժեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ադրբեջանի զինված ուժեր
Azərbaycan Silahlı Qüvvələri
Azerbaijan Armed Forces.png
Տեսակ զինված ուժեր
Երկիր Ադրբեջան
Հիմնադրված է հոկտեմբերի 9, 1991
Կառուցվածք Azerbaijani Land Force, Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժեր, Azerbaijani Navy, Special State Protection Service, Internal Troops of Azerbaijan և State Border Service
Ղեկավարություն
Պաշտպանության նախարար գեներալ-գնդապետ Զաքիր Հասանով
Շտաբի պետ գեներալ-գնդապետ Նաջմադդին Սադիխով
Զինվորական անձնակազմ
Զորակոչային տարիք 18 տարեկան
Ակտիվ անձնակազմ 126,400
Պահեստայիններ 300,000
Ֆինանսներ
ՀՆԱ-ի տոկոս 3.2% (2007)
Արդյունաբերություն
Ներքին մատակարարողներ Ադրբեջանի Պաշտպանական Արդյունաբերություն
Միջազգային մատակարարողներ Flag of Russia.svg Ռուսաստան
{{{2}}} Թուրքիա
{{{2}}} Ուկրաինա
{{{2}}} Բելառուս
Flag of Pakistan.svg Պակիստան
Flag of Israel.svg Իսրայել
Military of Azerbaijan Վիքիպահեստում
Զինվորներ վարժեցումի ժամանակ։

Ադրբեջանի Զինված Ուժերը (ադրբեջաներեն՝ Azərbaycan Silahlı Qüvvələri) կազմված են Ադրբեջանի ցամաքային զորերից, հակաօդային պաշտպանությունից, ռազմա-օդային նավատորմից և ռազմա-ծովային նավատորմից։ Պատերազմական ժամանակաշրջանում Ադրբեջանի զինված ուժերի գլխավոր շտաբի օպերատիվ ղեկավարման ներքո են անցնում նաև Ադրբեջանի ներքին զորքերը, Ադրբեջանի սահմանապահ զորքերը, Ադրբեջանի պետական հատուկ պահպանության զորքերը:

Ադրբեջանը իր զինված ուժերը արդիականացնում և ընդարձակում է 2005-ից ի վեր, որը հնարավոր է դարձել նավթի վաճառքից ձեռք բերված շահույթների շնորհիվ։ 2007-ին Ադրբեջանի ռազմական բյուջեն հասնում էր $ 1,3 միլիարդի։ Ադրբեջանի զինված ուժերի ռազմական տեխնիկայի հիմնական մատակարարողներն են Թուրքիան, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգները, Ուկրաինան, Բելառուսը, Իսրայելը և Ռուսաստանը։

Ադրբեջանի Զինված Ուժերի գերագույն գլխավոր հրամանատարն է երկրի նախագահ Իլհամ Ալիևը (2003 թ. հոկտեմբերից)։

Ադրբեջանի բանակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Ադրբեջանի ցամաքային զորքեր
Ադրբեջանի ցամաքային զորքերի զինանշանը

Ադրբեջանի բանակը ունի 95.000 ակտիվ զինծառայող, 575.000 պահեստազորային զինծառայող և 1.314.955 պահեստազորի ռեզերվիստներ։ Ադրբեջանը ստորագրել է բազմաթիվ պայմանագրեր՝ մարզելու և հզորացնելու իր բանակը Թուրքիայի օգնությամբ։

Տանկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2007 թվականին Ադրբեջանը ցույց էր տալիս, թե ուներ 220 տանկ իր բանակում։[1] 220-ը այն թույլատրված քանակն էր, ըստ միջազգային համապատասխան պայմանագրերի, որն ադրբեջանական բանակը կարող էր ունենալ իր սպառազինության մեջ: Սակայն, ըստ ադրբեջանական զանգվածային լրատվամիջոցների՝ ադրբեջանական բանակը ստացել է լրացուցիչ 62 տանկեր Ռուսաստանից 2009 թվականին[2], դրանով իսկ տանկերի թվաքանակը հասցնելով 282-ի և բացահայտորեն խախտելով Ադրբեջանի միջազգային պարտավորություններով սահմանված թվաքանակը՝ քվոտան։

Զրահամեքենաներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հրետանային համակարգեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Դ-20 122 մմ հաուբից – 30
  • Դ-30 152 մմ հաուբից – 191
  • 2Ա36 152 մմ – 20
  • 2Ս1 122 մմ հաուբից – 14
  • ԲՄ-21 122 մմ «Գրադ» – 40
  • 9Ա52 300 մմ «Սմերչ» – 18
  • ՄՏ-12 100 մմ – 72
  • Մ-46 130 մմ – 36
  • ՊՄ-38 130 մմ – 23

Թեթև հրազեն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ադրբեջանի բանակի զինվորական կոչումները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ադրբեջանի ռազմա-օդային նավատորմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժեր
Ադրբեջանի ռազմաօդային ուժերի զինանշանը

Ադրբեջանի ռազմա-օդային նավատորմը (AzAF) անձնակազմում առկա է 7.900 սպա, ենթասպա և շարքային։ Նավատորմը ունի 172 ինքնաթիռ և 60 ուղղաթիռ, որոնք գտնվում են 16 ռազմական բազաներում։

Ուղղաթիռային զորամասեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Մի-24 հարվածային ուղղաթիռ - 25
  • Մի-8 փոխադրիչ և հարվածային ուղղաթիռ - 13
  • Մի-6 փոխադրիչ ուղղաթիռ - 9
  • Մի-2 փոխադրիչ և հարվածային ուղղաթիռ - 7

Փոխադրիչ նավատորմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ռազմական ինքնաթիռներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • ՄիԳ-29 - 48 ըստ Ադրբեջանի կառավարության
  • Տու-16 (Tu-16) - 10

Ադրբեջանի հակաօդային պաշտպանություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ադրբեջանի հակաօդային պաշտպանության բանակը ունի մոտավորապես 3.500 զինվոր։ Գաբալա ռադարային կայանը գլխավոր նախազգուշացումի կայանն է Ադրբեջանի հակաօդային պաշտպանության։ Գաբալան կարող է հայտնաբերել հրթիռների արձակումներ որոնք մինչև 6.000 կմ հեռու են։

Ադրբեջանի ռազմա-ծովային նավատորմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Ադրբեջանի ռազմածովային ուժեր

2007 թ. տվյալներով, Ադրբեջանի ռազմա-ծովային նավատորմի անձնակազմի թիվը 2500 էր (ակտիվ զինծառայողներ)։ Այն բաղկացած է Կասպիական Նավատորմից և Սահմանապահ Առափնյա Պահակազորից։ Նավատորմն ունի 7 պահականավ, 7 ականազերծիչ նավ, 6 դեսանտային նավ, 2 դեսանտային կատեր, 1 հատուկ նպատակի ռազմանավ և 1 հատուկ նպատակի կատեր։

Ադրբեջանի ռազմա-ծովային նավատորմի հրամանատարն է փոխծովակալ Շահին Սուլթանովը։

Ադրբեջանի ռազմա-ծովային զինվորական կոչումները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Միջազգային մասնակցություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ադրբեջան օգնություն և խաղաղապահ զինվորներ է ուղարկել երեք միջազգային կոնֆլիկտների շրջաններին՝ Կոսովո, Աֆղանստան և Իրաք։

  • Կոսովո - 1999-2008, Ադրբեջան ուղարկել էր 34 խաղաղապահ զինվորներ որոնք ծառայել են KFOR-ի առաջնորդության տակ։ Խաղաղապահ առաքելությունը ավարտվել է 2008-ին։
  • Աֆղանստան - 2005-ում, Ադրբեջանը ուղարկել է մի ջոկատ, որ բաղկացած էր 22 զինվորներից, իսկ 2006-ին ուղարկել էր 8 ռազմական բժիշկներ միանալու խմբին։ 2007 մայիսին, Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը հայտարարում է որ 20-22 հավելյալ զինվոր կուղարկվեն Աֆղանստան։
  • Իրաք - Ադրբեջանը մասնակից է Իրաքի Կոալիցիային։ Ադրբեջանցի զինվորները պահպանում են ալ-Հադիտա ամբարտակը արևմտյան Իրաքում։ 2003-ից ի վեր, Ադրբեջանն ուղարկել է զինվորներ որոնց առավելագույն թիվը 250 էր։ Ներկայումս խաղաղապահների թիվը մոտ 90 է։

Ռամիլ Սաֆարով[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Ռամիլ Սաֆարով


Այլ զորքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պատերազմական ժամանակաշրջանում Ադրբեջանի զինված ուժերի գլխավոր շտաբի օպերատիվ ղեկավարման ներքո են անցնում նաև Ադրբեջանի ներքին զորքերը, Ադրբեջանի սահմանապահ զորքերը, Ադրբեջանի պետական հատուկ պահպանության զորքերը:

Ադրբեջանի ներքին զորքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Ադրբեջանի ներքին զորքեր


Ադրբեջանի սահմանապահ զորքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

    1rightarrow.png Հիմնական հոդված՝ Ադրբեջանի սահմանապահ զորքեր


Ադրբեջանի պետական հատուկ պահպանության զորքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]


Տես նաև[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 IISS (2007). The Military Balance 2007. London: Routledge for the IISS. էջ 157. ISBN 978-1-85743-437-8. 
  2. 2,0 2,1 Russia delivered 62 T-72 tanks to Azerbaijan

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]