Jump to content

Ջեյմս Ուոթսոն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
(Վերահղված է Ջեյմս Դյուի Ուոթսոնից)
 Սա հոդված է վերջերս մահացած մարդու մասին:
Որոշակի տեղեկությունները, ինչպիսիք են՝ մահվան կամ դրան նախորդող իրադարձությունների հանգամանքները, կարող են հաճախակի փոփոխվել՝ կախված այդ հանգամանքների ի հայտ գալուց: Այն դեպքում, երբ ապակառուցողական խմբագրումներ են եղել, դիմե՛ք ադմինիստրատորներին:
Ջեյմս Ուոթսոն
James Watson
Ծնվել էապրիլի 6, 1985(1985-04-06)[1][2][3][…]
Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ[3]
Մահացել էնոյեմբերի 6, 2025(2025-11-06)[4] (40 տարեկան)
East Northport, Սաֆոլկ շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ[5]
Քաղաքացիություն ԱՄՆ
Դավանանքաթեիզմ
Մասնագիտությունկենսաբան, գենետիկ, կենդանաբան, կենսաքիմիկոս, մոլեկուլային կենսաբան, ակադեմիկոս, համալսարանի դասախոս, քիմիկոս, ֆիզիկոս, գրող, կենսաֆիզիկոս և գիտնական
Հաստատություն(ներ)Հարվարդի համալսարան[3], Քեմբրիջի համալսարան[3], Քոլդ Սփրինգ Հարբոր լաբորատորիա[3][6][7], ԱՄՆ Առողջապահության ազգային ինստիտուտներ[8] և Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ[9]
Գործունեության ոլորտկենսաքիմիա[3], գենետիկա[3], մոլեկուլային կենսաբանություն[3], Մոլեկուլային գենետիկա[10], DNA structure?[10] և molecular biochemistry?[10]
ԱնդամակցությունԼոնդոնի թագավորական ընկերություն[3], ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա[11][3], Ուկրաինայի գիտությունների ազգային ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա, Մոլեկուլային կենսաբանության եվրոպական կազմակերպություն, Եվրոպական ակադեմիա[12], Իռլանդիայի թագավորական ակադեմիա, ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա և Royal Academy of Medicine of Catalonia?
Ալմա մատերԻնդիանայի համալսարան, Բլումինգթոն (1950)[3], Չիկագոյի համալսարան (1947)[3] և South Shore High School?
Տիրապետում է լեզուներինանգլերեն[13][3]
Գիտական ղեկավարՍալվադոր Լուրիա
Եղել է գիտական ղեկավարՄարիո Կապեկի, Ռոբերտ Հորվից, Peter Moore? և Joan A. Steitz?
Հայտնի աշակերտներJohn Tooze?, Ewan Birney?, Ռիչարդ Ռոբերտս, Ֆիլիպ Շարպ և Ronald W. Davis?
Պարգևներ
Ազատության նախագահական շքանշան[15]
Կոպլիի մեդալ[14] Մ. Վ. Լոմոնոսովի անվան մեծ ոսկե մեդալ[16]

Ալբերտ Լասկերի մրցանակ բժշկական հիմնավոր հետազոտությունների համար

[17]

Գայդների միջազգային պարգև

[18] Honorary Knight Commander of the Order of the British Empire[19][20]
Բժշկության կամ ֆիզիոլոգիայի Նոբելյան մրցանակ[21][22][3]

Գուգենհայմի կրթաթոշակ

 Ֆիլադելֆիայի ազատության մեդալ
Ազգային գիտական մեդալ[3]

Ջոն Քարթիի մրցանակ

[23]

Եվրոպայի մոլեկուլյար կենսաբանության կազմակերպության անդամություն

[24]

Բարսելոնայի ինքնավար համալսարանի պատվավոր դոկտոր

[25]

Լոնդոնի թագավորական միության արտասահմանյան անդամ

[26]

Mendel Medal?

[27]

Մասարիկի համալսարանի ոսկե մեդալ

[28]

honorary doctor of the Hofstra University?

Գուգենհայմի կրթաթոշակ

Othmer Gold Medal?

[29] և

Karl Landsteiner Memorial Award?

[30]
ՀայրJames Dewey Watson?[31]
 James D. Watson Վիքիպահեստում

Ջեյմս Դյուի Ուոթսոն (անգլ.՝ James Dewey Watson, ապրիլի 6, 1985(1985-04-06)[1][2][3][…], Չիկագո, Իլինոյս, ԱՄՆ[3] - նոյեմբերի 6, 2025(2025-11-06)[4], East Northport, Սաֆոլկ շրջան, Նյու Յորք, ԱՄՆ[5]), ամերիկացի կենսաքիմիկոս։ ԱՄՆ-ի Ազգային ԳԱ (1962), Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիայի (1957), Դանիայի թագավորական ԳԱ (1962) անդամ։ Ավարտել է Չիկագոյի համալսարանը (1947)։ Աշխատել է Կոպենհագենի (1950-1951), Քեմբրիջի (1951-1953, 1955-1956) համալսարաններում, Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտներում (1953-1955)։ 1956 թվականից կենսաբանություն է դասավանդել Հարվարդի համալսարանում (1961 թվականից՝ պրոֆեսոր)։ 1962 թվականից ԱՄՆ-ի նախագահի խորհրդատուն է գիտության գծով։ 1968 թվականից՝ Քոլդ-Սփրինգ-Հարբորի (Նյու Յորքի նահանգ) քանակական կենսաբանության լաբորատորիայի տնօրեն։ Աշխատանքները հիմնականում վերաբերում են ԴՆԹ-ի կառուցվածքի, ՌՆԹ-ի դերի ուսումնասիրությանը սպիտակուցի կենսասինթեզի ժամանակ։ 1953 թվականին, Ֆրենսիս Քրիքի հետ միասին, առաջարկել է ԴՆԹ-ի տարածական կաոուցվածքի մոդել, որի շնորհիվ հնարավոր դարձավ առաջ քաշել վարկած ԴՆԹ-ի ինքնավերարտադրման (ռեպլիկացիա) մասին։ Ուսումնասիրել է նաև վիրուսների կառուցվածքը և դրանց դերը չարորակ նորագոյացությունների առաջացման ժամանակ։ Նոբելյան մրցանակ 1962 թվական, Ֆ․ Քրիքի, Մ․ Ուիլկինսի հետ միասին։

Ծանոթագրություններ

[խմբագրել | խմբագրել կոդը]
  1. ↑ 1,0 1,1 Internet Movie Database — 1990.
  2. ↑ 2,0 2,1 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  3. ↑ 3,00 3,01 3,02 3,03 3,04 3,05 3,06 3,07 3,08 3,09 3,10 3,11 3,12 3,13 3,14 3,15 3,16 3,17 P.A.M.Dirac Biography // Biography: Historical & Celebrity Profiles
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 James D. Watson, Co-Discoverer of the Structure of DNA, Is Dead at 97 — The New York Times, 2025.
  5. ↑ 5,0 5,1 5,2 The New York Times / J. Kahn — Manhattan: New York Times Company, A. G. Sulzberger, 1851. — ISSN 0362-4331; 1553-8095; 1542-667X
  6. ↑ Watson Loses Cold Spring Harbor Post // Science / H. Thorp — Northern America: AAAS, 2007. — ISSN 0036-8075; 1095-9203
  7. ↑ Курсанова Т. А. Между биохимией, физикой и политикой. Особенности молекулярной биологии в СССР (30–60-е гг.), Between biochemistry, physics, and politics. Characteristics of molecular biology in the USSR (1930s–1960s) (ռուս.) // Историко-биологические исследования — 2021. — Т. 13, вып. 3. — С. 94—116. — ISSN 2076-8176; 2500-1221 — doi:10.24412/2076-8176-2021-3-94-116
  8. ↑ P.A.M.Dirac Biography // biography
  9. ↑ American Scientist — Sigma Xi, 1913. — ISSN 0003-0996; 1545-2786
  10. ↑ 10,0 10,1 10,2 Չեխիայի ազգային գրադարանի կատալոգ
  11. ↑ Notable Names Database — 2002.
  12. ↑ www.ae-info.org
  13. ↑ Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  14. ↑ Award winners : Copley Medal — Royal Society.
  15. ↑ Presidential Medal of Freedom — (untranslated).
  16. ↑ Большая золотая медаль РАН имени М.В.Ломоносова — RAS.
  17. ↑ 1960 Winners — Lasker Foundation.
  18. ↑ The Gairdner Foundation Awards // Nature / M. Skipper — NPG, Springer Science+Business Media, 1962. — Vol. 196, Iss. 4854. — P. 519—519. — ISSN 1476-4687; 0028-0836 — doi:10.1038/196519B0
  19. ↑ Watson a Knight, But Not a 'Sir' // Science / H. Thorp — Northern America: AAAS, 2002. — Vol. 295, Iss. 5553. — P. 267. — ISSN 0036-8075; 1095-9203 — doi:10.1126/SCIENCE.295.5553.267B
  20. ↑ Who's who (բրիտ․ անգլ.) — (untranslated), 1849. — ISSN 0083-937X
  21. ↑ The Nobel Prize in Physiology or Medicine 1962 — Nobel Foundation.
  22. ↑ Table showing prize amounts — Nobel Foundation, 2019.
  23. ↑ James D. Watson — EBSCO Information Services.
  24. ↑ James D. Watson — EMBO.
  25. ↑ James D. Watson — Autonomous University of Barcelona.
  26. ↑ List of Royal Society Fellows 1660-2007 — Royal Society. — P. 372.
  27. ↑ https://genetics.org.uk/medals-and-prizes/genetics-society-medals-and-lectures/mendel-medal/
  28. ↑ James Watson — Masaryk University.
  29. ↑ Francis Crick, Rosalind Franklin, James Watson, and Maurice Wilkins: These four scientists codiscovered the double-helix structure of DNA, which formed the basis for modern biotechnology. — Science History Institute.
  30. ↑ James D. Watson — CSHL.
  31. ↑ Geni(բազմ․) — 2006.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։
Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Ջեյմս Ուոթսոն» հոդվածին։
 ⛭ 
  Թեմատիկ կայքեր
Բառարաններ և հանրագիտարաններ
Ստացված է «https://hy.wikipedia.org/w/index.php?title=Ջեյմս_Ուոթսոն&oldid=10490190» էջից