Միքայել Թավրիզյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Միքայել Թավրիզյան
Tavzrizyan.jpg
Հիմնական տվյալներ
Ծնվել էմայիսի 27 (հունիսի 9), 1907
Բաքու, Ռուսական կայսրություն[1]
ԵրկիրFlag of the Soviet Union (1924–1955).svg ԽՍՀՄ
Մահացել էհոկտեմբերի 17, 1957(1957-10-17)[1] (50 տարեկանում)
Երևան, Հայկական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ[1]
Մասնագիտությունդիրիժոր և քաղաքական գործիչ
ԳործիքներԱլտ
ԱշխատավայրԱլեքսանդր Սպենդիարյանի անվան օպերայի և բալետի ազգային ակադեմիական թատրոն
ՇրջանավարտԲաքվի երաժշտական ակադեմիա և Սանկտ Պետերբուրգի կոնսերվատորիա

Միքայել Արսենի Թավրիզյան (1907, մայիսի 14, Բաքու - 1957, հոկտեմբերի 17, Երևան), հայ դիրիժոր, ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ (1956)։ ԽՍՀՄ պետական մրցանակակիր (1946, 1951)։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1923-1926 թվականներին սովորել է Բաքվի կոնսերվատորիայում, 1932 թվականին ավարտել Լենինգրադի կոնսերվատորիայի ալտի, 1934 թվականին՝ դիրիժորական բաժինները։ 1935 թվականից եղել է Երևանի օպերայի և բալետի թատրոնի դիրիժոր, 1938 թվականից՝ գլխավոր դիրիժոր, 1946 թվականից՝ գեղարվեստական ղեկավար։

Միքայել Թավրիզյանի հուշատախտակը Երևանում

Ղեկավարել է Միխայիլ Գլինկայի «Իվան Սուսանին», Նիկոլայ Ռիմսկի-Կորսակովի «Թագավորի հարսնացուն», Պյոտր Չայկովսկու «Պիկովայա դամա», «Իոլանտա», Ջուզեպպե Վերդիի «Տրավիատա», «Ռիգոլետտո», «Աիդա», «Օթելլո», Մեյերբերի «Հուգենոտներ» և այլն, իրականացրել, Արմեն Տիգրանյանի «Անուշ», «Դավիթ Բեկ», Տիգրան Չուխաճյանի «Արշակ Բ», Հարո Ստեփանյանի «Լուսաբացին», Արտեմի Այվազյանի «Թափառնիկոս», Անդրեյ Բաբաևի «Արծվաբերդ» օպերաների առաջին բեմադրությունները։

1948 թվականին հանդես է եկել Մոսկվայի Մեծ թատրոնում («Ռիգոլետտո», «Իոլանտա»)։

Թավրիզյանի կատարմանը բնորոշ էին ռոմանտիկական ոգեշնչվածությունը, մեղեդիական ճկունությունը և ռիթմի սուր զգացողությունը։ Հանդես է եկել նաև որպես սիմֆոնիկ դիրիժոր։ ԽՍՀՄ (1954-1958), ՀԽՍՀ (1947-1955) Գերագույն խորհրդի պատգամավոր։

Թավրիզյանի անունով կոչվել է երաժշտական դպրոց Երևանում[2]։

Թավրիզյանի անունով կա նաև փողոց Երևանի Արաբկիր վարչական շրջանում:

Մրցանակներ, պարգևներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ստալինյան մրցանակ
  • Լենինի շքանշան
  • ԽՍՀՄ ժողովրդական արտիստ
  • Հայկական ԽՍՀ արվեստի վաստակավոր գործիչ
  • ՀԽՍՀ ժողովրդական արտիստ
  • Աշխատանքային Կարմիր դրոշի շքանշան
  • «Պատվո նշան» շքանշան

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Հ. Խանջյան, Միքայել Թավրիզյան, Երևան, 1957։

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Тавризиан Михаил Арсеньевич // Большая советская энциклопедия: [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохоров — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  2. Ով ով է. Կենսագրական հանրագիտարան. Հայեր, հատոր 1, Երևան, 2005, էջ 423-424։