Սիմեոն Սիմեոնի Աբամելիք-Լազարև

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
HS Disambig.svg Անվան այլ կիրառումների համար տե՛ս՝ Սիմեոն Աբամելիք–Լազարև
Սիմեոն Աբամելիք-Լազարև
Semen Semenovich Abamilek-Lazarev.jpg
 
Կրթություն՝ Սանկտ Պետերբուրգի համալսարան
Մասնագիտություն՝ պետական ծառայող
Ծննդյան օր նոյեմբերի 12 (24), 1857
Ծննդավայր Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն
Վախճանի օր սեպտեմբերի 19 (հոկտեմբերի 2), 1916 (58 տարեկանում)
Վախճանի վայր Կիսլովոդսկ, Պյատիգորսկի գավառ, Թերեքի մարզ, Ռուսական կայսրություն
Գերեզման Սմոլենկայի հայկական գերեզմանոց
Թաղված Սմոլենկայի հայկական գերեզմանոց
Դինաստիա Աբամելիքներ
Քաղաքացիություն Flag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն
Հայր Սիմեոն Դավթի Աբամելիք–Լազարև
Մայր Եղիսաբեթ Աբամելիք-Լազարյան
Ամուսին Մարիա Պավլովնա Դեմիդովա Սան-Դոնատո

Սիմեոն Սիմեոնի Աբամելիք-Լազարյան (մինչ 1873 թվականը՝ Սիմեոն Աբամելիք, նոյեմբերի 12 (24), 1857, Մոսկվա, Ռուսական կայսրություն - սեպտեմբերի 19 (հոկտեմբերի 2), 1916, Կիսլովոդսկ, Պյատիգորսկի գավառ, Թերեքի մարզ, Ռուսական կայսրություն), հայ իշխան Ռուսական կայսրությունում, հնագետ[1], երկրաբան, խոշոր կալվածատեր և ռուսական արդյունաբերող։ Լազարյան ճեմարանի խնամակալ և պատվավոր հոգաբարձու, Ռուսական աշխարհագրական ընկերության անդամ[2]։ Ռուսական կայսրության ամենահարուստ մարդկանցից մեկը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1857 թվականի նոյեմբերի 24-ին Մոսկվայում, Աբամելիքների ազնվական ընտանիքում՝ իշխան Սիմեոն Աբամելիքի և Լազարյանների հայ ազնվական տոհմի ներկայացուցիչ՝ իշխանուհի Եղիսաբեթ Աբամելիք-Լազարյանի (օրիորդական ազգանունը՝ Լազարյան) ընտանիքում[2]։ Ուսանել և ավարտել է Պետերբուրգի համալսարանի պատմա-բանասիրական ֆակուլտետը[2][1]։

Եղել է Լազարյան ճեմարանի խնամակալ և պատվավոր հոգաբարձու[1], Ռուսական աշխարհագրական ընկերության անդամ[2]։ Քաղաքացիական հայացքներով միապետական էր։

Հնագիտական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1882 թվականին մասնակցել է Պալմիրայի պեղումներին[2] և հայտնաբերել «Պալմիրյան տարիֆ» կոչված երկլեզվյան (արամեերեն և հունարեն) նշանավոր արձանագրությունը, որը գիտության մեջ մտավ որպես սեմական վիմագրության ամենախոշոր հուշարձանը[1]։ Պեղումների արդյունքներն ամփոփված են նրա «Պալմիրա» (1884) գրքում[2][1]։ Մերձավոր արևելքում իր երկրորդ ուղևորության ժամանակ (1895) Աբամելիք-Լազարևը Պաղեստինի անդրհորդանանյան մասում ուսումնասիրել է հունա-հռոմեական անտիկ հուշարձանների ավերակները և 1897 թվականին գրել «Ջերաշ» աշխատությունը[2][1]։

Երկրաբանական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հետազոտել է Սիցիլիայի, Կովկասի ծծմբի հանքերը[2]։

Արդյունաբերական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սիմեոն Աբամելիք-Լազարևը խոշոր կալվածատեր էր և արդյունաբերող։ Ուրալում ունեցել է երկաթամշակման գործարաններ[2]։

Աբամելիք-Լազարևների հայտնի դղյակները[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իտալիայի մայրաքաղաք Հռոմում է գտնվում Սիմեոն Աբամելիք-Լազարևի «Վիլլա Աբամելիք» դղյակը[2], որը նախկինում ԽՍՀՄ-ի սեփականությունն էր։

Մահացել է 1916 թվականի հոկտեմբերի 2-ին Կիսլովոդսկում[2], թաղվել Սանկտ Պետերբուրգի հայկական գերեզմանոցում։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Գառնիկ Ստեփանյան (1973)։ «Կենսագրական բառարան», հատոր Ա։ Երևան: «Հայաստան»։ էջ 7 
  2. 2,00 2,01 2,02 2,03 2,04 2,05 2,06 2,07 2,08 2,09 2,10 «Ծագումով հայ են», Արծվի Բախչինյան, Երևան, 1993, էջ 13.

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Джераш, СПБ, 1897
  • Вопрос о недрах и развитие горной промышленности с 1808 по 1908гг., СПБ, 1910.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png