Սանկտ Պետերբուրգի հայկական գերեզմանոց

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Սանկտ Պետերբուրգի հայկական գերեզմանոց
Smolensk Armenian Cemetery 4.JPG
Տեսակգերեզմանատուն
ՏեղագրությունԼենինգրադ
ԵրկիրՌուսաստան
Առաջին հիշատակում1714
Հիմնման տարի1714 թվական
Սանկտ Պետերբուրգի հայկական գերեզմանոցը գտնվում է Ռուսաստանում
Սանկտ Պետերբուրգի հայկական գերեզմանոց

Սանկտ Պետերբուրգի հայկական գերեզմանոց (ռուսերեն Смоленское армянское кладбище անվանումն առաջացել է Սմոլենկա գետի անունից), գերեզմանատուն Սանկտ Պետերբուրգ քաղաքում: Գտնվում է Սմոլենկա գետի հյուսիսային ափին, Սանկտ Պետերբուրգի ուղղափառ և լյութերական գերեզմանոցների մոտ: Գերեզմանոցի տարածքում է գտնվում Սուրբ Հարություն եկեղեցին[1]:

Պատմությունը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1714 թվականին, վարդապետ Մինասը խնդրագրով դիմել է Պետրոս I-ին, Սանկտ-Պետերբուրգում հայկական եկեղեցի կառուցելու նպատակով: Աղոթատուն կառուցելու անհրաժեշտությունն առաջացել էր մեծաքանակ հայ համայնք ձևավորվելու պատճառով: 1725 թվականին Սինոդը թույլ է տալիս եկեղեցի կառուցել, սակայն անհայտ պատճառներով շինարարությունը չի ընթանում: 1740 թվականին հայ համայնքի ղեկավար, վաճառական Պետրոս Շիրվանովը կրկին թույլտվություն է ստացել եկեղեցին կառուցելու համար, որը պետք է կառուցվեր Վասիլևյան կղզու վրա (նախագծի ղեկավարը ճարտարապետ Կառլո Տրեզինին էր): Սակայն շինարարությունը կրկին դադարեցվել է:

1770 թվականի մայիսին, Հովհաննես Լազարյանը (Իվան Լազարև) դիմում է Եկատերինա II կայսրուհուն, խնդրելով թույլ տալ հայկական եկեղեցու շինարարությունը, որից հետո, մեկ տարի անց, ճարտարապետ Յուրի Ֆելտենի ղեկավարությամբ, Նևսկի պողոտայում սկսվել է Սուրբ Կատարինե եկեղեցու շինարարությունը: 1780 թվականի փետրվարի 18-ին եկեղեցին օծվել է արքեպիսկոպոս Հովսեփ Բ Արղության-Երկայնաբազուկի կողմից:

1791 թվականին, ավագ քահանա Ստեփանոս Լոռիս-Մելիքովի խնդրանքով, Եկատերինա II-ը թույլ է տվել Սմոլենկա գետի ափին գտնվող լյութերական գերեզմանոցի կողքին տեղ հատկացնել հայկական առանձին գերեզմանոցի համար և կառուցել քարե եկեղեցի[2]: 1797 թվականին եկեղեցին օծվել է և ստացել ներկայիս` Սուրբ Հարություն անվանումը[3]: Աստիճանաբար, եկեղեցու շուրջն առաջացել է ոչ մեծ գերեզմանոց, որտեղ 19-րդ դարի վերջին արդեն առկա էր մոտ 400 գերեզման: Գերեզմանոցում, բացի շարքային քաղաքացիներից, հուղարկավորվում էին հայ ազգի երևելի ներկայացուցիչներ, ռազմական գործիչներ, ազնվականության ներկայացուցիչներ: Տապանաքարերի վրա արված գրություններից կարելի է հստակ որոշել, թե ով է եղել հանգուցյալը (վաճառական, զինվորական, մանկավարժ, բժիշկ և այլն):

1923 թվականին եկեղեցին փակվել է, որից հետո, տապանաքարերի մի մասը տեղափոխվել է քաղաքային քանդակագործության թանգարան: 1939 թվականից թաղումներն այնտեղ դադարեցվել են: Ավելի ուշ, գերեզմանոցի մի մասը քանդվել է և վերածվել ֆուտբոլի դաշտի: 1988 թվականին եկեղեցին վերադարձվել է հավատացյալներին, իսկ գերեզմանոցի պահպանված հատվածը սկսել է վերականգնվել:

Հետաքրքիր փաստեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Համաձայն առանձին աղբյուրների, Սուրբ Հարություն եկեղեցու գերեզմանոցում պահվում էր Ալեքսանդր Սուվորովի գերեզմանի տապանաքարը[4]:
  • Ի սկզբանե գերեզմանոցում թաղումներ քիչ էին իրականացվում, ինչը թույլ էր տալիս շիրիմներն ուղղորդել արևմուտքից արևելք և նրանց միջև ստեղծել ուղղաձիգ ու լայն արահետներ[5]:

Հայտնի մարդիկ, ովքեր թաղված են գերեզմանոցում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Պատկերասրահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]