Ժան Բատիստ Դյումա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ժան Բատիստ Դյումա
ֆր.՝ Jean-Baptiste Dumas
Jean Baptiste André Dumas.jpg
Ծնվել էհուլիսի 14, 1800(1800-07-14)[1][2][3], հուլիսի 15, 1800(1800-07-15)[4][5][6] կամ հուլիսի 16, 1800(1800-07-16)[7]
Ալես[8][4][9][10][11][12]
Մահացել էապրիլի 10, 1884(1884-04-10) (83 տարեկանում), ապրիլի 9, 1884(1884-04-09)[1][2] (83 տարեկանում) կամ ապրիլի 11, 1884(1884-04-11)[4][5][6] (83 տարեկանում)
Կանն[8][4][13][14][15]
ԳերեզմանՄոնպարնաս գերեզմանատուն
ՔաղաքացիությունՖրանսիա[16][17][18]
Մասնագիտությունքիմիկոս, քաղաքական գործիչ, գիտնական, համալսարանի պրոֆեսոր և դեղագործ
Հաստատություն(ներ)Փարիզի համալսարան
Գործունեության ոլորտքիմիա
Պաշտոն(ներ)Ֆրանսիայի ազգային ժողովի պատգամավոր և Երկրորդ Կայսրության սենատոր
ԱնդամակցությունԼոնդոնի թագավորական ընկերություն, Փարիզի գիտափիլիսոփայական միություն, Ֆրանսիական ակադեմիա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Ֆրանսիական գիտությունների ակադեմիա, Լինչեի ազգային ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիա, Ազգային բժշկական ակադեմիա, Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա, Պրուսիայի գիտությունների ակադեմիա, Նիդեռլանդական արվեստների և գիտությունների թագավորական ակադեմիա, Իտալիայի գիտությունների ազգային ակադեմիա, Բավարիական գիտությունների ակադեմիա և Թուրինի Գիտությունների Ակադեմիա
Ալմա մատերԺնևի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինֆրանսերեն[19]
Հայտնի աշակերտներՇառլ Ադոլֆ Վյուրց
ՊարգևներՊատվո լեգեոնի Մեծ խաչի ասպետ Կոպլիի մեդալ[20] Ֆարադեյի դասախոսության նրցանակ Արվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան Ալբերտի մեդալ և Լոնդոնի թագավորական միության արտասահմանյան անդամ
Ամուսին(ներ)Էրմիոն Կարոլին Բրոնգնիար
Երեխա(ներ)Էրնես Շառլ Ժան Բատիստ Դյումա
Jean-Baptiste Dumas (chemist) Վիքիպահեստում

Ժան Բատիստ Անդրե Դյումա (ֆր.՝ Jean Baptiste Andre Dumas, հուլիսի 14, 1800(1800-07-14)[1][2][3], հուլիսի 15, 1800(1800-07-15)[4][5][6] կամ հուլիսի 16, 1800(1800-07-16)[7], Ալես[8][4][9][10][11][12] - ապրիլի 10, 1884(1884-04-10), ապրիլի 9, 1884(1884-04-09)[1][2] կամ ապրիլի 11, 1884(1884-04-11)[4][5][6], Կանն[8][4][13][14][15]), ֆրանսիացի քիմիկոս։ Փարիզի ԳԱ անդամ (1832), Լոնդոնի թագավորական ընկերության անդամ (1840), Պետերբուրգի ԳԱ արտասահմանյան թղթանդամ (1845), Բեռլինի ԳԱ անդամ (1880

Առաջարկել է գոլորշիների խտությունը, ինչպես նաև օրգանական միացություններում ազոտի քանակությունը որոշելու եղանակ։ Ձևակերպել է օրգանական միացություններում ջրածինը քլորով տեղակալելու էմպիրիկ կանոնները (1834)։ Նրա կարծիքով քիմիական միացություններում ամեն մի տարր կարելի է տեղակալել մի այլ տարրով։ Ֆրանսիացի քիմիկոս Ս․ Պելիգոյի հետ ցույց է տվել, որ ճարպերը էսթերներ են։ Հաստատել է մրջնաթթվի հոմոլոգիական շարքի գոյությունը։ Ուսումնասիրել է արյան քիմիական բաղադրությունը և սննդի ազդեցությունը կենդանիների կաթի բաղադրության վրա։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 http://www.senat.fr/senateur-2nd-empire/dumas_jean_baptiste0273e2.html
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Jean-Baptiste Dumas / Assemblée nationale
  3. 3,0 3,1 Jean Baptiste Dumasministère de la Culture.
  4. 4,00 4,01 4,02 4,03 4,04 4,05 4,06 4,07 4,08 4,09 4,10 Dumas, Jean Baptiste André // 1911 Encyclopædia Britannica — 11 — New York City: 1911. — Vol. 8.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 Jean Baptiste André Dumas — 2009.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 Jean-Baptiste André Dumas — 1834.
  7. 7,0 7,1 Record #126477378 // Ֆրանսիայի ազգային գրադարանի ընդհանուր քարտագրացուցակ
  8. 8,0 8,1 8,2 8,3 8,4 8,5 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #100828051 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  9. 9,0 9,1 9,2 Дюма // Энциклопедический лексиконСПб.: 1841. — Т. 17. — С. 392.
  10. 10,0 10,1 10,2 http://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/00033798500200101
  11. 11,0 11,1 11,2 http://www.sciencephoto.com/media/105283/view
  12. 12,0 12,1 12,2 http://biography.yourdictionary.com/jean-baptiste-andre-dumas
  13. 13,0 13,1 13,2 http://www.astro.com/astro-databank/Dumas,_Jean-Baptiste
  14. 14,0 14,1 14,2 http://www.euchems.eu/publications/100-distinguished-european-chemists/19th-century/dumas-jean-baptiste-andre.html
  15. 15,0 15,1 15,2 http://www.goodreads.com/topic/show/1382192-journey-chapters-1---11
  16. https://en.wiki2.org/wiki/Justus_von_Liebig
  17. http://www.encyclopedia.com/topic/Justus_Freiherr_von_Liebig.aspx
  18. http://www.tandfonline.com/doi/pdf/10.1080/00033798500200111
  19. data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  20. Award winners : Copley MedalRoyal Society.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 3, էջ 425 CC-BY-SA-icon-80x15.png