Սիմոնա դը Բովուար

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Սիմոնա դը Բովուար
Simone deBeauvoir
Simone de Beauvoir.jpg
Ծննդյան անուն Simone-Lucie-Ernestine-Marie Bertrand de Beauvoir
Ծնվել է հունվարի 9, 1908({{padleft:1908|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:9|2|0}})[1][2]
Ծննդավայր Փարիզ[3]
Վախճանվել է ապրիլի 14, 1986({{padleft:1986|4|0}}-{{padleft:4|2|0}}-{{padleft:14|2|0}})[1][2] (78 տարեկանում)
Վախճանի վայր Փարիզ[4]
Մասնագիտություն քաղաքական փիլիսոփա, լրագրող, Q16897774?, վիպագիր, ինքնակենսագիր[5], ակնարկագիր[5], քաղաքական ակտիվիստ, օրագիր գրող, Q3589292?, փիլիսոփա[5], ֆեմինիստ[5] և գրական քննադատ
Լեզու ֆրանսերեն[6]
Քաղաքացիություն Flag of France.svg Ֆրանսիա[7]
Կրթություն Փարիզի համալսարան
Ժանրեր աթեիզմ և Ֆեմինիզմ
Ուշագրավ աշխատանքներ Q1214721?, Q151578?, Q3411417?, Q470098? և Q859773?
Պարգևներ Գոնկուրյան մրցանակ կամ Եվրոպական գրականության Ավստրիական պետական պարգև
Ամուսին Ժան Պոլ Սարտր
Համատեղ ապրող Ժան Պոլ Սարտր
Simone de Beauvoir (signature).jpg
Simone de Beauvoir Վիքիպահեստում

Սիմոնա դը Բովուար (ֆր.՝ Simone de Beauvoir, հունվարի 9, 1908[1][2] , Փարիզ[3] - ապրիլի 14, 1986[1][2] , Փարիզ[4]), ֆրանսիացի գրող, փիլիսոփա, ֆեմինիստական շարժման գաղափարախոս։ Ժան Պոլ Սարթրի կյանքի ընկերուհի (երկուսն էլ դեմ էին ամուսնությանը) և համախոհ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սիմոնա դը Բովուարը (ամբողջական անունը Սիմոնա Լյուսի Էռնեստինա Մարիա Բերտրան դե Բովուար) ծնվել է 9 հունվարի 1908 թվականին Փարիզում։ Ընտանիքը պատկանում էր հին ազնվական ընտանիքին, որը ծագում էր Գիյոմա դը Շամպ միջնադարյան ֆրանսիացի աստվածաբան, հռետոր, ուսուցիչ Աբելյարից։ Սիմոնան Ժորժ Բերտրանա դը Բովուարիի, ով աշխատում էր որպես իրավաբան-քարտուղար և Ֆրանսուազ դը Բովուարիի՝ ի ծնե Բրասսո, ջերմեռանդ կաթոլիկ, հարուստ բանկիրի դուստր, ավագ դուստրն էր։ Հինգ ու կես տարեկանում ծնողները Սիմոնային տարան Կուր Դեզիրի(Cours Désir) դպրոցը, որտեղ ուղղորդող դայակները ազնվական ընտանիքի աղջիկներին նախապատրաստում էին առաքինի կյանքի։ Ծնողները, մասնավորապես մայրը, Սիմոնային ապագայում տեսնում էին որպես բուրժուայի և նույնիսկ արքայազնի կին։ Սիմոնայի երազանքները չիրականացան, որն էլ ավելի հուսահատեցնող էին՝ հաշվի առնելով ընտանիքի քայքայումը։ Խիստ բուրժուական դաստիարակությունը, որը ստացել էր մորից, տեղ են գտել դը Բովուարի Mémoires d’une jeune fille rangée (1958) գրքում։

Ընտանիքի քայքայումը Սիմոնայի համար միանգամայն իրական փաստ հանդիսացան այն ճակատագրին, որը նա պատկերացնում էի դեռ երեխա ժամանակ։ Ամբողջովին տրվելով աղոթքներին, աղջնակը ենթադրում էր, որ իր կյանքն ամբողջությամբ Աստծո ձեռքերում է։ Դպրոցական տարիների ընթացքում չկարողացավ ուղղվել ընտանեկան վիճակը, որի հետևանքով դը Բովուարը ստիպված էր փոխել իր կացության վայրը։ Նրա աղոթքները համերաշխություն չբերեցին հոր և մոր միջև, որի հետևամքով էլ կորցրեց վստահությունը լավ օրվա հանդեպ։

Ծնողները պնդում էին, որ միայն ուսումը կարող է նրան դուրս բերել այդ ծանր վիճակից, որում հայտնվել էր նրանց ընտանիքը։ Այդ ընթացքում հավատքը փոխվեց կասկածանքի, իսկ հետո՝ հիասթափության։ Պատանեկան տարիքում աղջկա մոտ հայնվեց ևս մեկ բնավորության ուրույն հատկանիշ՝ ինտելեկտի հետ միասին նա կարողանում էր ընդունել ոչ կոմպրոմիսային որոշումներ։ Գրականության հանդեպ հետաքրքրությունը առաջացրել է հայրը։ Տասնհինգ տարեկան հասակում Սիմոնան արդեն որոշել էր, որ ուզում է գրող դառնալ։ Նրան հետաքրքրում էին Մորիս Բարրեսը, Պոլ Կլոդելը, Անդրե Ժիդը, Պոլ Վալերին:

Դպրոցն ավարտելուց հետո հետո 1925 թվականին Սիմոնան շարունակեց ուսումնասիրել մաթեմատիկա Փարիզի կաթոլիակական ինստիտուտում, փիլիսոփայություն՝ Սեն-Մարի-դը-Նեյի ինտիտուտում։ Մեկ տարի անց գրականության և լատիներենի դիպլոմ սատցավ։ 1927 թվականին փիլիսոփայության դիպլոմ ստացավ և դարձավ Սորբոն ավարտած թվով իններորդ կինը։ 1928 թվականի գարնանը նա սատացավ բակալավրի կոչում(արվեստ): Արվեստի ֆակուլտետում նա ծանոթացավ Ժան Պոլ Սարտրի, Պոլ Նազինի, Ռենե Մայոյի հետ։ Սարտրի հետ հանդիպումը վերածվեց հարաբերությունների, որը ձգվեց մինչև կյանքի վերջ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

հայերեն հրատարակություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Գեղեցիկ պատկերներ (վիպակ), Երևան, «Սովետական գրող», 1983, թարգմանությունը ֆրանսերենից՝ Վ. Աբաջյանի: