Բուրատինոյի արկածները (ֆիլմ, 1975)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Բուրատինոյի արկածները
ռուս.՝ Приключения Буратино
Երկիր ԽՍՀՄ
Ժանրերաժշտական ֆիլմ, մանկական ֆիլմ, հեքիաթ, մյուզիքլ և գրական ստեղծագործության էկրանավորում
ՀիմքՈսկե Բանալին
Թվական1975
Լեզուռուսերեն
ՌեժիսորԼեոնիդ Նեչաև
Սցենարի հեղինակԻննա Վետկինա
ԴերակատարներԴմիտրի Իոսիֆով, Տատյանա Պրոցենկո, Նիկոլայ Գրինկո, Յուրի Կատին-Յարցև, Ռինա Զելյոնայա, Վլադիմիր Էտուշ, Ռոլան Բիկով, Ելենա Սանաևա, Վլադիմիր Բասով, Բաադուր Ցուլաձե և Վալենտին Բուկին
ՕպերատորՅուրի Ելխով
ԵրաժշտությունԱլեքսեյ Ռիբնիկով
ԿինոընկերությունԲելառուսֆիլմ
Տևողություն132 րոպե

Բուրատինոյի արկածները ( ռուսերեն՝ Приключения Буратино), խորհրդային երկմասանոց երաժշտական հեռուստատեսային կինոնկար, որը նկարահանվել է 1975 թվականին՝ Ալեքսեյ Տոլստոյի «Ոսկե բանալին, կամ Բուրատինոյի արկածները» հեքիաթի հիման վրա։ Համարվում է «պաշտամունքային ֆիլմ»[1]։ Հեռուստատեսությամբ առաջին ցուցադրությունը կայացել է 1976 թվականի հունվարի 1-ին և 2-ին[2]։

Սյուժեն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծեր ատաղձագործ Ջուզեպպեն, իր մոտ գտնվող փայտի ճղոնով ցանկանում է սեղանի համար ոտք պատրաստել, սակայն հանկարծ այն սկսում է մարդկային ձայնով ծղրտալ։ Ջուզեպպեն այն նվիրում է իր հին ընկերոջը` Կառլոյին, որպեսզի նա փայտե տիկնիկ պատրաստի։ Կառլոն պատրաստում է տիկնիկը և անվանում Բուրատինո։ Սկզբում Բուրատինոն թեթևամիտ տղայի բնավորություն է դրսևորում։ Երբ Կառլոն նրան փրկում է առնետի ճանկերից, Բուրատինոն խոստանում է վերափոխվել և գնալ դպրոց։ Այբբենարան գնելու համար Կառլոն վաճառում է իր միակ բաճկոնը։

Հաջորդ առավոտ Բուրատինոն գնում է դպրոց, սակայն ճանապարհին վաճառում է այբբենարանը և տիկնիկային թատրոնի տոմս գնում։ Ներկայացման ժամանակ նա միջամտում է Առլեկինոյի և Պիեռոյի կռվին։ Տիկնիկները սկսում են պարել նրա հետ, սակայն տիկնիկային թատրոնի տնօրեն Կարաբաս-Բարաբասը նրան դուրս է հանում բեմից և կախում պատի վրայի մեխից։

Այդ ժամանակ բուժատզրուկներ վաճառող Դուրեմարը վիճում է Տորտիլա կրիայի հետ։ Վերջինս երդվում է, որ ոչ մեկին չի տա երջանկություն բերող ոսկե բանալին։ Կարաբասը Բուրատինոյից տեղեկանում է Կառլոյի խցում գտնվող օջախի մասին, որը նկարված էր կտավի վրա և տալով նրան հինգ ոսկեդրամ, հանձնարարում է դրանք տալ Կառլոյին` պայմանով, որ նա չհեռանա իր խցից։ Տիկնիկները հասկանում են, որ այստեղ ինչ-որ գաղտնիք է թաքնված։

Ճանապարհին Բուրատինոն հանդիպում է երկու խարդախների` Ալիսա աղվեսին և Բազիլիո կատվին։ Նրանք Բուրատինոյին առաջարկում են հարստանալու համար իրենց հետ մեկնել Հիմարների երկիր։ Գիշերը Ալիսան և Բազիլիոն ավազակների տեսքով հարձակվում են Բուրատինոյի վրա, սակայն նա ոսկեդրամները թաքցնում է բերանում։ Որպեսզի դրանք հանեն, Բուրատինոյին գլխիվայր կախում են ծառից և նրան կտրատելու համար գնում են սղոց բերելու։ Բուրատինոյին հայտնաբերում է Մալվինան` երկնագույն մազերով աղջիկը, ով փախել էր Կարաբասի մոտից և իր պուդել Արտեմոնի հետ միասին ապրում էր անտառում։ Բժիշկ Բուն, բուժքույր Դոդոշը և հեքիմ Աղոթարարը Բուրատինոյին խորհուրդ են տալիս տզկանեփի ձեթ ընդունել։ Մալվինան Բուրատինոյին ցանկանում է թվաբանություն և մաքրագրություն սովորեցնել, սակայն անօգուտ և որպես պատիժ, նրան նստեցնում է մութ խորդանոցում։

Այդ ընթացքում Պիեռոն թաքուն լսում է Կարաբասի և Դուրեմարի զրույցը։ Պարզվում է, որ կրիա Տորտիլան ջրամբարի խորքում թաքցրել է ոսկե բանալին։ Կարաբասը նկատում է Պիեռոյին և Դուրեմարի հետ միասին սկսում է փնտրել նրան։

Չղջիկը օգնում է Բուրատինոյին դուրս գալ խորդանոցից և ուղեկցում Ալիսա աղվեսի ու Բազիլիո կատվի մոտ։ Նրանց հետ միասին Բուրատինոն գնում է Հրաշքների դաշտ և հինգ ոսկեդրամները այնտեղ թաղելով, սպասում է, որ դրամի ծառ պետք է աճի։ Ալիսան ոստիկաններին հայտնում է Բուրատինոյի մասին, ովքեր նրան նետում են ջրամբարը։ Բուրատինոն այնտեղ հանդիպում է Տորտիլային, ով ոսկե բանալին տալիս է նրան։

Տուն վերադառնալիս Բուրատինոն հանդիպում է Պիեռոյին։ Պարզվում է, Կարաբասը Հիմարների երկրում վարձել է ոստիկանական բուլդոգների բանակ և ուղարկել իրենց գտնելու։ Բուրատինոն Մալվինային, Պիեռոյին և Արտեմոնին տանում է քարանձավ, իսկ հետո թաքնվելով պանդոկում, Կարաբասի և Դուրեմարի զրույցից իմանում է ոսկե բանալու գաղտնիքը` Կառլոյի խցում նկարված օջախի հետնամասում թաքնված է գաղտնի դուռ։ Պանդոկում Ալիսան և Բազիլիոն Կարաբասին և Դուրեմարին խոստանում են, որ տաս ոսկեդրամով նրանց կհանձնեն Բուրատինոյին։ Կարաբասը կոտրում է կարասը, որտեղ թաքնվել էր Բուրատինոն, սակայն վերջինս փախչում է։

Անտառում Արտեմոնը հաղթում է ոստիկանական շներին, իսկ Բուրատինոն, ժամանակին տեղ հասած Կառլոյի և Ջուզեպպեի հետ միասին` հաղթում է Կարաբասին։ Կառլոյի խցում, Բուրատինոն իր ընկերներին հայտնում է գաղտնիքը և ոսկե բանալիով բացում գաղտնի դուռը։ Կառլոն, Ջուզեպպեն, Բուրատինոն, Մալվինան, Պիեռոն, Արտեմոնը և Առլեկինը մտնում են ներս և հայտնվում հանդիսասրահում։

Դերասանական կազմ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դերակատար Կերպար
Դմիտրի Իոսիֆով Բուրատինո
Տատյանա Պրոցենկո Մալվինա
Ռոման Ստոլկարց Պիեռո
Տոմաս Աուգուստինաս Արտեմոն
Գրիգորի Սվետլոռուսով Առլեկին
Նիկոլայ Գրինկո հայր Կառլո
Վլադիմիր Էտուշ Կարաբաս Բարաբաս
Յուրի Կատին-Յարցև Ջուզեպպե
Ռինա Զելյոնայա Տորտիլա կրիա
Ռոլան Բիկով Բազիլիո կատու
Ելենա Սանաևա Ալիսա աղվես
Վլադիմիր Բասով Դուրեմար
Բաադուր Ծուլաձե պանդոկապան

Նկարահանող խումբ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կինոգործիչ Ներդրումը
Իննա Վետկինա սցենարիստ
Լեոնիդ Նեչաև ռեժիսոր
Յուրի Ելխով օպերատոր
Ալեքսեյ Ռիբնիկով կոմպոզիտոր
Բուլատ Օկուջավա և Յուրի Էնտին երգերի տեքստը

Երգերը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Բոլոր երգերի երաժշտության հեղինակն Ալեքսեյ Ռիբնիկովն է։

Երգի անվանում Երգիչներ Տեքստի հեղինակ
1 Բու-րա-տի-նո (նախերգանք) Նինա Բրոդսկայա Յուրի Էնտին
2 Լապտերավառների երգը «Верные друзья» գործիքային համույթ Բուլատ Օկուջավա
3 Հայր Կառլոյի երգը Նիկոլայ Գրինկո Բուլատ Օկուջավա
4 Կարաբասի առաջին երգը Վլադիմիր Էտուշ, կրկներգը` մանկական երգչախումբ Բուլատ Օկուջավա
5 Դուրեմարի երգը Վլադիմիր Բասով, կրկներգը` Պատանի հանդիսատեսի թատրոնի երգչախումբ Յուրի Էնտին
6 Տիկնիկների երգը Մանկական երգչախումբ Յուրի Էնտին
7 Երգ ագահների, պարծենկոտների և հիմարների մասին Ռոլան Բիկով և Ելենա Սանաևա Բուլատ Օկուջավա
8 Կարաբասի երգը Վլադիմիր Էտուշ Բուլատ Օկուջավա
9 Սարդերի և Բուրատինոյի երգը Գարրի Բարդին, կրկներգը` Տատյանա Կանաևա Յուրի Էնտին
10 Երգ Հրաշքների դաշտի մասին Ռոլան Բիկով և Ելենա Սանաևա Բուլատ Օկուջավա
11 Տորտիլայի ռոմանսը Ռինա Զելյոնայա Յուրի Էնտին
12 Պիեռոյի սերենադը Տատյանա Օսմոլովսկայա Բուլատ Օկուջավա
13 Բու-րա-տի-նո (եզրափակիչ) Յուրի Կատին-Յարցև, Նիկոլայ Գրինկո, Գրիգորի Սվետլոռուսով, Տոմաս Աուգուստինաս, Տատյանա Պրոցենկո և Տատյանա Կանաևա Յուրի Էնտին

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Пётр Вайль։ «Герои времени: Буратино»։ Радио «Свобода»։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-02-09-ին։ Վերցված է 2011-02-13 
  2. Марта Лаховец. Буратино нашли на катке, а Мальвину - в поезде. Archived 2010-07-02 at the Wayback Machine. Брестская газета. №26 (393) 25 июня - 1 июля 2010.