Ադոլֆ Էրիկ Նորդենշելդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ադոլֆ Էրիկ Նորդենշելդ
շվեդ.՝ Adolf Erik Nordenskiöld
Adolf Erik Nordenskiöld by Axel Jungstedt 1902.jpg
Ծնվել էնոյեմբերի 18, 1832(1832-11-18)[1][2][3][4][5][6][6][7]
Հելսինկի, Ֆինլանդիայի մեծ իշխանություն, Ռուսական կայսրություն[1][2]
Մահացել էօգոստոսի 12, 1901(1901-08-12)[1][8][4][5][6][6][7] (68 տարեկանում)
Dalbyö gård, Տրոսա քաղաքապետարան, Սյոդերմանլանդ, Շվեդիա, Շվեդ-նորվեգական միություն[8]
բնական մահով
ԳերեզմանQ48034291?[9]
ՔաղաքացիությունFlag of Sweden.svg Շվեդիա
Ֆինլանդիայի մեծ իշխանություն
Ազգությունշվեդ և Ֆինլանդիայի շվեդախոս բնակչություն
Մասնագիտությունճանապարհորդ հետազոտող, քարտեզագրության պատմաբան, քարտեզագիր, գրող, երկրաբան, աշխարհագրագետ, Q48023515?, հանքաբան, քաղաքական գործիչ և բուսաբան
Հաստատություն(ներ)Ստոկհոլմի համալսարան
Գործունեության ոլորտերկրաբանություն և աշխարհագրություն[1]
Պաշտոն(ներ)Member of the Andra Kammaren?[1], speaker?[1], Member of the Andra Kammaren?[10] և Member of the Andra Kammaren?[10]
ԱնդամակցությունԼեոպոլդինա, Շվեդիայի թագավորական գիտությունների ակադեմիա, Բավարիական գիտությունների ակադեմիա, Պետերբուրգի գիտությունների ակադեմիա, Շվեդական ակադեմիա, Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Թուրինի Գիտությունների Ակադեմիա և Q10688026?
Ալմա մատերՀելսիկիի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինշվեդերեն[11]
ՊարգևներՄուրչիսոնի մեդալ Արվեստի և գիտության ոլորտում ունեցած վաստակի շքանշան Կոնստանտինովյան շքանշան Վեգա մեդալ Հիմնադրի մեդալ[12] Հետազոտությունների Մեծ ոսկե մեդալ Բևեռային աստղի շքանշան և Սուրբ Վլադիմիրի 2-րդ աստիճանի շքանշան
Երեխա(ներ)Էրլանդ Նորդենշելդ[2] և Gustaf Nordenskiöld?[2]
ՀայրNils Gustaf Nordenskiöld?
Հեղինակի անվան հապավումը (բուսաբանություն)Nordensk.
Ստորագրություն
LaNature1873-254-SignatureDeNordenskiold.png
Adolf Erik Nordenskiöld Վիքիպահեստում

Նիլս Ադոլֆ Էրիկ Նորդենշելդ (շվեդ.՝ Nils Adolf Erik Nordenskiöld, 1832 նոյեմբերի 18, Հելսինկի1901 օգոստոսի 12, Դալբյու), շվեդ երկրաբան, աշխարհագրագետ, ծովագնաց, Արկտիկայի հետազոտող։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Նորդենշելդը ծնվել է 1832 թվականի նոյեմբերի 18-ին Հելսինկիում։ 1849-1853 թվականներին սովորել է Հելսինկիի համալսարանում։ Այնտեղ ուսումնասիրել է մաթեմատիկա և երկրաբանություն, ինչպես նաև, ավելի շատ ինքնուրույն, քիմիա և հանքաբանություն։

1861 թվականին մասնակացել է Օտտո Տորելի կազմակերպած շվեդական արշավախմբին դեպի Շպիցբերգեն։

Եղել է Շվեդիայի ԳԱ անդամ, Պետերբուրգի ԳԱ թղթակից անդամ (1879 թվականից), Ռուսական աշխարհագրական ընկերության պատվավոր անդամ։ Մասնակցել է արկտիկական մի քանի արշավախմբերի աշխատանքներին։ 1870 թվականի և 1883 թվականին ղեկավարել է Շվեդիայի Գրենլանդական արշավախմբերը։ 1875—1876 թվականներին Շվեդիայից նավարկել է Ենիսեյի գետաբերանը, ղեկավարել գիտական աշխատանքները։ 1878—1879 թվականներին Նորդենշելդը «Վեգա» շոգենավով առաջին անգամ մեկ ձմեռումով անցել է Հյուսիսային ծովային ուղին, շրջանցել Եվրասիան և Սուեզի ջրանցքով վերադարձել Շվեդիա։ Նորդենշելդի անունով են կոչվել արշիպելագ Կարայի ծովում, հրվանդան և ծոց Նոր երկրում, հրվանդան և սառցադաշտ Գրենլանդիայում, գետ Կանադայում։

1863 թվականին Նորդենշելդը ամուսնացել է Աննա Մարիա Մաներհայմի հետ։ Նրա որդիները՝ Գուստավը և Էրլանդը, շատ են ճանապարհորդել և պատմության մեջ են մտել, որպես մինչկոլումբոսյան Ամերիկայի մեծ հետազոտողներ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Häkli E. N Adolf Erik Nordenskiöld — 1917.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Swedish Census 1880National Archives of Sweden.
  3. Swedish Census 1890National Archives of Sweden.
  4. 4,0 4,1 Encyclopædia Britannica
  5. 5,0 5,1 Brockhaus Enzyklopädie
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Store norske leksikon — 1978.
  7. 7,0 7,1 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  8. 8,0 8,1 Finska församlingens kyrkoarkiv, Död- och begravningsböcker, SE/SSA/0004/F I/4 (1895-1901), bildid: 00051716_00019
  9. http://www.gravar.se/forsamling/trosa-forsamling/vasterljungs-kyrkogard/1/0/nils-adolf-erik-nordenskioldGravar.se.
  10. 10,0 10,1 Häkli E. N Adolf Erik Nordenskiöld — 1917.
  11. data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  12. Royal Geographical Society Gold Medal RecipientsRoyal Geographical Society, 2018.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 379 CC-BY-SA-icon-80x15.png