Զադար
| Բնակավայր | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Զադար | |||||
| խորվ.՝ Zadar | |||||
| |||||
.jpg) | |||||
| 44°6′51″N 15°13′39″E / 44.11417°N 15.22750°E | |||||
| Երկիր |  Խորվաթիա | ||||
| Համայնք | Զադար, Խորվաթիայի Սոցիալիստական Հանրապետություն և Adriatic Croatia? | ||||
| Հիմնադրված է | մ. թ. ա. 384 թ. | ||||
| Մակերես | 192,4 կմ², 51,3 կմ² | ||||
| ԲԾՄ | 5 մետր | ||||
| Բնակչություն | ▼70 779 մարդ (օգոստոսի 31, 2021)[1] | ||||
| Հեռախոսային կոդ | 023 | ||||
| Փոստային դասիչ | 23000[2] | ||||
| Ավտոմոբիլային կոդ | ZD | ||||
| Պաշտոնական կայք | grad-zadar.hr(խորվ.) | ||||
| |||||
Զադար կամ Զարա (խորվ.՝ Zadar), քաղաք Խորվաթիայի կենտրոնական հատվածում՝ համանուն վարչա-տարածքային միավորի կազմում։
Համարվում է Դալմաթիայի պատմաաշխարհագրական շրջանի խոշորագույն քաղաքներից մեկը։ Քաղաքի ափերը ողողում են Միջերկրական ծովի մաս հանդիսացող Ադրիատիկ ծովի ափերը։
Ըստ 2006 թվականի մարդահամարի տվյալների՝ քաղաքի բնակչությունը կազմում է 72 718 մարդ։
Աշխարհագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Զադարը Խորվաթիայի կենտրոնական քաղաքներից է։ Համարվում է Դալմաթիայի զբոսաշրջային, պատմական և մշակութային կենտրոններից մեկը։
Անմիջականորեն գտնվելով Ադրիատիկ ծովի ափին՝ քաղաքը ձեռք է բերում միջերկրածովային երկրի բնակավայրին բնորոշ կլիմայական և լանդշաֆտային հատկանիշները։
Համարվում է Զադարի ժուպանության վարչական կենտրոնը։ Ռելիեֆը ցածրալեռնային է։
Զադար քաղաքի տարածքում գտնվում են թվով երեք ազգային պարկեր՝ Կորնատները, Պակլենիցան և Հյուսիսային Վելեբիտ։
Քաղաքի գլխավոր բուհը Զադարի պետական համալսարանն է, որը հիմնադրվել է 1396 թվականին։ Համարվում է Խորվաթիայի և Բալկանների ամենահին համալսարանների մեկը։
Բնակչություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Ըստ 2006 թվականին Խորվաթիայի կենտրոնական բյուրոյի և ազգային վիճակագրական ծառայության մարդահամարի տվյալների՝ Զադարի բնակչությունը կազմում է 72 718 մարդ։
1991-2001 թվականներին քաղաքի բնակչությունը նվազել է 9.5 %-ով՝ 80,355-ից հասնելով 72,718։
Զադարում առաջին մարդահամարը անցկացվել է 1880 թվականին։ Քաղաքի բնակչությունը կազմում էր 19,778 մարդ։
Հիմնական բնակիչները խորվաթներն են։ Խորվաթները կազմում եմ քաղաքի բնակչության 93 %-ը։
Քույր քաղաքներ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Խորվաթիայի Զադար քաղաքը դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատման կարգավիճակով քույր քաղաքի համագորկակցության մեջ է հետևյալ քաղաքների հետ՝
Բանկա Բիստրիկա, Սլովակիա (1995)[3][4]
Դանդի, Միացյալ Թագավորություն (օգոստոսի 30, 2014)[5][6]
Իկիկե, Չիլի (հունիսի 30, 2003)[7]
Պադովա, Իտալիա (ապրիլի 29, 2003)[8][9]
Պրիլեպ, Հյուսիսային Մակեդոնիա- Ռեջիո Էմիլիա, Իտալիա (հունիսի 2, 1972)[8][10]
Ռոման սյուր Իզեր, Ֆրանսիա (հունիսի 10, 1985)[7]
Սեկաշֆեհերվար, Հունգարիա / Ավստրո-Հունգարիա (մարտի 1, 1997)[8][11]
Վելիկո Տըրնովո, Բուլղարիա (սեպտեմբերի 30, 2008)- Վելիկո Տիռնովո, Բուլղարիա (սեպտեմբերի 30, 2008)
Ֆյուրսթենֆելդբրուք, Գերմանիա (հոկտեմբերի 9, 1989)[7]
.svg){kind=small}
.svg){kind=small}
Կլիմա
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]| Զադարի կլիմայական տվյալները | |||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Ամիս | հունվ | փետ | մարտ | ապր | մայ | հուն | հուլ | օգոս | սեպ | հոկ | նոյ | դեկ | Տարի |
| Ռեկորդային բարձր °C (°F) | 17.4 (63.3) |
21.2 (70.2) |
22.5 (72.5) |
25.8 (78.4) |
32.0 (89.6) |
34.6 (94.3) |
36.1 (97) |
36.1 (97) |
32.0 (89.6) |
27.2 (81) |
25.0 (77) |
18.7 (65.7) |
36.1 (97) |
| Միջին բարձր °C (°F) | 10.8 (51.4) |
11.3 (52.3) |
13.6 (56.5) |
16.6 (61.9) |
21.3 (70.3) |
25.2 (77.4) |
30.5 (86.9) |
29.5 (85.1) |
26 (79) |
20.0 (68) |
15.1 (59.2) |
11.9 (53.4) |
18.9 (66) |
| Միջին օրական °C (°F) | 7.3 (45.1) |
7.5 (45.5) |
9.7 (49.5) |
12.9 (55.2) |
17.5 (63.5) |
21.3 (70.3) |
25 (77) |
24 (75) |
23 (73) |
15.9 (60.6) |
11.4 (52.5) |
8.5 (47.3) |
14.9 (58.8) |
| Միջին ցածր °C (°F) | 4.3 (39.7) |
4.3 (39.7) |
6.3 (43.3) |
9.3 (48.7) |
13.5 (56.3) |
17.0 (62.6) |
19.3 (66.7) |
19.3 (66.7) |
16.0 (60.8) |
12.5 (54.5) |
8.3 (46.9) |
5.5 (41.9) |
11.3 (52.3) |
| Ռեկորդային ցածր °C (°F) | −9.1 (15.6) |
−6.4 (20.5) |
−6.8 (19.8) |
0.5 (32.9) |
3.4 (38.1) |
8.2 (46.8) |
12.7 (54.9) |
11.5 (52.7) |
8.0 (46.4) |
2.3 (36.1) |
−1.8 (28.8) |
−6.5 (20.3) |
−9.1 (15.6) |
| Տեղումներ մմ (դյույմ) | 72.6 (2.858) |
62.5 (2.461) |
63.5 (2.5) |
70.0 (2.756) |
64.7 (2.547) |
54.4 (2.142) |
30.4 (1.197) |
49.6 (1.953) |
104.0 (4.094) |
106.7 (4.201) |
105.6 (4.157) |
95.2 (3.748) |
879.2 (34.614) |
| Միջ. տեղումների օրեր (≥ 0.1 mm) | 10.0 | 8.5 | 8.9 | 10.4 | 9.5 | 8.2 | 5.3 | 5.9 | 8.7 | 9.8 | 11.2 | 10.4 | 106.8 |
| Միջ. ձնառատ օրեր (≥ 1.0 cm) | 0.5 | 0.2 | 0.1 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.0 | 0.2 | 1.1 |
| % խոնավություն | 72.4 | 70.0 | 71.2 | 72.7 | 73.8 | 71.2 | 67.2 | 69.3 | 73.4 | 73.8 | 73.5 | 72.8 | 71.8 |
| Միջին ամսական արևային ժամ | 114.7 | 146.9 | 186.0 | 207.0 | 275.9 | 303.0 | 350.3 | 322.4 | 246.0 | 182.9 | 123.0 | 108.5 | 2566,6 |
| աղբյուր: Croatian Meteorological and Hydrological Service[12][13] | |||||||||||||
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- ↑ Popis stanovništva, kućanstava i stanova 2021. – stanovništvo prema starosti i spolu po naseljima, 2021 Croatian census: population data by age, sex, settlement — Croatian Bureau of Statistics, 2022.
- ↑ List of Croatian settlements and delivery post offices — 2022.
- ↑ http://eng.banskabystrica.sk/?id_kat_for_menu=2367&firmy_slovenska_flag=0
- ↑ https://www.grad-zadar.hr/gradovi-prijatelji-437/
- ↑ https://www.grad-zadar.hr/povelje-o-prijateljstvu-436
- ↑ https://www.dundeecity.gov.uk/news/article?article_ref=3610
- 1 2 3 http://www.grad-zadar.hr/povelje-o-prijateljstvu-436
- 1 2 3 https://www.grad-zadar.hr/povelje-o-prijateljstvu-436/
- ↑ http://www.comune.padova.it/informazione/zara-croazia
- ↑ https://www.comune.re.it/argomenti/relazioni-internazionali/gemellaggi-e-cittadinanze-onorarie/zadar-croazia
- ↑ https://www.szekesfehervar.hu/zadar
- ↑ «Zadar Climate Normals» (PDF). Croatian Meteorological and Hydrological Service. Վերցված է 2015 թ․ դեկտեմբերի 2-ին.
- ↑ «Mjesečne vrijednosti za Zadar u razdoblju1961−2014» (Croatian). Croatian Meteorological and Hydrological Service. Վերցված է 2015 թ․ դեկտեմբերի 3-ին.
{{cite web}}: CS1 սպաս․ չճանաչված լեզու (link)
 | Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Զադար» հոդվածին։ |
| ||||||||||||||||
