Սերգեյ Կիրով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սերգեյ Կիրով
Сергей Киров
Sergei Kirov.jpg
 
Ազգություն Ռուսաստան
Ծննդյան օր մարտի 27, 1886
Ծննդավայր Ուրժում
Վախճանի օր դեկտեմբերի 1, 1934
Վախճանի վայր Լենինգրադ
Թաղված Կրեմլի պատի պանթեոն
 
Պարգևներ

Լենինի շքանշան և Կարմիր աստղի շքանշան

Կենսագրություն[խմբագրել]

Սերգեյ Կիրով (կուսակցական ծածկանունը, իսկական ազգանունը՝ Կոստրիկով Սերգեյ Միրոնովիչ) (մարտի 27 1886, Ուրժում (այժմ՝ Կիրովի մարզում) - դեկտեմբերի 1, 1934, Լենինգրադ), կոմունիստական կուսակցության և խորհրդային պետության գործիչ։ Կոմունիստական կուսակցության անդամ 1904 թվականից։ Ավարտել է Կազանի մեխանիկ ական֊տեխնիկայի ուսումնարանը (1904 թվական)։ 1905 թվականին ընտրվել է ՌՄԴԲԿ Տոմսկի կոմիտեի անդամ։ Հեղափոխական գործունեության համար ձերբակալվել է։

Գործունեություն[խմբագրել]

1908 թվականին տեղափոխվել է Իրկուտսկ, վերականգնել ոստիկանության կողմից ջախջախված տեղի կուսակցական կազմակերպությունը։ Խուսափելով հետապնդումներից, 1909 թվականի մայիսին անցել է Վլադիկավկազ (այժմ՝ Օրջոնիկիձե), ղեկավարել տեղի բոլշևիկյան կազմակերպությունը, աշխատել «Թերեք» («TepeK») թերթում, ուր տպագրել է մի շարք հոդվածներ «Ս. Կիրով» ստորագրությամբ, այդ թվում՝ ի պաշտպանություն թուրք, զավթիչներից հալածված հայ ժողովրդի։ 1917 թվականից գլխավորել է Հյուսիսային Կովկասի բոլշևիկյան քաղաքացիական աշխատանքը, կազմակերպել խորհրդային իշխանության համար Թերեքի աշխատավորների պայքարը։ 1919 թվականի փետրվարին նշանակվել է Աստրախանի երկրամասի ժամանակավոր ՌՀԿ նախագահ, նույն թվականի մայիս-հուլիսին ՝ 11-րդ բանակի, կարմից բանակի Հարավային խմբավորման ՌՀԽ-ների անդամ։ Դ.Կ. Օրջոնիկիձեի հետ ղեկավարել է 11-րդ բանակի հարձակումը Հյուսիսային Կովկասում։ 1920 թվականին նշանակվել է ՌԽՖՍՀ լիազոր ներկայացուցիչ մենշևիկյան Վրաստանում, այս շրջանում Կիրովը մեծ օգնություն է ցույց տվել Վրաստանի և Հայաստանի աշխատավորությանը՝ մենշևիկների և դաշնակների լծից ազատագրման գործում։ 1920 թվականին ընտրվել է ՌԿ (բ) կ ԿԿ Կովկասյան բյուրոյի անդամ, 1921 թվականին ՝ ՌԿ (բ) կ ԿԿ անդամության թեկնածու, 1923 թվականին ՝ անդամ։ 1921-1926 թվականներին եղել է Ադրբեջանի կոմկուսի ԿԿ քարտուղար։ Անդրֆեդերացիայի հիմնադիրներից և ղեկավարներից է։ 1926 թվականի փետրվարից՝ ՀամԿ (բ) կ Լենինգրադի նահանգկոմի և ՀամԿ (բ) կ ԿԿ Հյուսիս-Արևմտյան բյուրոյի առաջին քարտուղար, ՀամԿ (բ) կ ԿԿ քաղբյուրոյի անդամության թեկնածու։ Կիրովը վճռականորեն պայքարել է տրոցկիստական-զինովևական և այլ օպոզիցիոն խմբերի դեմ։ 1930 թվականից ՝ ՀամԿ (բ) կ ԿԿ քաղբյուրոյի անդամ, 1934 թվականից՝ ՀամԿ (բ) կ ԿԿ քարտուղար և կազմբյուրոյի անդամ, ՍՍՀՄ ԿԴԿ նախագահության անդամ։ Կիրովը սերտ կապեր է պահպանել Հայաստանի կառավարության ղեկավարների հետ, օգնել նրանց լուծելու հանրապետության առջև կանգնած խնդիրները։

1934 թվականին սպանվել է կոմունիստական կուսակցության թշնամու ձեռքով, Սմոլնիում։ Պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։ Աճյունն ամփոփված է Կրեմլի պատի մեջ։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից։ CC-BY-SA-icon-80x15.png