Սերգեյ Կիրով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սերգեյ Կիրով
Сергей Киров
Sergei Kirov.jpg
 
Կուսակցություն՝ ԽՄԿԿ
Մասնագիտություն՝ քաղաքական գործիչ
Ծննդյան օր 1886 մարտի 27
Ծննդավայր Ռուսաստան Ուրժում, Վյատկայի նահանգ, Ռուսական կայսրություն
Վախճանի օր 1 դեկտեմբերի 1934(1934-12-01) (տարիքը 48)
Վախճանի վայր Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետությունների Միություն Լենինգրադ (այժմ՝ Սանկտ Պետերբուրգ), ՌԽՍՖՀ, ԽՍՀՄ
Թաղված Կրեմլի պատի պանթեոն
 
Պարգևներ

Լենինի շքանշան և Կարմիր դրոշի շքանշան

Սերգեյ Միրոնովիչ Կիրով (ռուս.՝ Сергей Миронович Киров, ի ծնե՝ Կոստրիկով [Костриков], մարտի 27 1886 - դեկտեմբերի 1, 1934), կոմունիստական կուսակցության և խորհրդային պետության գործիչ։ Կոմունիստական կուսակցության անդամ 1904 թվականից։ Ավարտել է Կազանի մեխանիկ ական֊տեխնիկայի ուսումնարանը (1904 թվական)։ 1905 թվականին ընտրվել է ՌՄԴԲԿ Տոմսկի կոմիտեի անդամ։ Հեղափոխական գործունեության համար ձերբակալվել է։

Գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1908 թվականին տեղափոխվել է Իրկուտսկ, վերականգնել տեղի կուսակցական կազմակերպությունը։ Խուսափելով հետապնդումներից, 1909 թվականի մայիսին անցել է Վլադիկավկազ, ղեկավարել տեղի բոլշևիկյան կազմակերպությունը, աշխատել «Թերեք» («TepeK») թերթում, ուր տպագրել է մի շարք հոդվածներ «Ս. Կիրով» ստորագրությամբ։ 1917 թվականից գլխավորել է Հյուսիսային Կովկասի բոլշևիկյան քաղաքացիական աշխատանքը, կազմակերպել խորհրդային իշխանության համար Թերեքի աշխատավորների շարժումը։ 1919 թվականի փետրվարին նշանակվել է Աստրախանի երկրամասի ժամանակավոր ՌՀԿ նախագահ, նույն թվականի մայիս-հուլիսին ՝ 11-րդ բանակի, Կարմիր բանակի Հարավային խմբավորման ՌՀԽ-ների անդամ։ Սերգո Օրջոնիկիձեի հետ ղեկավարել է 11-րդ բանակի հարձակումը Հյուսիսային Կովկասում։ 1920 թվականին նշանակվել է ՌԽՖՍՀ լիազոր ներկայացուցիչ մենշևիկյան Վրաստանում, այս շրջանում Կիրովը զգալի օգնություն է ցույց տվել Վրաստանի և Հայաստանի աշխատավորությանը՝ մենշևիկների և դաշնակների դեմ բոլշևիկյան պայքարում։

1920 թվականին ընտրվել է ՌԿ(բ)կ ԿԿ կովկասյան բյուրոյի անդամ, 1921 թվականին ՝ ՌԿ (բ) կ ԿԿ անդամության թեկնածու, 1923 թվականին ՝ անդամ։

1921-1926 թվականներին եղել է Ադրբեջանի կոմկուսի ԿԿ քարտուղար։ Եղել է նաև Անդրֆեդերացիայի հիմնադիրներից և ղեկավարներից։ 1926 թվականի փետրվարից՝ ՀԱՄԿ(բ)Կ Լենինգրադի նահանգկոմի և ՀԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ Հյուսիս-արևմտյան բյուրոյի առաջին քարտուղար, ՀԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ քաղբյուրոյի անդամության թեկնածու։

Բազմաթիվ առիթներով դեմ է արտահայտվել տրոցկիստական-զինովևական և այլ օպոզիցիոն խմբերին։ 1930 թվականից ՝ ԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ քաղբյուրոյի անդամ, 1934 թվականից՝ ԱՄԿ(բ)Կ ԿԿ քարտուղար և կազմբյուրոյի անդամ, ԽՍՀՄ ԿԴԿ նախագահության անդամ։

Սպանվել է Սմոլնիում՝ 1934 թվականին՝ ենթադրաբար Ստալինի գաղտնի կարգադրությամբ։ Հետմահու պարգևատրվել է Լենինի շքանշանով։ Աճյունն ամփոփված է Կրեմլի պատի մեջ։

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 5, էջ 461 CC-BY-SA-icon-80x15.png