Կարոլ Շիմանովսկի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Կարոլ Շիմանովսկի
Karol Szymanowski.jpg
Բնօրինակ անունլեհ.՝ Karol Maciej Szymanowski
Ի ծնե անունանգլ.՝ Karol Maciej Szymanowski
Ծնվել էհոկտեմբերի 6, 1882(1882-10-06)[1], հոկտեմբերի 3, 1882(1882-10-03)[2] կամ սեպտեմբերի 21, 1883(1883-09-21)[3]
Tymoshivka, Կամենկայի շրջան, Չերկասիի մարզ
ԵրկիրFlag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն և Flag of Poland (1928–1980).svg Լեհաստանի Երկրորդ Հանրապետություն[4]
Մահացել էմարտի 29, 1937(1937-03-29)[5][1][6][…] կամ մարտի 28, 1937(1937-03-28)[7]
Լոզան, Շվեյցարիա[5]
Ժանրերօպերա, սիմֆոնիա և դասական երաժշտություն
Մասնագիտությունկոմպոզիտոր, երաժշտության ուսուցիչ, համալսարանի դասախոս և դաշնակահար
Գործիքներդաշնամուր
ԱշխատավայրՖրիդերիկ Շոպենի անվան երաժշտական համալսարան
ԿրթությունԵլիզավետգրադի տեղական ռեալական ուսումնարան
ՊարգևներՍուրբ Սավայի շքանշան, Ակադեմիական ոսկե դափնի, Ծառայության ոսկե խաչ, Լեհաստանի վերածննդի շքանշանի սպա, Լեհաստանի վերածննդի շքանշանի կոմանդոր և Վեածնունդի շքանշանի Մեծ խաչի ասպետ
Karol Szymanowski Վիքիպահեստում
Կարոլ Շիմանովսկու տուն-թանգարանը

Կարոլ Մացեյ Կորվին-Շիմանովսկի (լեհ.՝ Karol Maciej Korwin-Szymanowski, հոկտեմբերի 6, 1882(1882-10-06)[1], հոկտեմբերի 3, 1882(1882-10-03)[2] կամ սեպտեմբերի 21, 1883(1883-09-21)[3], Tymoshivka, Կամենկայի շրջան, Չերկասիի մարզ - մարտի 29, 1937(1937-03-29)[5][1][6][…] կամ մարտի 28, 1937(1937-03-28)[7], Լոզան, Շվեյցարիա[5]), լեհ կոմպոզիտոր և դաշնակահար։ «Երիտասարդ Լեհաստան» խմբի անդամ։ Վարշավայի կոնսերվատորիայի պրոֆեսոր և ռեկտոր (1927-1929, 1930-1933

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Շիմանովսկին 20-րդ դարի լեհական երաժշտության խոշորագույն ներկայացուցիչներից է։ Ստեղծագործության առաջին շրջանում կրել է Ֆրեդերիկ Շոպենի, Ալեքսանդր Սկրյաբինի, Կլոդ Դեբյուսիի և Ռիխարդ Շտրաուսի, ինչպես և Արևելքի մշակույթի (ուղևորություն Ալժիր և Թունիս, 1914) ազդեցությունը՝ պահպանելով իր անհատականությունը և երաժշտության ազգային ինքնատիպությունը։ Հաջորդ՝ «Ֆոլկլորային» շրջանը (1920-1937) կապված է լեհ․ բանահյուսության ուսումնասիրման և ստեղծագործական վերակերպավորման հետ։ Գրել է «Հագիթ», «Ռոգեր արքա» օպերաները, «Հարնասի» բալետը, Stabat Mater («Գեղջկական ռեքվիեմ»), 4 սիմֆոնիա, ջութակի 2 կոնցերտ, 2 լարային կվարտետ, ջութակի և դաշնամուրի սոնատ և «Մյութոսներ» շարքը, դաշնամուրային 3 սոնատ, «Դիմակներ» և «Մետոպներ» շարքերը, էտյուդներ, պրելյուդներ, մազուրկաներ, խմբերգեր, երգեր և ռոմանսներ։ Ֆրեդերիկ Շոպենի, Ալեքսանդր Սկրյաբինի, Իգոր Ստրավինսկու, Մորիս Ռավելի մասին հոդվածների հեղինակ է։ Շիմանովսկին հիմք դրեց լեհական ժամանակակից կոմպոզիտորական դպրոցին։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #118620401 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  3. 3,0 3,1 Կերպարվեստի արխիվ — 2003.
  4. LIBRIS — 2012.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 5,5 Шимановский Кароль // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] / под ред. А. М. Прохорова — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
  6. 6,0 6,1 6,2 Encyclopædia Britannica
  7. 7,0 7,1 7,2 Find A Grave — 1995.
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 8, էջ 497 CC-BY-SA-icon-80x15.png