Կասիոպեա (համաստեղություն)

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Nuvola single chevron right.svg Անվան այլ գործածումների համար տես՝ Կասիոպեա
Կասիոպեա
Համաստեղություն
Լատիներեն անվանում Cassiopeia
Հապավում Cas
Սիմվոլիզմ նստած թագուհին
Ուղղակի ծագում 1
Հակում +60
Մակերես 598 քառ. աստ.
Հիմնական աստղեր 5
Բայեր/Ֆլեմստիդ
աստղեր
53
Ճանաչված
մոլորակներով աստղեր
3
Պայծառ աստղեր 5
Մոտակա աստղեր 3
Ամենապայծառ աստղ α Cas (Schedar) (2.23մ)
Ամենամոտիկ աստղ η Cas (Achird) (19.4 լտ)
Մեսյեի առարկաներ 2
Ասուպային հոսքեր Պերսեիդներ
Հարևան
համաստեղությունները
Ընձուղտ
Ցեֆեոս
Մողես
Անդրոմեդա
Պերսևս
Տեսանելի է +90° և −20°. լայնությունների միջև:
Ամենատեսանելին է նոյեմբեր ամսում ժամը 21:00-ին (երեկոյան 9-ին):
Cassiopeia2.jpg
Կասիոպեն Ծիր Կաթինի տիրույթում:

Կասիոպեա (Լատիներեն՝ Cassiopeia, նշանակումը՝ Cas), համաստեղություն է հյուսիսային կիսագնդում՝ Մողես, Ցեֆեոս, Ընձուղտ, Պերսեոս, Անդրոմեդա համաստեղությունների միջև: Հինգ պայծառ աստղերը 2,2-3,4 աստղային մեծության են։ Հյուսիսային միջին լայնություններից երևում է ամբողջ տարին: Հիշեցնում է հինգ պայծառ աստղերից կազմված լատիներեն W տառը։ 2-րդ դարում ներառվել է Պտղոմեոսի նկարագրած 48 համաստեղությունների մեջ, այժմյան 88 համաստեղություններից մեկն է։

Աստղերը[խմբագրել]

Կասիոպեա համաստեղությունը երկնակամարի քարտեզի վրա:

Համաստեղությունը կազմված է հետևյալ աստղերից.

Անունը[խմբագրել]

Կասիոպեն Եթովպիայի արքա Կեփեւսի կինն էր եւ Անդրոմեդայի մայրը, որոնց անուններով նույնպես կան համաստեղություններ եւ երկնակամարում գտնվում են իր հարևանությամբ:: Կասիոպեն երկինք է ուղարկել որպես պատիժ՝ իրեն Ներեիդներից ավելի գեղեցիկ երևակայելու համար: Իր գահին կապված վիճակում, նա դատապարտվել է պտտվելու Հյուսիսային բևեռի շուրջը՝ գլխիվայր դիրքով:[1]

Մեսյե օբյեկտներ[խմբագրել]

Կասիոպեայում են գտնվում հետևյալ Մեսյե առարկաները՝[2]

Մեսյե առարկա Տեսակ Ուղղակի ծագում Հակում Մեծություն NGC համար
M52 բաց աստղաբույլ 23ժ 24.2 61ա 35 8.0 7654
M103 բաց աստղաբույլ 1ժ 33.2 60ա 42 7.0 581

NGC օբյեկտներ[խմբագրել]

Նաև, Կասիոպեայում են հետևյալ Հերշել 400 առարկաները՝[2]

Առարկա Տեսակ Ուղղակի ծագում Հակում Մեծություն Դաս
NGC 129 բաց աստղաբույլ 00ժ 29.9 60ա 14 10.0 IV 2 p
NGC 136 բաց աստղաբույլ 00ժ 31.5 61ա 32 11.5 II 2 p
NGC 185 գալակտիկա 00ժ 39.0 48ա 20 11.0 dE0
NGC 225 բաց աստղաբույլ 00ժ 43.4 61ա 47 9.0 III 1 p n
NGC 278 գալակտիկա 00ժ 52.0 47ա 33 12.5 E0p
NGC 381 բաց աստղաբույլ 01ժ 8.3 61ա 35 9.5 III 2 p
NGC 436 բաց աստղաբույլ 01ժ 15.6 58ա 49 9.5 I 3 m
NGC 457 բաց աստղաբույլ 01ժ 19.1 58ա 20 8.0 I 3 r
NGC 559 բաց աստղաբույլ 01ժ 29.5 63ա 18 7.5 II 2 m
NGC 559 բաց աստղաբույլ 01ժ 29.5 63ա 18 7.5 II 2 m
NGC 637 բաց աստղաբույլ 01ժ 42.9 64ա 0 7.5 I 3 p
NGC 654 բաց աստղաբույլ 01ժ 44.1 61ա 53 10.0 II 3 m
NGC 659 բաց աստղաբույլ 01ժ 44.2 60ա 42 10.0 III 1 p
NGC 663 բաց աստղաբույլ 01ժ 46.0 61ա 15 7.5 III 2 m
NGC 1027 բաց աստղաբույլ 02ժ 42.7 61ա 33 7.5 III 2 p n
NGC 7789 բաց աստղաբույլ 23ժ 57.0 56ա 44 9.5 II 1 r
NGC 7790 բաց աստղաբույլ 23ժ 58.4 61ա 13 7.0 III 2 p

Աղբյուրներ[խմբագրել]


Ծանոթագրություններ և նշումներ

  1. Staal 1988, pp. 14–18
  2. 2,0 2,1 «Կասիոպեա համաստեղությունը (անգլերեն)»։ http://www.astromax.org/con-page/autumn/cas-01.htm։ Վերցված է 2009-12-03։ 
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբանական տարբերակը վերցված է Հայկական սովետական հանրագիտարանից, որի նյութերը թողարկված են Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) թույլատրագրի ներքո։ CC-BY-SA-icon-80x15.png