Իլյա Ճավճավաձե

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Իլյա Ճավճավաձե
Iliachavchavadze.jpg
Ծնվել է հոկտեմբերի 27 (նոյեմբերի 8), 1837
Ծննդավայր Ղվարել[1]
Վախճանվել է օգոստոսի 30 (սեպտեմբերի 12), 1907 (69 տարեկանում)
Վախճանի վայր Ծիծամուրի
Մասնագիտություն իրավաբան, բանաստեղծ, հրատարակիչ, փիլիսոփա, գրող, պատմաբան և լրագրող
Լեզու վրացերեն[2]
Քաղաքացիություն Ռուսական կայսրություն
Գրական ուղղություններ ռեալիզմ
Signature of Ilia Chavchavadze.svg
Իլյա Ճավճավաձե Վիքիքաղվածքում
Իլյա Ճավճավաձե Վիքիդարանում
Ilia Chavchavadze Վիքիպահեստում

Իլյա Ճավճավաձե (վրաց.՝ ილია ჭავჭავაძე, հոկտեմբերի 27 (նոյեմբերի 8), 1837, Ղվարել[1] - օգոստոսի 30 (սեպտեմբերի 12), 1907, Ծիծամուրի), Վրաստանի 19-րդ դարի երկրորդ կեսի գաղափարական առաջնորդներից, հրապարակախոս, բանաստեղծ, վրաց նոր գրականության և գրական նոր լեզվի հիմնադիր (Ակակի Ծերեթելիի հետ միասին), վրաց եկեղեցու սուրբ։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Կախեթի մարզի Ղվարելի գյուղում, մեծահարուստ ֆեոդալի ընտանիքում։ Նախնական կրթությունը ստացել է հայրենի գյուղում, 1848-1951 թթ. ուսանել է Թբիլիսիի մասնավոր պանսիոններից մեկում, 1852-1956 թթ.՝ Թբիլիսիի գիմնազիայում, իսկ 1857-1961 թթ.՝ Պետերբուրգի համալսարանի իրավաբանական ֆակուլտետում։ 4-րդ կուրսի դասընթացները կիսատ թողնելով՝ վերադարձել է հայրենիք և մինչև 60-ական թթ.-ի վերջը աշխատել արդարադատության բնագավառում, այնուհետև տեղափոխվել Թբիլիսի և ամբողջովին նվիրվել գրական, հասարակական, քաղաքական և կուլտուր-լուսավորական գործունեության։

1906 թվականին ընտրվել է պետական խորհրդի անդամ, հարել դեպուտատներ ձախ թևին։

Սպանվել է 1907 թվականին՝ ցարական ինքնակալության պահնորդական բաժանմունքի գործակալների կողմից։[3]

Ճավճավաձեն և հայերը[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ճավճավաձեն հայտնի էր իր ընդգծված հակահայկական կեցվածքով, որն իր արտացոլումն է գտել 1902 թ. հրատարակված «Հայ գիտնականներն ու հառաչող քարերը» հոդվածում։ Իր ղեկավարած «Իվերիա» պարբերականում վերատպում էր Վ. Վելիչկոյի հայատյաց ակնարկները։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Чавчавадзе Илья Григорьевич, Чавчавадзе Илья Григорьевич // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է սեպտեմբերի 28-ին 2015:
  2. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb12126659s Ստուգված է հոկտեմբերի 10-ին 2015:
  3. Վրացական պոեզիա. Երևանի համալսարանի հրատարակչություն. 1983. էջ էջ 414. 
Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են
Վիքիդարանը
Վիքիդարանը ունի բնօրինակ գործեր, որոնց հեղինակն է՝