Գևորգ Ասատուր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գևորգ Ասատուր
Գևորգ Ասատուր.JPG
Ծննդյան անուն հայ․՝ Գևորգ Կոստանդինի Աստվածատրյան և վրաց.՝ გევორქ ასტვაწატრიანი
Ծնվել է հունիսի 6 (18), 1868
Ծննդավայր Թիֆլիս, Թիֆլիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն
Վախճանվել է հոկտեմբերի 7, 1937(1937-10-07) (69 տարեկանում)
Վախճանի վայր Թբիլիսի, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ
Մասնագիտություն գրականագետ, թարգմանիչ և ուսուցիչ
Լեզու հայերեն
Ազգություն հայ
Քաղաքացիություն Ռուսական կայսրություն
Անդրկովկասյան ԴՖՀ
Flag of Georgia (1918–1921).svg Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետություն
Flag of the Soviet Union (1924–1955).svg ԽՍՀՄ
Կրթություն Ներսիսեան դպրոց
Անդամակցություն ԽՍՀՄ Գրողների միություն
Աշխատավայր Երևանի պետական համալսարան
Գևորգ Ասատուր Վիքիդարանում

Գևորգ Ասատուր (Գևորգ Կոստանդինի Աստվածատրյան, 1868, հունիսի 6 - 1937, հոկտեմբերի 7), հայ բանասեր, մանկավարժ, թարգմանիչ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թվականից։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Թիֆլիսում։ Ավարտել է Ներսիսյան դպրոցը, ապա Պետերբուրգի հնագիտական ինստիտուտը և արևելյան լեզուների դասընթացները։ Դասավանդել է Թբիլիսիի, Լենինականի և Երևանի դպրոցներում։ 1921 թվականից դասավանդել է Երևանի պետական համալսարանում։ Նրա առաջին բանաստեղծությունը լույս է տեսել «Աղբյուր» ամսագրում, 1887 թվականին։ Եղել է Սայաթ-Նովայի լավագույն գիտակներից։ Ուսումնասիրություններ է գրել Շոթա Ռուսթավելու, Սայաթ-Նովայի և Շամչի Մելքոյի մասին։ Կազմել է Գաբրիել Սունդուկյանի լեզվի բառարանը (2500 բառ, դարձվածք ու ասույթ)։ Մահացել է Թիֆլիսում[1]:

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Սիրո երգիչ Նահապետ Քուչակի երգերը։ Մշակեց Գևորգ Ասատուրը, Թիֆլիս, 1905։
  • Հայավանդ (լեգենդներ), պրակ Ա, Երևան, 1927, 57 էջ։
  • Մերձարևելքի գրականության պատմություն, Երևան, 1931, 164 էջ։

Թարգմանություններ (ռուսերենից, պարսկերենից և վրացերենից)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ալեքսանդր Պուշկին, Չափածո գրվածքների ժողովածու, Թիֆլիս, 1899, 31 էջ։
  • Ֆիրդուսի, Ռուստամ և Սոհրաբ («Շահ-նամե»-ից), Երևան, 1934, 114 էջ։
  • Ֆիրդուսի, Ռոստոմ և Սոհրաբ («Շահ-նամե»-ից), Երևան, 1935, 132 էջ։
  • Շոթա Ռուսթավելի, Վագրենավորը, Երևան, 1937, 260 էջ։
  • Վաժա Փշավելա, Եղնիկի ձագուկի պատմությունը, Երևան, Պետհրատ, 1937, 18 էջ։
  • Ալեքսանդր Պուշկին, Ընտիր երկեր, 2 հատորով, հատոր 1, Բանաստեծություններ, պոեմներ, դրամաներ (գրքի մեջ մտնող «Հավերժահարսը» գործը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Պետհրատ, 1940, 361 էջ։
  • Ալեքսանդր Պուշկին, Երկեր 5 հատորով, հատոր 3, Եվգենի Օնեգին։ Դրամատիկական երկեր (գրքի մեջ մտնող «Հավերժահարսը» գործը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Հայպետհրատ, 1956, 444 էջ։
  • Վրաց գրականության ընտիր էջեր (գրքի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Հայպետհրատ, 1961, 648 էջ։
  • Շոթա Ռուսթավելի, Ընձենավոր (պոեմ), Երևան, ՀՍՍՀ ԳԱ, 1966, 319 էջ։
  • Իլյա Ճավճավաձե, Բանաստեղծություններ (գրքի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, «Սովետական գրող», 1978, 95 էջ։
  • Վրացական պոեզիա (ժողովածուի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1983, 440 էջ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Հայկ Խաչատրյան (1981)։ Գրական տեղեկատու։ Երևան: Սովետական գրող։ էջ էջ 40-41