Գևորգ Ասատուր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Գևորգ Ասատուր
Գևորգ Ասատուր.JPG
Ծննդյան անունԳևորգ Կոստանդինի Աստվածատրյան և վրացերեն՝ გევორქ ასტვაწატრიანი
Ծնվել էհունիսի 6 (18), 1868
ԾննդավայրԹիֆլիս, Թիֆլիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն
Վախճանվել էհոկտեմբերի 7, 1937(1937-10-07)[1] (69 տարեկան)
Վախճանի վայրԹբիլիսի, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ
Մասնագիտությունգրականագետ, թարգմանիչ և համալսարանի դասախոս
Ազգությունհայ
ՔաղաքացիությունFlag of Russia.svg Ռուսական կայսրություն, Flag of the Transcaucasian Federation.svg Անդրկովկասյան ԴՖՀ, Flag of Georgia (1918–1921).svg Վրաստանի Դեմոկրատական Հանրապետություն և Flag of the Soviet Union (1924–1955).svg ԽՍՀՄ
ԿրթությունՆերսիսեան դպրոց և Պետերբուրգի հնագիտական ինստիտուտ
ԱնդամակցությունԽՍՀՄ Գրողների միություն
ԱշխատավայրԵրևանի պետական համալսարան
Գևորգ Ասատուր Վիքիդարանում

Գևորգ Ասատուր (Գևորգ Կոստանդինի Աստվածատրյան, հունիսի 6 (18), 1868, Թիֆլիս, Թիֆլիսի նահանգ, Ռուսական կայսրություն - հոկտեմբերի 7, 1937(1937-10-07)[1], Թբիլիսի, Վրացական Խորհրդային Սոցիալիստական Հանրապետություն, ԽՍՀՄ), հայ բանասեր, մանկավարժ, թարգմանիչ, ԽՍՀՄ գրողների միության անդամ 1934 թվականից։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Թիֆլիսում։ Ավարտել է Ներսիսյան դպրոցը, ապա Պետերբուրգի հնագիտական ինստիտուտը և արևելյան լեզուների դասընթացները։ Դասավանդել է Թբիլիսիի, Լենինականի և Երևանի դպրոցներում։ 1921 թվականից դասավանդել է Երևանի պետական համալսարանում։ Նրա առաջին բանաստեղծությունը լույս է տեսել «Աղբյուր» ամսագրում, 1887 թվականին։ Եղել է Սայաթ-Նովայի լավագույն գիտակներից։ Ուսումնասիրություններ է գրել Շոթա Ռուսթավելու, Սայաթ-Նովայի և Շամչի Մելքոյի մասին։ Կազմել է Գաբրիել Սունդուկյանի լեզվի բառարանը (2500 բառ, դարձվածք ու ասույթ)։ Մահացել է Թիֆլիսում[2]։

Երկեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Սիրո երգիչ Նահապետ Քուչակի երգերը։ Մշակեց Գևորգ Ասատուրը, Թիֆլիս, 1905։
  • Հայավանդ (լեգենդներ), պրակ Ա, Երևան, 1927, 57 էջ։
  • Մերձարևելքի գրականության պատմություն, Երևան, 1931, 164 էջ։

Թարգմանություններ (ռուսերենից, պարսկերենից և վրացերենից)[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ալեքսանդր Պուշկին, Չափածո գրվածքների ժողովածու, Թիֆլիս, 1899, 31 էջ։
  • Ֆիրդուսի, Ռուստամ և Սոհրաբ («Շահ-նամե»-ից), Երևան, 1934, 114 էջ։
  • Ֆիրդուսի, Ռոստոմ և Սոհրաբ («Շահ-նամե»-ից), Երևան, 1935, 132 էջ։
  • Շոթա Ռուսթավելի, Վագրենավորը, Երևան, 1937, 260 էջ։
  • Վաժա Փշավելա, Եղնիկի ձագուկի պատմությունը, Երևան, Պետհրատ, 1937, 18 էջ։
  • Ալեքսանդր Պուշկին, Ընտիր երկեր, 2 հատորով, հատոր 1, Բանաստեղծություններ, պոեմներ, դրամաներ (գրքի մեջ մտնող «Հավերժահարսը» գործը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Պետհրատ, 1940, 361 էջ։
  • Ալեքսանդր Պուշկին, Երկեր 5 հատորով, հատոր 3, Եվգենի Օնեգին։ Դրամատիկական երկեր (գրքի մեջ մտնող «Հավերժահարսը» գործը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Հայպետհրատ, 1956, 444 էջ։
  • Վրաց գրականության ընտիր էջեր (գրքի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Հայպետհրատ, 1961, 648 էջ։
  • Շոթա Ռուսթավելի, Ընձենավոր (պոեմ), Երևան, ՀՍՍՀ ԳԱ, 1966, 319 էջ։
  • Իլյա Ճավճավաձե, Բանաստեղծություններ (գրքի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, «Սովետական գրող», 1978, 95 էջ։
  • Վրացական պոեզիա (ժողովածուի մեջ մտնող գործերի մի մասը թարգմանել է Գ. Ասատուրը), Երևան, Երևանի համալսարանի հրատարակչություն, 1983, 440 էջ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 http://am.hayazg.info/index.php?curid=12815
  2. Հայկ Խաչատրյան (1981)։ Գրական տեղեկատու։ Երևան: Սովետական գրող։ էջ 40-41 
Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 1, էջ 553 CC-BY-SA-icon-80x15.png