Ալֆոնսինա Ստորնի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ալֆոնսինա Ստորնի
իսպ.՝ Alfonsina Storni Martignoni
AlfosinaStorni.jpg
Ծնվել է մայիսի 29, 1892(1892-05-29)[1][2]
Ծննդավայր Լուգանո շրջան, Տիչինո, Շվեյցարիա
Վախճանվել է հոկտեմբերի 25, 1938(1938-10-25)[1][2] (46 տարեկանում)
Վախճանի վայր Մար-դել-Պլատա, Բուենոս Այրես, Արգենտինա
Մասնագիտություն օրագրի հեղինակ, բանաստեղծ, լրագրող, գրող և ուսուցչուհի
Լեզու իսպաներեն[1]
Քաղաքացիություն Flag of Argentina.svg Արգենտինա
Ժանրեր պոեզիա
Գրական ուղղություններ մոդեռնիզմ
Firma Alfonsina Storni.tif
Alfonsina Storni Վիքիպահեստում

Ալֆոնսինա Ստորնի (իսպ.՝ Alfonsina Storni, մայիսի 29, 1892(1892-05-29)[1][2], Լուգանո շրջան, Տիչինո, Շվեյցարիա - հոկտեմբերի 25, 1938(1938-10-25)[1][2], Մար-դել-Պլատա, Բուենոս Այրես, Արգենտինա), լատինամերիկյան բանաստեղծուհի և գրող, լատինամերիկյան մոդեռնիզմի և ֆեմինիզմի առավել նշանավոր դեմքերից մեկը:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ստորնին ծնվել է Սալա Կապրիասկայում (Շվեյցարիա), արգենտինացի ձեռնարկատիրոջ ընտանիքում, որը որոշ ժամանակ ապրել է Շվեյցարիայում: Դրա շնորհիվ Ալֆոնսինան սովորել է իտալերեն: Ընտանեկան բիզնեսը Եվրոպայում չի ստացվել և Ստորնին տեղափոխվել է Արգենտինա, որտեղ Ռոսարիո քաղաքում բացել է հյուրանոց:

1907 թվականին Ալֆոնսինան միացել է թափառական թատերախմբի, որի հետ ճանապարհորդել է ողջ երկրով մեկ: Թատրոնում նա խաղացել է բազմաթիվ դերեր, մասնավորապես Հենրիկ Իբսենի, Պերես Գալդոսի և Ֆլորենսիո Սանչեսի պիեսներում[3]:

Վերադառնալով Ռոսարիո նա վերապատրաստվում է որպես տարրական դասարանի ուսուցիչ, ինչպես նաև համագործակցում է տեղական Mundo Rosarino, Monos y Monadas և Mundo Argentino ամսագրերի հետ:

1911 թվականին նա տեղափոխում է Բուենոս Այրես և կորչում մեծ քաղաքում: Հաջորդ տարի ծնվում է Ալֆոնսիայի և լրագրող Կորոնդայի ապորինածին որդին՝ Ալեխանդրոն:

1916

Չնայած ֆինանսական դժվարությունների նա 1916 թվականին կարողանում է հրատարակել «La inquietud del rosal» գիրքը, իսկ ավելի ուշ սկսել է համագործակցել Caras y Caretas ամսագրի հետ:

Որոշ ժամանակ անց Ստորնին ծանոթացել է այնպիսի գրողների հետ, ինչպիսիք են Խոսե Էնրիկե Ռոդոն (իսպ.՝ José Enrique Rodó) և Ամադո Ներվոն (իսպ.՝ Amado Nervo):

Բարելավելով իր ֆինանսական վիճակը, Ալֆոնսինան կատարել է ուղևորություն դեպի Մոնտեվիդեո (Ուրուգվայ): Այստեղ նա հանդիպել է բանաստեղծուհի Խուանա դե Իբարբուրոյին և բանաստեղծ Օրասիո Կիրոգայի հետ, որոնց հետ մտերիմ է մնացել երկար տարիներ: 1920 թվականին լույս է տեսել նրա «Languidez» գիրքը, որը նրան բերեց Մունիցիպալ բանաստեղծական (Municipal Poetry Prize) և Ազգային գրական մրցանակները (National Literature Prize)[4]:

Ալֆոնսինա Ստորնին Escuela Normal de Lenguas Vivas դպրոցում դասավանդել է գրականություն, շարունակել է բանաստեղծական փորձերը: Նրա պոեզիան ձեռք է բերել ֆեմինիզմ ուղղվածություն:

Անկարգվածությունը և միայնությունը ազդել են բանաստեղծուհու առողջության վրա: Առաջացած խնդիրները նրան ստիպել են թողնել ուսուցչական գործունեությունը:

Ստորնին մեկնել է Եվրոպա, ինչը ազդել է նրա բանաստեղծական ոճի վրա՝ պոեզիային հաղորդելով լիրիզմ[5]:

Ինքնասպանություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1937 թվականին Ալֆոնսինա Ստորնիի ընկերը՝ բանաստեղծ Օրասիո Կիրոգը, ինքնասպան է եղել: Այս դեպքը, ինչպես նաև բանաստեղծուհու մոտ հայտնաբերված կրծքագեղծի քաղցկեղը Ալֆոնսինային դրդել են գրելու իր վերջին բանաստեղծությունը՝ «Voy a dormir», որը 1938 թվականի հոկտեմբերին ուղարկվել է La Nación խմբագրություն: Հոկտեմբերի 25-ին Ալֆոնսինա Ստորնին լքել է իր սենյակը և ուղղվել է դեպի Մար դել Պլատայի La Perla ծովախորշ: Նույն առավոտյան երկու աշխատողներ Ալֆոնսինային գտել են ափին[6]: 1942 թվականին բանաստեղծուհու մահվան վայրում տեղադրվել է հուշարձան, որի քանդակագործը Լուիս Պերլոտտին է (իսպ.՝ Luis Perlotti):

Ստեղծագործություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1916 La inquietud del rosal
  • 1918 El dulce daño
  • 1919 Irremediablemente
  • 1920 Languidez
  • 1925 Ocre
  • 1926 Poemas de amor («Սիրային լիրիկա»)
  • 1927 El amo del mundo: comedia en tres actos - պիես
  • 1932 Dos farsas pirotécnicas - պիես
  • 1934 Mundo de siete pozos («Յոթ ջրհորների աշխարհ»)
  • 1938 Mascarilla y trébol («Դիմակ և երեքնուկ»)

Հետմահու հրատարակություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1938 Antología poética («Պոեզիայի անթոլոգի»)
  • 1968 Poesías completas
  • 1998 Nosotras y la piel: selección de ensayos

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Encyclopædia Britannica
  3. Alejandra Guibert Alfonsina Storni // mujeres para pensar. — WordPress.com, 2008.
  4. «Alfonsina Storni»։ Easy Buenos Aires City։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-05-02-ին։ Վերցված է 2010-07-11 
  5. Alberto Acereda La autenticidad de Alfonsina Storni // es Radio. — Мадрид: Libertad Digital SA, 17 марта 2005.
  6. Tomado del Proyecto Cervantes։ «Biografía de Alfonsina Storni»։ Los Poetos։ Արխիվացված օրիգինալից-ից 2012-05-02-ին։ Վերցված է 2010-07-11 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ana Silvia Galán, Graciela Gliemmo La otra Alfonsina. — Buenos Aires: Aguilar, 2002. — 391 с.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]