Լորենցի ուժ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Լորենցի ուժը էլեկտրամագնիսական դաշտում շարժվող լիցքավորված մասնիկի վրա ազդող ուժն է։ Այդ ուժի բանաձևը, որը ստացել է Հենդրիկ Լորենցը` իբրև փորձի ընդհանրացման արդյունք, ունի հետևյալ տեսքը.( F)=eE+e/c[v B], որտեղ e-ն մասնիկի լիցքն է, E-ն էլեկտրական դաշտի լարվածությունը, B-ն` մագնիսական ինդուկցիան, v-ն՝ մասնիկի արագությունը նշված մեծությունների հաշվարկման իներցիալ համակարգի նկատմամբ, իսկ c-ն՝ լույսի արագությունը վակուումում (բոլորն էլ CGS համակարգի միավորներով)։

Բանաձևից երևում է, որ Լորենցի ու-ի էլեկտրական մասը կախված չէ v-ից և ուղղված է էլեկտրական դաշտի ուղղությամբ կամ դրան հակառակ(լիցքի նշանից կախված), իսկ մագնիսական մասը կախված է v-ից և ուղղահայաց է v և B վեկտորներին ուղղահայաց։

Հավասարումը SI համակարգում[խմբագրել]

Շարժման ժամանակ (v արագությամբ) լիցքավորված մասնիկի (q լիցքի) վրա ազդող Լորենցի F ուժը: E եւ B դաշտերը փոխվում են տարածության եւ ժամանակի մեջ:

Արտաքին էլեկտրական E և մագնիսական B դաշտերում v արագությամբ շարժվող q էլեկտրական լիցք ունեցող մասնիկի վրա ազդող F ուժը հավասար է՝

\mathbf{F} = q(\mathbf{E} + \mathbf{v} \times \mathbf{B})

որտեղ ×վեկտորային արտադրյալ է։ Բոլոր թավ մեծությունները վեկտորներ են։
Առավել պարզ՝

\mathbf{F}(\mathbf{r},t,q) =  q \mathbf{E}(\mathbf{r},t) + q \mathbf{\dot{r}} \times \mathbf{B}(\mathbf{r},t) ,

որտեղ r —ը լիցքավորված մասնիկի շառավիղ-վեկտորն է, t-ն՝ ժամանակը, կետով ցույց է տված ածանցյալն ըստժամանակի։