Էլ Գրեկո

Էլ Գրեկո
Ընդհանուր տեղեկություններ
Ի ծնե տրված անունը	Դոմինիկոս Թեոտոկոպուլոս
Ծննդյան ամսաթիվ	1541
Ծննդավայր	Կրետե
Մահացել է	ապրիլի 7, 1614
Վախճանի վայրը	Տոլեդո Իսպանիա
Ազգություն	հույն
Ոճ(եր)ը	մաներիզմ
Ժանր(եր)ը	բնանկար, դիմանկար
Գործունեությունը	գեղանկարիչ
Գործունեության տարիներ	1561 - 1614
ազդվել է	Միքելանջելո, Տիցիան, Տինտորետո

Էլ Գրեկո (հուն.՝ Δομήνικος Θεοτοκόπουλος, Domenikos Theotokopoulos, հանդիպում են տարբերակներ Դոմինիկո, Դոմենիկո և Թեոտոկոպուլի իսպ.՝ El Greco, բառացի «հույն»; 1541—1614), իսպանացի նկարիչ՝ ազգությամբ հույն։

Կենսագրություն

Վենետիկ - Հռոմ (1541-1576)

Էլ Գրեկոն ծնվել է Կրետեի Ֆոդել գյուղում։ Նրա ծնողների և մանկության մասին շատ քիչ բան է հայտնի, միայն այն, որ նա սովորել է սրբապատկերներ նկարել։ Վաղ շրջանում նա յուրացրել է միջին դարերի բյուզանդական արվեստի ավանդությունները։ Մոտ 1567 նա տեղափոխվել է Իտալիա, Վենետիկ և սովորել է Տիցիանի արվեստանոցում։ Այստեղ նրա արվեստը ձևավորվել է վենետիկյան գեղանկարչության ազդեցությամբ. ստեղծել է «Կույրի դարմանումը» (մոտ 1565 թ.), «Հիսուսը վտարում է վաճառականներին» (մոտ 1570 թ.), «Ավետում» (1570–1575 ), «Մարիխով տղան» (մոտ 1576 թ.) և այլ նկարներ։1570 Հռոմում ծառայել է կարդինալ Ֆարնեզին։ Էլ Գրեկոյի գործերը հիմնականում կրոնական, դիցաբանական թեմաներով պատկերներ, դիմանկարներ և բնանկարներ են։ 1577 տեղափոխվել է Իսպանիա և հաստատվել Տոլեյդոյում, այստեղ Էլ Գրեկոն դուրս գալով իտալական գեղանկարչության ազդեցությունից, դրսևորել է իր ինքնատիպ արվեստը, որին բնորոշ են սուր արտահայտչականությամբ, անիրական ուժերի անբնական հզորությամբ օժտված կերպարները «Սուրբ Մավրիկոսի չարչարանքը», (1580–1582), «Տոլենդոն ամպրոպի պահին» (1596–1600), «Կոմս Օրգասի թաղումը» (1586–1588), «Հոգեգալուստ» (1610–1614), «Պետրոս և Պողոս առաքյալները» (1614) և այլն։

Էլ Գրեկոն 1610–1614 ստեղծել է «Յոթերորդ կնիքի բացումը», «Լաոկոոն», «Տեսարան Տոլեյդոյից», գործերը, որոնք առանձնահատուկ տեղ ունեն նրա արվեստում։

Էլ Գրեկոի ստեղծագործություններն ամբողջությամբ ներկայացվել են նրա մահից 300 տարի անց՝ 20–րդ դարի սկզբին:

Տեսարան Տոլեդոյից 1604—1614. Մետրոպոլիտեն թանգարան, Նյու Յորք

• 

  Հովհաննես. Պրադո թանգարան, Մադրիդ.

• 

  Մարիա Մագդաղենացին մոտ. 1589. Գեղեցիկ արվեստների թանգարան Բուդապեշտ.

• 

  Հիսուսի գլուխը. 1580—1585  Սան Անտոնիո, ԱՄՆ.

• 

  Խաչված Քրիստոսը մոտ.. 1577. մասնավոր հավաքածու

• 

  Պողոս և Պետրոս առաքյալները Էրմիտաժ.

• 

  Փրկիչը
  մոտ. 1600. Շոտլանդիայի ազգային պատկերասրահ

• 

  Երորդություն
  Պրադո թանգարան