Վոլվարիելա մետաքսանման

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Վոլվարիելա մետաքսանման
Վոլվարիելա մետաքսանման
Վոլվարիելա մետաքսանման
Դասակարգում
Թագավորություն  Սնկեր (Fungi)
Ենթատիպ Agaricomycotina
Դաս Ագարիկոմիցետներ (Agaricomycetes)
Ենթադաս Agaricomycetidae
Կարգ Agaricales
Ընտանիք Pluteaceae
Ցեղ Volvariella
Տեսակ Վոլվարիելա մետաքսանման (V. bombycina)
Միջազգային անվանում
Volvariella bombycina

Վոլվարիելա մետաքսանման (լատ.՝ Volvariella bombycina), Pluteaceae ընտանիքին պատկանող սունկ, որը գրանցված է Հայաստանի Հանրապետության Կարմիր գրքում։

Նկարագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Դեկորատիվ քսիլոտրոֆ սունկ է։ Պտղամարմիններն ուտելի են։ 7-25 սմ տրամագծով գլխարկը սպիտակ է, դեղնավուն, դեղնակաթնագույն, բաց դեղնակիտրոնագույն, սկզբում գնդաձև է, հետո՝ զանգակաձև կամ կիսափռված, թմբիկով, մետաքսանման, չոր և թույլ թեփուկավոր, իսկ կենտրոնում՝ հարթ։ Սնկի հաճելի համով պտղամիսը սպիտակ է։ Թիթեղները սպիտակ են, հետո՝ վարդագույն, խիտ դասավորված և բարակ, իսկ մեջտեղում՝ հաստացած։ Կենտրոնական, երբեմն ծռված և հարթ, սպիտակ ոտիկը 8-25 x 1,5-2,5 սմ է, հիմքային մասում՝ ուռուցիկ, լայն ընդհանուր ծածկոցի մնացորդներով կամ պատյանով (վոլվա)։ Մինչև 5 սմ բարձրությամբ բլթակաձև եզրերով վոլվան սպիտակավուն է, արտաքինից գորշավուն, լայն և ազատ։ Սպորափոշին վարդագույն է։ Բաց վարդագույն սպորները 7–10 x 5–6 մկմ են, էլիպսաձև, ձվաձև և հարթ[1]։

Տարածվածություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ընդհանուր արեալը ընդգրկում է Եվրոպան, Ասիան, Հյուսիսային Աֆրիկան, Հյուսիսային Ամերիկան, Հարավային Կովկասը (Ադրբեջան, Վրաստան, Հայաստան)։ Հայաստանում տարածվում է Իջևանի («Դիլիջան» ազգային պարկ) և Երևանի (բուսաբանական այգու տարածք) ֆլորիստիկական շրջաններում[1]։

Էկոլոգիա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայաստանում հանդիպում է հազվադեպ, հունիս–սեպտեմբեր ամիսներին, խմբերով, կենդանի և մահացած լայնատերև ծառատեսակների (հիմնականում բարդիների, ուռենիների և հաճարենիների) բների, փչակների վրա, լայնատերև անտառներում, 1100-1450 մ բարձրությունների վրա[1]։

Պահպանություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Վտանգված տեսակ է։ Հայաստանում պահպանվում է «Դիլիջան» ազգային պարկի համապատասխան էկոհամակարգերի կազմում[1]։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Հայաստանի Կարմիր գիրք։ Երևան: Հայաստանի բնապահպանության նախարարություն։ 2010։ ISBN 978-99941-2-420-6