Մարիո Մոնտի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մարիո Մոնտի
իտալ.՝ Mario Monti
Mario Monti - Festival Economia 2013.JPG
 
Կուսակցություն՝ Civic Choice?
Կրթություն՝ Բոկոնիի համալսարան և Եյլի համալսարան
Գիտական աստիճան՝ դոկտորի աստիճան[1]
Մասնագիտություն՝ տնտեսագետ, քաղաքական գործիչ և համալսարանի պրոֆեսոր
Դավանանք Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցի
Ծննդյան օր մարտի 19, 1943(1943-03-19)[2][3] (77 տարեկան)
Ծննդավայր Վառեսե, Լոմբարդիա, Իտալիայի թագավորություն[1]
Քաղաքացիություն Flag of Italy.svg Իտալիա
Ի ծնե անուն իտալ.՝ Mario Monti
 
Ինքնագիր Mario Monti signature.png
 
Պարգևներ

Ասպետական մեծ խաչի շքանշան. «Իտալիայի Հանրապետության համար ունեցած վաստակի համար», Ռոբերտ Շումանի մրցանակ, Համաշխարհային տնտեսական մրացանկ, Լավուազիեի մեդալ, Պադուայի համալսարանի պատվավոր դոկտոր և honorary doctorate of CEU San Pablo University?

Մարիո Մոնտի (իտալ.՝ Mario Monti, մարտի 19, 1943(1943-03-19)[2][3], Վառեսե, Լոմբարդիա, Իտալիայի թագավորություն[1]), իտալացի անկուսակցական պետական և քաղաքական գործիչ, տնտեսագետ, ցմահ սենատոր։ Իտալիայի Նախարարների խորհրդի 82-րդ նախագահը 2011 թվականի նոյեմբերի 16-ից մինչև 2013 թվականի ապրիլի 28-ը: Իտալիայի Էկոնոմիկայի և ֆինանսների 7-րդ նախարարը 2011 թվականի նոյեմբերի 18-ից մինչև 2012 թվականի հուլիսի 11-ը: Իտալիայի արտաքին գործերի նախարար՝ 2013 թվականի մարտի 27-ից ապրիլի 28-ը:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կրթություն և ակադեմիական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ավարտել է Բոկկոնիի համալսարանը, որտեղ ստացել է տնտեսագիտության և կառավարման գիտական աստիճան: Այնուհետև ավարտել է Յեյլի համալսարանի ասպիրանտուրան, որտեղ սովորել է տնտեսագիտության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Ջեյմս Թոբինի մոտ:

1970-1985 թվականներին դասավանդել է տնտեսագիտության թուրինյան համալսարանում։ 1989 թվականին նշանակվել է Բոկկոնիի համալսարանի ռեկտոր, իսկ 1994 թվականից հանդիսանում է նրա նախագահը։

2005 թվականին դարձել է Բրեյգել տնտեսական հետազոտությունների ինստիտուտի առաջին նախագահը։ Բացի այդ, Մոնտին հանդիսանում է եռակողմ հանձնաժողովի, ինչպես նաև Բիլդերբերգյան ակումբի առանցքային անդամներից մեկը։ Նույն թվականին դարձել է Փարիզի Քաղաքական հետազոտությունների ինստիտուտի պատվավոր դոկտոր։

Մոնտին հանդիսանում է նման ընկերությունների միջազգային խորհրդատուն, ինչպես Goldman Sachs и The Coca-Cola Company:

Քաղաքական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1995 թվականից մինչև 2004 թվականը եղել է Իտալիայի եվրոպական կոմիսար։ 2004 թվականին նրա տեղը զբաղեցրել է Ֆրանկո Ֆրատինին։ 1995 թվականից մինչև 1999 թվականը զբաղեցրել է ներքին շուկայի և ծառայությունների հարցերով Եվրոպական հանձնակատարի պաշտոնը, իսկ 1999 թվականից մինչև 2004 թվականը՝ մրցակցության հարցերով Եվրոպական հանձնակատարի պաշտոնը: Այդ պաշտոնում հայտնի է դարձել GE/Honeywell-ի, Microsoft-ի, German Landesbanken-ի աղմկահարույց գործերի, ինչպես նաև ԵՄ-ում հակատրեստյան օրենսդրության և միաձուլումների վերահսկման մեխանիզմների բարեփոխման, ինչպես նաև ԱՄՆ-ի հետ համատեղ միջազգային մրցակցային ցանցի (ICN) կազմակերպման արդյունքում:
  • 2009 թվականին նշանակվել է ԵՄ ապագայի հարցերով հանձնաժողովի անդամ։
  • 2010 թվականին Մոնտին ստացել է եռակողմ հանձնաժողով միջազգային կազմակերպության եվրոպական նախագահի պաշտոնը, 2010 թվականի սեպտեմբերի 15-ին պաշտոնապես պաշտպանել է Սպինելլիի խմբի նախաձեռնությունը:
  • 2011 թվականի նոյեմբերի 9-ին ցմահ սենատոր է նշանակվել Իտալիայի նախագահ Ջորջո Նապոլիտանոյի կողմից[4]:

Նախարարների խորհրդի նախագահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մոնտին ներկայացնում է Իտալիայի նախարարների նոր խորհուրդը (2011 թվականի նոյեմբերի 16)

Մոնտին կտրուկ քննադատել Է Իտալիայի վարչապետ Սիլվիո Բերլուսկոնիին՝ նշելով, որ Իտալիային ճգնաժամից դուրս գալու համար անհրաժեշտ է զբաղվել տնտեսության ազատականացմամբ և առողջ մրցակցության վերածնմամբ: Մոնտին եվրոպական ինտեգրման կողմնակից է, որտեղ նա տեսնում է Իտալիայի տնտեսության արդիականացման աղբյուրը:

Իտալիայի վարչապետ Բեռլուսկոնիի՝ սեփական ցանկությամբ հրաժարականից հետո 2011 թվականի նոյեմբերի 13-ին Իտալիայի Նախարարների խորհրդի նախագահի պաշտոնում Մոնտիի թեկնածությունը պաշտպանել է Իտալիայի խորհրդարանը: Տեխնիկական կառավարության ձևավորումից հետո նոյեմբերի 16-ին ստանձնել է պաշտոնը, այն պատրաստվում էր կատարել մինչև 2013 թվականի խորհրդարանական ընտրությունները[5], ինչպես նաև Մոնտին նոյեմբերի 18-ին, ստանալով խորհրդարանի վստահության քվեն, իրեն նշանակել Է Էկոնոմիկայի և ֆինանսների նախարարի պաշտոնում[6]:

2011 թվականի դեկտեմբերի սկզբին նոր կառավարությունը ստիպված էր ընդունել հակաճգնաժամային փաթեթ, որը նախատեսում է խիստ խնայողության ռեժիմ, պետական ծախսերի կրճատում, կենսաթոշակային տարիքի բարձրացում մինչև 66 տարեկան: Մոնտին հրաժարվել է վարչապետի և ֆինանսների նախարարի աշխատավարձից[7]:

2011 թվականի դեկտեմբերի 12-ից մինչև դեկտեմբերի 19-ը Իտալիայում տեղի է ունեցել Մոնտիի կողմից ընդունված հակաճգնաժամային միջոցառումների դեմ համազգային գործադուլների շաբաթ[8]:

Մարտին կառավարությունը որոշել է բարեփոխել աշխատաշուկան, որի ժամանակ առաջարկվում է Իտալիայի Աշխատանքային օրենսգրքի 18-րդ հոդվածը փոխարինել մի շարք միջոցառումներով, որոնք գործատուներին կստիպեն առաջարկել ոչ թե ժամանակավոր, այլ մշտական պայմանագրեր աշխատողներին: Մոնտին պնդել է, որ կառավարության առաջարկները նոր աշխատատեղեր կստեղծեն, կբարձրացնեն իտալական ապրանքների մրցունակությունը և կպաշտպանեն Իտալիային պարտքային ճգնաժամից: CGIL ձախ միության առաջնորդ Սուսաննա Կամուսոն Հռոմում կայացած բանակցություններում կառավարությանը մեղադրել է գործատուների համար աշխատողների ազատումը հեշտացնելու փորձի մեջ[9]:

2012 թվականի հուլիսի 11-ին Մոնտին թողել Է Էկոնոմիկայի և ֆինանսների նախարարի պաշտոնը, որը զբաղեցրել է նրա տեղակալ Վիտորիո Գրիլլին[10]: Միևնույն ժամանակ, Մոնտին ստեղծել և գլխավորել է տնտեսական և ֆինանսական քաղաքականության համակարգման կառավարական հանձնաժողովը։

Դեկտեմբերի սկզբին հայտարարել էր, որ հրաժարական կտա 2013 թվականի բյուջեի ընդունումից հետո։ Մոնտին այդ որոշումն ընդունել է այն բանից հետո, երբ Ազատության ժողովուրդ կուսակցությունը հրաժարվել է աջակցել իր կաբինետին[11]: 2012 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Մոնտին հրաժարականի դիմում է ներկայացրել[12]: Այս իրադարձությունները հանգեցրել են կառավարական ճգնաժամի, ինչի արդյունքում 2012 թվականի դեկտեմբերի 22-ին նախագահ Նապոլիտանոն որոշում է կայացրել խորհրդարանը ցրելու մասին, ինչը մոտեցրել է խորհրդարանական ընտրությունները[13]:

2013 թվականի մարտի 27-ից ապրիլի 28-ը զբաղեցրել է արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնը։

2013 թվականի ապրիլի 28-ին վարչապետի պաշտոնը վերջնականապես հանձնվեց Էնրիկո Լետտեին[14]:

Վարչապետության արդյունքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ինքը՝ նախկին վարչապետը պնդում է, որ այդ ընթացքում Իտալիան կարողացել է հաղթահարել ճգնաժամի ամենաբարդ փուլը սեփական ուժերով՝ առանց ԵԿԲ-ի օգնության։ Միևնույն ժամանակ, Մոնտին նշել է, որ Իտալիան ակտիվորեն մասնակցել է հակաճգնաժամային մեխանիզմների մշակմանը[15]:

2013 թվականի խորհրդարանական ընտրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2012 թվականի դեկտեմբերի 28-ին հայտարարել էր, որ առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններում կգլխավորի Մոնտիի օրակարգը Իտալիայի համար կենտրոնամետ կոալիցիան (իտալ.՝ Agenda Monti per l'Italia): Ընդ որում, նա չի կարող մտնել Պատգամավորների պալատի կազմի մեջ, քանի որ ցմահ սենատոր է։ Նա նաև չի բացառում, որ կարող է կրկին գլխավորել նախարարների խորհուրդը[16][17]: Ավելի վաղ, 2012 թվականի դեկտեմբերի 23-ին նա խոստացել էր հրապարակել իր ծրագիրը ճգնաժամից վերջնական դուրս գալու համար[18]:

2013 թվականի հունվարի 4-ին Մոնտին հայտարարեց Քաղաքացիական ընտրություն անվանումով նոր կուսակցության ստեղծման մասին։ 2013 թվականի փետրվարի 24-25-ի ընտրություններում կուսակցությունը ներկայացուցչություն է ստացել խորհրդարանի երկու պալատներում, Մոնտին նրա նախագահն էր մինչև 2013 թվականի հոկտեմբերի 17-ը[19], սակայն 2015 թվականի սկզբին թողել է իր ստեղծած կուսակցությունը և անցել Սենատի խառը խմբակցություն[20]:

Մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իտալական[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» Մեծ խաչի ասպետ շքանշան (2004 թվականի նոյեմբերի 29)[21]:
  • «Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի կոմանդոր (1992 թվականի դեկտեմբերի 27)[22]:

Օտարերկրյա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անձնական կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամուսնացած է Էլզա Անտոնիոլիի հետ, ունի երկու երեխա՝ Ֆեդերիկա և Ջովանի: Տարված է Հին Եգիպտոսի պատմությամբ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #120933357 // Общий нормативный контроль (GND) — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 Munzinger Archiv (нем.) — 1913.
  3. 3,0 3,1 Энциклопедия Брокгауз (нем.)
  4. «Napolitano nomina Monti senatore a vita» (իտալերեն)։ Corriere della Sera։ 2011-11-09։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  5. «Берлускони: Монти обещал не участвовать в выборах» (ռուսերեն)։ РБК Україна։ 2011-11-20։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  6. «Новый премьер Италии Монти сформировал правительство, он сам собирается стать министром финансов» (ռուսերեն)։ Газета.ru։ 2011-11-16։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  7. «Италия: о чём плачет министр» (ռուսերեն)։ Русскоязычная версия Euronews։ 2011-12-04։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  8. «В Италии начинается неделя забастовок против антикризисных мер правительства Монти» (ռուսերեն)։ РБК Україна։ 2011-12-12։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  9. Захар Радов. (2012-03-21)։ «Марио Монти затеял реформу на рынке труда» (ռուսերեն)։ Комсомольская правда — Казань։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  10. Вера Щербакова. (2012-07-12)։ «Премьер-министр Италии Марио Монти оставил пост министра экономики» (ռուսերեն)։ ИТАР-ТАСС։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  11. «Премьер-министр Италии уйдет в отставку» (ռուսերեն)։ Lenta.ru։ 2012-12-09։ Վերցված է 2012-12-23 
  12. «Премьер-министр Италии Марио Монти подал в отставку» (ռուսերեն)։ Газета.ua։ 22.12.2012։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-12-23-ին։ Վերցված է 2012-12-22 
  13. «Президент Италии распустил парламент» (ռուսերեն)։ Lenta.ru։ 2012-12-22։ Վերցված է 2012-12-23 
  14. Нива Миракян. (2013-04-25)։ «Новым премьер-министром Италии стал левоцентрист Энрико Летта» (ռուսերեն)։ Российская газета №6066 (90)։ Վերցված է 2013-06-09 
  15. «Марио Монти подвел итоги своей работы» (ռուսերեն)։ Вести.Ru։ 2012-12-23։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-23 
  16. Наталия Шмакова. (2012-12-28)։ «Монти заявил, что поведет на выборы в Италии центристскую коалицию» (ռուսերեն)։ РИА Новости։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  17. «Монти возглавит коалицию центристов на выборах в Италии» (ռուսերեն)։ Русская служба BBC։ 2012-12-29։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-30 
  18. Наталия Шмакова. (2012-12-23)։ «Монти пообещал опубликовать собственную программу реформ в Италии» (ռուսերեն)։ РИА Новости։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  19. «Monti si dimette da Scelta Civica: "11 senatori più Mauro mi hanno sfiduciato"» (իտալերեն)։ la Repubblica։ 2013-10-17։ Վերցված է 2013-12-05 
  20. Francesco Maesano (2015-03-04)։ «Senato, il Gruppo Misto pesa sempre di più» (իտալերեն)։ la Stampa։ Վերցված է 2015-03-29 
  21. «Monti Prof. Mario. Cavaliere di Gran Croce Ordine al Merito della Repubblica Italiana» (իտալերեն)։ Сайт президента Италии։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  22. «Monti Prof. Mario. Commendatore Ordine al Merito della Repubblica Italiana.» (իտալերեն)։ Сайт президента Италии։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-06-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  23. «平成27年秋の外国人叙勲 受章者名簿 (平成27年11月3日付け発令)»։ Министерство иностранных дел Японии։ 3 ноября 2015։ Վերցված է 29 января 2018 
  24. «2015 Autumn Conferment of Decorations on Foreign Nationals»։ Министерство иностранных дел Японии։ 3 ноября 2015։ Վերցված է 28 января 2018 
  25. «マリオ・モンティ氏の大綬章勲章親授式への出席»։ Посольство Японии в Италии։ 5 ноября 2015։ Վերցված է 28 января 2018 
  26. «Conferimento dell'onoreficenza del Gran Cordone dell'Ordine del Sol Levante al Senatore Mario Monti»։ Посольство Италии в Японии։ 5 ноября 2015։ Վերցված է 28 января 2018 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]