Մարիո Մոնտի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Մարիո Մոնտի
իտալ.՝ Mario Monti
Mario Monti - Festival Economia 2013.JPG
 
Կուսակցություն՝
Կրթություն՝
Գիտական աստիճան՝ դոկտորի աստիճան[1]
Մասնագիտություն՝ տնտեսագետ, քաղաքական գործիչ և համալսարանի դասախոս
Դավանանք Հռոմի Կաթոլիկ եկեղեցի
Ծննդյան օր մարտի 19, 1943(1943-03-19)[2][3] (78 տարեկան)
Ծննդավայր Վառեսե, Լոմբարդիա, Իտալիայի թագավորություն
Քաղաքացիություն Flag of Italy.svg Իտալիա
Ի ծնե անուն իտալ.՝ Mario Monti
 
Ինքնագիր Изображение автографа
 
Պարգևներ

Մարիո Մոնտի (իտալ.՝ Mario Monti, մարտի 19, 1943(1943-03-19)[2][3], Վառեսե, Լոմբարդիա, Իտալիայի թագավորություն), իտալացի անկուսակցական պետական և քաղաքական գործիչ, տնտեսագետ, ցմահ սենատոր։ Իտալիայի Նախարարների խորհրդի 82-րդ նախագահը 2011 թվականի նոյեմբերի 16-ից մինչև 2013 թվականի ապրիլի 28-ը։ Իտալիայի Էկոնոմիկայի և ֆինանսների 7-րդ նախարարը 2011 թվականի նոյեմբերի 18-ից մինչև 2012 թվականի հուլիսի 11-ը։ Իտալիայի արտաքին գործերի նախարար՝ 2013 թվականի մարտի 27-ից ապրիլի 28-ը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Կրթություն և ակադեմիական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ավարտել է Բոկկոնիի համալսարանը, որտեղ ստացել է տնտեսագիտության և կառավարման գիտական աստիճան։ Այնուհետև ավարտել է Յեյլի համալսարանի ասպիրանտուրան, որտեղ սովորել է տնտեսագիտության Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Ջեյմս Թոբինի մոտ։

1970-1985 թվականներին դասավանդել է տնտեսագիտության թուրինյան համալսարանում։ 1989 թվականին նշանակվել է Բոկկոնիի համալսարանի ռեկտոր, իսկ 1994 թվականից հանդիսանում է նրա նախագահը։

2005 թվականին դարձել է Բրեյգել տնտեսական հետազոտությունների ինստիտուտի առաջին նախագահը։ Բացի այդ, Մոնտին հանդիսանում է եռակողմ հանձնաժողովի, ինչպես նաև Բիլդերբերգյան ակումբի առանցքային անդամներից մեկը։ Նույն թվականին դարձել է Փարիզի Քաղաքական հետազոտությունների ինստիտուտի պատվավոր դոկտոր։

Մոնտին հանդիսանում է նման ընկերությունների միջազգային խորհրդատուն, ինչպես Goldman Sachs и The Coca-Cola Company:

Քաղաքական գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • 1995 թվականից մինչև 2004 թվականը եղել է Իտալիայի եվրոպական կոմիսար։ 2004 թվականին նրա տեղը զբաղեցրել է Ֆրանկո Ֆրատինին։ 1995 թվականից մինչև 1999 թվականը զբաղեցրել է ներքին շուկայի և ծառայությունների հարցերով Եվրոպական հանձնակատարի պաշտոնը, իսկ 1999 թվականից մինչև 2004 թվականը՝ մրցակցության հարցերով Եվրոպական հանձնակատարի պաշտոնը։ Այդ պաշտոնում հայտնի է դարձել GE/Honeywell-ի, Microsoft-ի, German Landesbanken-ի աղմկահարույց գործերի, ինչպես նաև ԵՄ-ում հակատրեստյան օրենսդրության և միաձուլումների վերահսկման մեխանիզմների բարեփոխման, ինչպես նաև ԱՄՆ-ի հետ համատեղ միջազգային մրցակցային ցանցի (ICN) կազմակերպման արդյունքում։
  • 2009 թվականին նշանակվել է ԵՄ ապագայի հարցերով հանձնաժողովի անդամ։
  • 2010 թվականին Մոնտին ստացել է եռակողմ հանձնաժողով միջազգային կազմակերպության եվրոպական նախագահի պաշտոնը, 2010 թվականի սեպտեմբերի 15-ին պաշտոնապես պաշտպանել է Սպինելլիի խմբի նախաձեռնությունը։
  • 2011 թվականի նոյեմբերի 9-ին ցմահ սենատոր է նշանակվել Իտալիայի նախագահ Ջորջո Նապոլիտանոյի կողմից[4]։

Նախարարների խորհրդի նախագահ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մոնտին ներկայացնում է Իտալիայի նախարարների նոր խորհուրդը (2011 թվականի նոյեմբերի 16)

Մոնտին կտրուկ քննադատել Է Իտալիայի վարչապետ Սիլվիո Բերլուսկոնիին՝ նշելով, որ Իտալիային ճգնաժամից դուրս գալու համար անհրաժեշտ է զբաղվել տնտեսության ազատականացմամբ և առողջ մրցակցության վերածնմամբ։ Մոնտին եվրոպական ինտեգրման կողմնակից է, որտեղ նա տեսնում է Իտալիայի տնտեսության արդիականացման աղբյուրը։

Իտալիայի վարչապետ Բեռլուսկոնիի՝ սեփական ցանկությամբ հրաժարականից հետո 2011 թվականի նոյեմբերի 13-ին Իտալիայի Նախարարների խորհրդի նախագահի պաշտոնում Մոնտիի թեկնածությունը պաշտպանել է Իտալիայի խորհրդարանը։ Տեխնիկական կառավարության ձևավորումից հետո նոյեմբերի 16-ին ստանձնել է պաշտոնը, այն պատրաստվում էր կատարել մինչև 2013 թվականի խորհրդարանական ընտրությունները[5], ինչպես նաև Մոնտին նոյեմբերի 18-ին, ստանալով խորհրդարանի վստահության քվեն, իրեն նշանակել Է Էկոնոմիկայի և ֆինանսների նախարարի պաշտոնում[6]։

2011 թվականի դեկտեմբերի սկզբին նոր կառավարությունը ստիպված էր ընդունել հակաճգնաժամային փաթեթ, որը նախատեսում է խիստ խնայողության ռեժիմ, պետական ծախսերի կրճատում, կենսաթոշակային տարիքի բարձրացում մինչև 66 տարեկան։ Մոնտին հրաժարվել է վարչապետի և ֆինանսների նախարարի աշխատավարձից[7]։

2011 թվականի դեկտեմբերի 12-ից մինչև դեկտեմբերի 19-ը Իտալիայում տեղի է ունեցել Մոնտիի կողմից ընդունված հակաճգնաժամային միջոցառումների դեմ համազգային գործադուլների շաբաթ[8]։

Մարտին կառավարությունը որոշել է բարեփոխել աշխատաշուկան, որի ժամանակ առաջարկվում է Իտալիայի Աշխատանքային օրենսգրքի 18-րդ հոդվածը փոխարինել մի շարք միջոցառումներով, որոնք գործատուներին կստիպեն առաջարկել ոչ թե ժամանակավոր, այլ մշտական պայմանագրեր աշխատողներին։ Մոնտին պնդել է, որ կառավարության առաջարկները նոր աշխատատեղեր կստեղծեն, կբարձրացնեն իտալական ապրանքների մրցունակությունը և կպաշտպանեն Իտալիային պարտքային ճգնաժամից։ CGIL ձախ միության առաջնորդ Սուսաննա Կամուսոն Հռոմում կայացած բանակցություններում կառավարությանը մեղադրել է գործատուների համար աշխատողների ազատումը հեշտացնելու փորձի մեջ[9]։

2012 թվականի հուլիսի 11-ին Մոնտին թողել Է Էկոնոմիկայի և ֆինանսների նախարարի պաշտոնը, որը զբաղեցրել է նրա տեղակալ Վիտորիո Գրիլլին[10]։ Միևնույն ժամանակ, Մոնտին ստեղծել և գլխավորել է տնտեսական և ֆինանսական քաղաքականության համակարգման կառավարական հանձնաժողովը։

Դեկտեմբերի սկզբին հայտարարել էր, որ հրաժարական կտա 2013 թվականի բյուջեի ընդունումից հետո։ Մոնտին այդ որոշումն ընդունել է այն բանից հետո, երբ Ազատության ժողովուրդ կուսակցությունը հրաժարվել է աջակցել իր կաբինետին[11]։ 2012 թվականի դեկտեմբերի 21-ին Մոնտին հրաժարականի դիմում է ներկայացրել[12]։ Այս իրադարձությունները հանգեցրել են կառավարական ճգնաժամի, ինչի արդյունքում 2012 թվականի դեկտեմբերի 22-ին նախագահ Նապոլիտանոն որոշում է կայացրել խորհրդարանը ցրելու մասին, ինչը մոտեցրել է խորհրդարանական ընտրությունները[13]։

2013 թվականի մարտի 27-ից ապրիլի 28-ը զբաղեցրել է արտաքին գործերի նախարարի պաշտոնը։

2013 թվականի ապրիլի 28-ին վարչապետի պաշտոնը վերջնականապես հանձնվեց Էնրիկո Լետտեին[14]։

Վարչապետության արդյունքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ինքը՝ նախկին վարչապետը պնդում է, որ այդ ընթացքում Իտալիան կարողացել է հաղթահարել ճգնաժամի ամենաբարդ փուլը սեփական ուժերով՝ առանց ԵԿԲ-ի օգնության։ Միևնույն ժամանակ, Մոնտին նշել է, որ Իտալիան ակտիվորեն մասնակցել է հակաճգնաժամային մեխանիզմների մշակմանը[15]։

2013 թվականի խորհրդարանական ընտրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

2012 թվականի դեկտեմբերի 28-ին հայտարարել էր, որ առաջիկա խորհրդարանական ընտրություններում կգլխավորի Մոնտիի օրակարգը Իտալիայի համար կենտրոնամետ կոալիցիան (իտալ.՝ Agenda Monti per l'Italia): Ընդ որում, նա չի կարող մտնել Պատգամավորների պալատի կազմի մեջ, քանի որ ցմահ սենատոր է։ Նա նաև չի բացառում, որ կարող է կրկին գլխավորել նախարարների խորհուրդը[16][17]։ Ավելի վաղ, 2012 թվականի դեկտեմբերի 23-ին նա խոստացել էր հրապարակել իր ծրագիրը ճգնաժամից վերջնական դուրս գալու համար[18]։

2013 թվականի հունվարի 4-ին Մոնտին հայտարարեց Քաղաքացիական ընտրություն անվանումով նոր կուսակցության ստեղծման մասին։ 2013 թվականի փետրվարի 24-25-ի ընտրություններում կուսակցությունը ներկայացուցչություն է ստացել խորհրդարանի երկու պալատներում, Մոնտին նրա նախագահն էր մինչև 2013 թվականի հոկտեմբերի 17-ը[19], սակայն 2015 թվականի սկզբին թողել է իր ստեղծած կուսակցությունը և անցել Սենատի խառը խմբակցություն[20]։

Մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Իտալական[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» Մեծ խաչի ասպետ շքանշան (2004 թվականի նոյեմբերի 29)[21]։
  • «Իտալիայի Հանրապետությանը մատուցած ծառայությունների համար» շքանշանի կոմանդոր (1992 թվականի դեկտեմբերի 27)[22]։

Օտարերկրյա[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Անձնական կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ամուսնացած է Էլզա Անտոնիոլիի հետ, ունի երկու երեխա՝ Ֆեդերիկա և Ջովանի։ Տարված է Հին Եգիպտոսի պատմությամբ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #120933357 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 Բրոքհաուզի հանրագիտարան (գերմ.)
  3. 3,0 3,1 Munzinger Personen (գերմ.)
  4. «Napolitano nomina Monti senatore a vita» (իտալերեն)։ Corriere della Sera։ 2011-11-09։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  5. «Берлускони: Монти обещал не участвовать в выборах» (ռուսերեն)։ РБК Україна։ 2011-11-20։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  6. «Новый премьер Италии Монти сформировал правительство, он сам собирается стать министром финансов» (ռուսերեն)։ Газета.ru։ 2011-11-16։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  7. «Италия: о чём плачет министр» (ռուսերեն)։ Русскоязычная версия Euronews։ 2011-12-04։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  8. «В Италии начинается неделя забастовок против антикризисных мер правительства Монти» (ռուսերեն)։ РБК Україна։ 2011-12-12։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  9. Захар Радов. (2012-03-21)։ «Марио Монти затеял реформу на рынке труда» (ռուսերեն)։ Комсомольская правда — Казань։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  10. Вера Щербакова. (2012-07-12)։ «Премьер-министр Италии Марио Монти оставил пост министра экономики» (ռուսերեն)։ ИТАР-ТАСС։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  11. «Премьер-министр Италии уйдет в отставку» (ռուսերեն)։ Lenta.ru։ 2012-12-09։ Վերցված է 2012-12-23 
  12. «Премьер-министр Италии Марио Монти подал в отставку» (ռուսերեն)։ Газета.ua։ 22.12.2012։ Արխիվացված է օրիգինալից 2012-12-23-ին։ Վերցված է 2012-12-22 
  13. «Президент Италии распустил парламент» (ռուսերեն)։ Lenta.ru։ 2012-12-22։ Վերցված է 2012-12-23 
  14. Нива Миракян. (2013-04-25)։ «Новым премьер-министром Италии стал левоцентрист Энрико Летта» (ռուսերեն)։ Российская газета №6066 (90)։ Վերցված է 2013-06-09 
  15. «Марио Монти подвел итоги своей работы» (ռուսերեն)։ Вести.Ru։ 2012-12-23։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-23 
  16. Наталия Шмакова. (2012-12-28)։ «Монти заявил, что поведет на выборы в Италии центристскую коалицию» (ռուսերեն)։ РИА Новости։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  17. «Монти возглавит коалицию центристов на выборах в Италии» (ռուսերեն)։ Русская служба BBC։ 2012-12-29։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-30 
  18. Наталия Шмакова. (2012-12-23)։ «Монти пообещал опубликовать собственную программу реформ в Италии» (ռուսերեն)։ РИА Новости։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  19. «Monti si dimette da Scelta Civica: "11 senatori più Mauro mi hanno sfiduciato"» (իտալերեն)։ la Repubblica։ 2013-10-17։ Վերցված է 2013-12-05 
  20. Francesco Maesano (2015-03-04)։ «Senato, il Gruppo Misto pesa sempre di più» (իտալերեն)։ la Stampa։ Վերցված է 2015-03-29 
  21. «Monti Prof. Mario. Cavaliere di Gran Croce Ordine al Merito della Repubblica Italiana» (իտալերեն)։ Сайт президента Италии։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-12-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  22. «Monti Prof. Mario. Commendatore Ordine al Merito della Repubblica Italiana.» (իտալերեն)։ Сайт президента Италии։ Արխիվացված է օրիգինալից 2013-01-06-ին։ Վերցված է 2012-12-29 
  23. «平成27年秋の外国人叙勲 受章者名簿 (平成27年11月3日付け発令)»։ Министерство иностранных дел Японии։ 3 ноября 2015։ Վերցված է 29 января 2018 
  24. «2015 Autumn Conferment of Decorations on Foreign Nationals»։ Министерство иностранных дел Японии։ 3 ноября 2015։ Վերցված է 28 января 2018 
  25. «マリオ・モンティ氏の大綬章勲章親授式への出席»։ Посольство Японии в Италии։ 5 ноября 2015։ Վերցված է 28 января 2018 
  26. «Conferimento dell'onoreficenza del Gran Cordone dell'Ordine del Sol Levante al Senatore Mario Monti»։ Посольство Италии в Японии։ 5 ноября 2015։ Վերցված է 28 января 2018 

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]