Ակիհիտո

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ակիհիտո
Emperor Akihito of Japan.jpg
Ծնվել է՝ դեկտեմբերի 23, 1933(1933-12-23) (85 տարեկան)
Ծննդավայր Tokyo Imperial Palace, Տիյոդա, Տոկիո, Ճապոնիա
Kōjimachi-ku կամ Տոկիո, Tokyo Prefecture, Ճապոնիա
Քաղաքացիություն Flag of Japan.svg Ճապոնիա
Տոհմ Imperial House of Japan
միապետ
Շրջանավարտ Գաքուշուինի համալսարան
Հայր Հիրոհիտո
Մայր Կոձյուն
Երեխաներ Նարուհիտո, արքայազն Ակիսինո և Սայակո Կուրոդա
Կրոնական հավատքներ սինտոիզմ
Պարգևներ Պատվո լեգեոնի Մեծ խաչի ասպետ, Ոսկե գեղմի շքանշանի ասպետ, Ասպետական մեծ խաչի շքանշան. «Իտալիայի Հանրապետության համար ունեցած վաստակի համար», Թագավորական Վիկտորիական շքանշանի Մեծ Խաչի ասպետ, Սպիտակ Արծվի շքանշան, Order of the Crown of the Realm, Սուրբ Օլավի միաբանության մեծ խաչի ասպետ, Collar of the Order of the White Lion, Grand Cross of the order of the Redeemer, Knight Grand Cross in the Order of the Netherlands Lion, Order of the Paulownia Flowers, Աճող արևի շքանշան, Լեոպոլդի շքանշանի Մեծ խաչ, collar of the Order of Charles III, «Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետության հանդեպ ունեցած վաստակի համար» Մեծ վաստակի խաչ, Երեք աստղի շքանշան, 1-ին կարգ, Grand Cross of the National Order of the Lion, Order of the Nile, Grand Cross of the Order of the Aztec Eagle, Sash of the Three Orders, Q4335896?, Order of Prince Yaroslav the Wise, 1st class, Փղի շքանշան, Պերի արևի օդենի մեծ խաչ, Grand Cross Special Class of the Order of Merit of the Federal Republic of Germany, Քրիզանթեմի բարձրագույն շքանշանի մեծ ժապավեն, Supreme Order of the Chrysanthemum with collar և Grand Star of the Decoration for Services to the Republic of Austria
Ստորագրություն Heisei shomei.svg

Ակիհիտո (ճապ.՝ 明仁, դեկտեմբերի 23, 1933(1933-12-23), Tokyo Imperial Palace, Տիյոդա, Տոկիո, Ճապոնիա, Kōjimachi-ku և Տոկիո, Tokyo Prefecture, Ճապոնիա), Ճապոնիայի գործող կայսր, 125-րդը դինաստիայում։ Նրա հետմահու անունը կլինի Խեյսեյ։ Ներկայումս Ակիհիտոն հանդիսանում է աշխարհում միակ գործող կայսրը։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ակիհիտոն՝ արքայազն Ցուգունոմիան, ծնվել է 1933 թվականի դեկտեմբերի 23-ին ստանդարտ ճապոնական ժամանակով 06։39 Տոկիոյում։

Ակիհիտոն Խիրոխիտո կայսրի և Կոձյուն կայսրուհու ավագ որդին և հինգերորդ զավակն է։ 1940-1952 թթ. արքայազն Ակիհիտոն սովորել է արիստոկրատ ընտանիքների երեխաների համար Գակուսյուին համալսարանի դպրոցում։ Կայսերական ընտանիքի ճապոնական ավանդական դաստիարակ Ս. Կոիձումիի հետ զուգահեռ արքայազնը ուներ նաև ամերիկուհի դաստիարակ Էլիզաբեթ Գրեյ Վինինգը՝ մանկական գրքերի հայտնի հեղինակ, որը օգնեց արքայազնին ուսումնասիրել անգլերեն լեզուն և արևմտյան մշակույթը։

1952 թվականին արքայազնը ընդունվում է Գակուսյուին հալամսարանի քաղաքագիտության և էկոնոմիկայի ֆակուլտետի քաղաքագիտության բաժինը։ Նույն տարվա նոյեմբերին նա հռչակվում է պաշտոնական թագաժառանգ։

Ուսանող Ակիհիտոն

Լինելով ուսանող և թագաժառանգ արքայազն՝ Ակիհիտոն 1953 թվականին կատարեց վեցամսյա ուղևորություն Արևմտյան Եվրոպայով և Հյուսիսային Ամերիկայի 14 նահանգներով։ Ուղևորության կենտրոնական մասը նրա այցն էր Լոնդոն, որպես կայսր Խիրոխիտոյի ներկայացուցիչ Էլիզաբեթ II-ի թագադրման արարողությանը[1]։

1956 թվականի մարտին հաջողությամբ ավարտում է համալսարանը, իսկ 1959 թ. թագաժառանգը ամուսնանում է խոշոր ֆրեզերային ընկերության նախագահ Խիդեսաբուրո Սյոդիի դստեր՝ Միտիկո Սյոդեի հետ։ Դրանով խախտվում էին կայսրական ընտանիքի անդամների կողմից ընդունված բազմադարյա ավանդույթը, ըստ որի, պետք է կին ընտրել միայն արիստոկրատ ծագումով աղջիկներից։

Միտիկո Սյոդան ծնվել է 1934 թվականի հոկտեմբերի 20-ին Տոկիոյում։ Նրա ընտանիքը բաղկացած է մտավորականության ներկայացուցիչներից։ Այդ ընտանիքի երկու անդամ արժանացել են «Մշակույթում ունեցած արժանիքների համար» բարձր ակադեմիական կոչում ունեցող շքանշանին, որը կայսրը հանձնում է ակնառու գիտնականներին։

Ակիհիտոն և Միտիկոն իրենց ընտանեկան կյանքում հասցրել են հասցնել հարաբերական ազատության՝ իրենց պալատական ավանդույթների կարծրությունից։ Կնոջ հետ միասին Ակիհիտոն փոխեց կայսերական կյանքի ռեժիմը։ Պաշտոնական իրադարձություններով մշտական զբաղվածության հետ մեկտեղ, նրանք ինքնուրույն են դաստիարակել իրենց երեխաներին՝ երկու որդիներին և դստերը, չհանձնելով նրանց դաստիարակների հսկողությանը։

Լինելով գահաժառանգ, Ակիհիտոն կատարում է պաշտոնական այցեր աշխարհի 37 երկրներ՝ դրանց կառավարիչների հրավերով։ Նա նաև հանդիսանում է XI Խաղաղօվկիանոսյան գիտական կոնգրեսի պատվավոր ներկայացուցիչը 1966 թվականին, Ունիվերսիադայում՝ 1967 թվականին Տոկիոյում, Էքսպո-70 ցուցահանդեսին Օսակայում։ Կայսր Խիրոխիտոյի 1971 թվականին Եվրոպա և 1975 թվականին Միացյալ Նահանգներ արքայազնը ստանձնել էր հոր պետական պարտականությունները։

1988 թվականի սեպտեմբերին կայսր Խիրոխիտոյի հիվանդության պատճառով գահաժառանգ Ակիհիտոն ստանձնում է պետական մի շարք պարտականություններ, ներառյալ՝ պարլամենտի նիստի բացման արարողությունում մասնակցությունը։

1989 թվականի հունվարի 7-ին Ակիհիտոն դարձավ Ճապոնիայի կայսր՝ ճառանգելով գահը հոր մահվանից հետո[2]։ Այդ օրվանից սկսվեց Խեյսեյի նոր ազգային ժամանակագրությունը։

Կայսեր կարգավիճակ ստանալուց երկու օր անց՝ առաջին հրապարակային ելույթի ժամանակ, կայսրը երդվեց անվերապահորեն կատարել իր առջև դրված պարտականություններն. «Երդվում եմ, որ միշտ կլինեմ իմ ժողովրդի կողքին և կպահպանեմ Սահմանադրությունը»,- հայտարարեց նա։

Ակիհիտոն կնոջ հետ

Ինչպես և իր հայրը, Ակիհիտո կայսրը նույնպես հետաքրքրված էր կենսաբանությամբ և իխտիոլոգիայով[3]։ Արդեն հրապարակված են նրա 25 գիտական աշխատանքները ծովային ցուլերի մասին։ 1986 թվականին նա ընտրվեց Լինեյի Լոնդոնյան Համաժողովում (կենսաբանների միջազգային համաժողով)։

Բացի այդ, Ակիհիտոն հետաքրքրված է պատմությամբ, սպորտաձևերից՝ զբաղվում է թենիսով (ապագա կնոջ հետ ծանոթացել է թենիսի դաշտում)[1][4], նրան ուրախություն է պատճառում նաև ձիավարությունը։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 «Their Majesties the Emperor and Empress»։ Imperial Household Agency։ 2002։ Արխիվացված օրիգինալից 1 December 2007-ին։ Վերցված է 28 December 2007 
  2. Varley, H. Paul. (1980). Jinnō Shōtōki, p. 44.
  3. Hamilton, Alan. "Palace small talk problem solved: royal guest is a goby fish fanatic", The Times (London). 30 May 2007
  4. Fukada, Takahiro, "Emperor — poise under public spotlight", Japan Times, 24 November 2009, p. 3.