Հալիլ Ինալջըք

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հալիլ Ինալջըք
թուրք.՝ Halil İnalcık
Հալիլ Ինալջըք.jpg
Ծնվել էմայիսի 26, 1916(1916-05-26)
Ստամբուլ, Օսմանյան կայսրություն
Մահացել էհուլիսի 25, 2016(2016-07-25)[1][2] (100 տարեկան)
Անկարա, Թուրքիա
ՔաղաքացիությունFlag of the Ottoman Empire (1844–1922).svg Օսմանյան կայսրություն և Flag of Turkey.svg Թուրքիա
ԱզգությունՂրիմի թաթարներ
Մասնագիտությունպատմաբան, համալսարանի պրոֆեսոր և գրող
Հաստատություն(ներ)Չիկագոյի համալսարան, Անկարայի համալսարան, Բիլքենթ համալսարան և Լոնդոնի համալսարան
ԱնդամակցությունՍերբական գիտությունների և արվեստների ակադեմիա և Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա
Ալմա մատերԱնկարայի համալսարանի պատմաաշխարհագրական ֆակուլտետ և Բիլքենթ համալսարան
Գիտական աստիճանդոկտորի աստիճան[3]
Տիրապետում է լեզուներինթուրքերեն[4]
Եղել է գիտական ղեկավարİlber Ortaylı?
ՊարգևներՄշակույթի և արվեստի բնագավառում Թուրքիայի Հանրապետության նախագահի մեծ մրցանակ T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı Kültür ve Sanat Büyü? King Faisal International Prize in Islamic Studies? Երուսաղեմի հրեական համալսարանի պատվավոր դոկտոր Աթենքի համալսարանի պատվավոր դոկտոր Q96602299? և honorary doctor of the Boğaziçi University?
Halil İnalcık Վիքիպահեստում

Հալիլ Ինալջըք (թուրք.՝ Halil İnalcık; մայիսի 26, 1916(1916-05-26), Ստամբուլ, Օսմանյան կայսրություն - հուլիսի 25, 2016(2016-07-25)[1][2], Անկարա, Թուրքիա), ղրիմաթաթարական ծագմամբ թուրք պատմաբան-օսմանագետ:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1916 թվականի մայիսի 26-ին Ստամբուլում: Հալիլի ծնողները եղել են ղրիմի թաթարներ, ովքեր լքել են Ղրիմը 1905 թվականին՝ տեղափոխվելով Օսմանյան կայսրություն[5][6][7][8]: Ինալջըքը ավարտել է Բալըքեսիրի մանկավարժական ուսումնարանը, այնուհետ 1940 թվականին ավարտել է Անկարայի համալսարանը: Լենկթեմուրի մասին նրա աշխատանքը գրավել է հայտնի պատմաբան Մեհմետ Քյոփրուլուի ուշադրությունը: 1942 թվականին Ինալջըքը ստացել է փիլիսոփայության դոկտորի կոչում՝ «Թանզիմաթի ժամանակաշրջանում Օսմանյան կայսրությունում բուլղարացիների իրադրության մասին» աշխատության համար: Այն դարձավ թուրքական պատմագրության առաջին աշխատանքներից մեկը, որտեղ մեծ ուշադրություն է դարձվում սոցիալ-տնտեսական ոլորտին: 1947 թվականին դարձել է Թուրքական պատմական ընկերության անդամ[5]:

1949 թվականին Ինալջըքը ուղարկվել է Լոնդոն: Այնտեղ նա ուսումնասիրել է Բրիտանական թանգարանի օսմանյան և թուրքական գրությունները: Վարպետության դասեր է անցել հայտնի թուրքագետ Պաուլ Վիտտեկի մոտ: 1950 թվականին Ինալջըքը այցելել է Փարիզի կոնգրես, որտեղ հանդիպել է Ֆեռնան Բրոդելի հետ, ով մեծ ազդեցություն է ունեցել պատմաբանի աշխարհայացքի վրա: 1951 թվականին Հալիլ Ինալջըքը վերադարձել է Թուրքիա, իսկ արդեն 1952 թվականից սկսել է դասավանդել Անկարայի համալսարանում: 1953- 1954 թվականներին դասախոսություններ է կարդացել Կոլումբիայի համալսարանում, իսկ 1956- 1957 թվականներին դասավանդել է Հարվարդում:

Թուրքիայում առկա քաղաքական անկայունության պատճառով՝ Ինալջըքը լքել է երկիրը: 1972 թվականից սկսած աշխատել է Չիկագոյի համալսարանում՝ մինչ 1986 թվականը այնտեղ դասավանդելով Օսմանյան կայսրության պատմություն[9]: 1990—1992 թվականներին դասախոսություններ է կարդացել Հարվարդումում և Փրինսթոնում[10]: 1993 թվականին Ինալջըքը վերադարձել է Թուրքիա, որտեղ մինչ կյանքի վերջը դասավանդել է Բիլքենթի համալսարանում[11]: Հալիլ Ինալջըքը մահացել է 2016 թվականի հուլիսի 25-ին[12]:

Գիտական աշխատություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • The Ottoman Empire, The Classical Age, 1300—1600, London, 1973
  • Studies in Ottoman social and economic history, London, 1985
  • The Middle East and the Balkans under the Ottoman Empire, Bloomington, 1993
  • Süleyman the second and his time, Istanbul, 1993
  • An Economic and Social History of the Ottoman Empire (Donald Quataert ile birlikte), Cambridge, 1994
  • From empire to republic: essays on Ottoman and Turkish social history, Istanbul, 1995
  • Sources and studies on the Ottoman Black Sea, Cambridge, 1995
  • History of Humanity (editor, Peter Burke ile birlikte), 1999
  • Ottoman Civilization (Gunsel Renda ile birlikte), Ankara, 2003
  • Essays in Ottoman History, Eren Yayıncılık
  • Makaleler 1: Doğu Batı, Doğu Batı Yayınları, 2005
  • Fatih devri üzerinde tetkikler ve vesikalar, Ankara, 1954
  • Osmanlı'da Devlet, Hukuk, Adalet, Eren Yayıncılık, 2000
  • Osmanlı İmparatorluğu’nun Ekonomik ve Sosyal Tarihi Cilt 1 /1300-1600, Eren Yayıncılık, Prof. Dr. Donald Quataert ile, 2001
  • Osmanlı İmparatorluğu’nun Ekonomik ve Sosyal Tarihi Cilt 2 / 1600—1914, Eren Yayıncılık, 2004
  • Osmanlı İmparatorluğu — Toplum ve Ekonomi, Eren Yayıncılık
  • Osmanlı İmparatorluğu Klasik Çağ (1300—1600), Yapı Kredi Yayınları, 2003
  • Tanzimat ve Bulgar Meselesi, Eren Yayıncılık
  • ABD Tarihi, Allan Nevins/Henry Steele Commager (çeviri) Doğu Batı Yayınları, 2005
  • Şair ve Patron, Doğu Batı Yayınları, 2003
  • Balkanlar (Prof. Dr. Erol Manisalı ile)
  • Atatürk ve Demokratik Türkiye, Kırmızı Yayınınları (1.Baskı: Temmuz 2007 — 2.Baskı: Aralık 2007)
  • Devlet-i Aliyye (1.Baskı: 2009)
  • Kuruluş — Osmanlı Tarihini Yeniden Yazmak
  • Tanzimat, Değişim Sürecinde Osmanlı İmparatorluğu (Mehmet Seyitdanlıoğlu ile birlikte) İş Bankası Kültür Yayınları, 2011.
  • OSMANLILAR, Fütühat ve Avrupa İle İlişkiler
  • Has-Bağçede 'Ayş u Tarab — Nedimler Şairler Mutripler, İş Bankası Kültür Yayınları (2011)
  • Kuruluş ve İmparatorluk Sürecinde Osmanlı
  • Osmanlılar (2010)
  • Kuruluş ve İmparatorluk Sürecinde Osmanlı (2011)
  • Rönesans Avrupası Türkiye’nin Batı Medeniyetiyle Özdeşleşme Süreci, İş Bankası Kültür Yayınları (2011)
  • Osmanlı ve Modern Türkiye, Timaş Yayınları (2013)
  • Devlet-i 'Aliyye: Tagayyür ve Fesad, Osmanlı İmparatorluğu Üzerine Araştırmalar II, İş Bankası Kültür Yayınları (2014)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 http://t24.com.tr/haber/tarihcilerin-kutbu-prof-halil-inalcik-hayatini-kaybetti,351852
  2. 2,0 2,1 2,2 http://www.dailysabah.com/history/2016/07/25/leading-turkish-historian-halil-inalcik-dies-at-age-100
  3. German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #129257818 // Общий нормативный контроль (GND) — 2012—2016.
  4. Bibliothèque nationale de France идентификатор BNF (фр.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  5. 5,0 5,1 «Öz Geçmişi / CV»։ Halil İnalcık's website։ Վերցված է հուլիսի 25, 2016 
  6. The Encyclopædia Britannica, Vol.7, Edited by Hugh Chisholm, (1911), 3; «Constantinople, the capital of the Turkish Empire…»:
  7. Britannica, Istanbul:When the Republic of Turkey was founded in 1923, the capital was moved to Ankara, and Constantinople was officially renamed Istanbul in 1930.
  8. Türk tarihçiliğinde dört sima: Halil İnalcık, Halil Sahillioğlu, Mehmet Genç, İlber Ortaylı։ Istanbul Metropolitan Municipality։ 2006։ էջ 9 
  9. Bayazoğlu Ümit (նոյեմբերի 19, 2015)։ «Tarihi düzelten adam»։ T24։ Վերցված է հուլիսի 25, 2016 
  10. «Tarihçi Halil İnalcık Hayatını Kaybetti»։ Bianet.org։ Վերցված է 2016-07-28 
  11. Bilkent University Library, HALİL İNALCIK COLLECTION
  12. «Leading Turkish historian Halil İnalcık dies at age 100»։ Daily Sabah։ 2016-07-25։ Վերցված է 2016-07-28