Արտավազդ Փելեշյան
| Արտավազդ Փելեշյան | |
|---|---|
| ԱԱՀ՝ | Արտավազդ Փելեշյան |
| Ծննդյան օր՝ | փետրվարի 22, 1938 |
| Ծննդավայր՝ | Գյումրի, Հայաստան |
| Քաղաքացիություն՝ | |
| Ազգություն | հայ |
| Աշխատանք՝ | 1964 - 1994 |
| Կայք՝ | IMDb-ում |
Արտավազդ (Արթուր) Փելեշյան ռեժիսոր-վավերագրող: Ծնվել է 1938 թվականի փետրվարի 22-ին Լենինականում, այժմ` Գյումրի:
Կյանքը և կարիերան [խմբագրել]
Մինչև 1963 թվականը ապրել է Կիրովականում, այժմ` Վանաձոր: 1963-1967 թթ. սովորել է ՎԳԻԿ-ի ռեժիսորական ֆակուլտետում (L.Քրիստիի արվեստանոց): Արդեն ուսանողական տարիներին նրա նկարահանած ֆիլմերը բազմաթիվ մրցանակներ են ստացել, իսկ նա մեծ ճանաչում է գտել կինեմատոգրաֆիստների կողմից: 1972 թվականին Կուլիջանովի հետ համատեղ նկարահանել է «Աստղային ժամ» ֆիլմը, իսկ Միխալկով-Կոնչալովսկու «Սիբիրիադա» ֆիլմում հեղինակել է վավերագրական հատվածը: Փելեշյանը նաև խորը և ինքնատիպ տեսաբան է: Նրա «Դիստանցիոն մոնտաժը», որը մոնտաժի զարգացման պատմության մեջ մի նոր քայլ է: 1988 թվականին հրատարակեց «Իմ կինոն» գիրքը, ուր զետեղված էին տեսական աշխատանքներն ու սցենարները: Իր ֆիլմերում նա վերացրեց խաղարկայինի և վավերագրականի միջև սահմանները` երկուսն էլ մոնտաժելով իբրև իրական բանաստեղծական էություն: Ուսանելու տարիներին նկարահանել է «Լեռնային պարեկ» (1964 թ.), «Մարդկանց երկիրը» (1966 թ.), «Սկիզբը» (1967 թ.) վավերագրական ֆիլմերը, որոնք առանձնանում են նուրբ ճաշակով, գեղարվեստական ուրույն ոճով և կինոլեզվի թարմ արտահայտչամիջոցներով: 1969 թվականին Փելեշյանը նկարահանել է «Մենք» ֆիլմը, որը ստացել է Օբերհաուզենի միջազգային կինոփառատոնի պատվավոր դիպլոմ, որտեղ առաջին անգամ օգտագործել է «տարածական մոնտաժի» հիմնատարրերից. նա նախընտրել է կարևոր կադրերը տեղադրել իրարից հեռու, որոնք հնչյունների ուղեկցությամբ հանդիսատեսի վրա ունենում են առավելագույն ներգործություն: Կինոռեժիսոր Սերգեյ Փարաջանովը Փելեշյանին անվանել է «բացառիկ կինոհանճար»: Փելեշյանը նկարահանվել է «Մենք ենք, մեր սարերը» կինոնկարում: 1996 թվականին Փելեշյանը պարգևատրվել է ՀՀ Սբ Մեսրոպ Մաշտոցի շքանշանով, 2006 թվականին «Փարաջանովյան Թալեր» («Ոսկե ծիրան» միջազգային կինոփառատոն, Երևան):
Ֆիլմոգրաֆիա [խմբագրել]
- 1994 - Վերջը
- 1993 - Կյանք
- 1983 - Մեր դարը (վավերագրական, լիամետրաժ)
- 1975 - Տարվա եղանակները
- 1972 - Աստղային ժամ (համառեժիսոր)
- 1970 - Բնակիչները
- 1969 - Մենք
- 1967 - Սկիզբը
- 1966 - Մարդկանց երկիրը
- 1964 - Լեռնային պարեկ