Ֆրանց Մերինգ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Ուշադրություն․ հոդվածը կամ հոդվածի բաժինը փոխադրված է Հայկական սովետական հանրագիտարան-ից և կարող է շարադրված լինել խորհրդային գաղափարախոսության տեսանկյունից
Ֆրանց Մերինգ
FranzMehringigen.jpg
Ծնվել է փետրվարի 27, 1846({{padleft:1846|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1][2][3]
Ծննդավայր Sławno, Sławno County, West Pomeranian Voivodeship, Լեհաստան[1]
Մահացել է հունվարի 29, 1919({{padleft:1919|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:29|2|0}})[4][2][3] (72 տարեկանում)
Մահվան վայր Բեռլին, Վայմարյան Հանրապետություն[4]
Քաղաքացիություն Flag of Germany.svg Գերմանիա
Կրթություն Հումբոլդտի համալսարան
Մասնագիտություն պատմաբան, լրագրող և քաղաքական գործիչ
Զբաղեցրած պաշտոններ Պրուսիայի Ներկայացուցիչների պալատի անդամ
Քաղաքական կուսակցություն Գերմանիայի սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն և Գերմանական անկախ սոցիալ-դեմոկրատական կուսակցություն
Franz Mehring Վիքիպահեստում

Ֆրանց Մերինգ (գերմ.՝ Franz Erdmann Mehring, փետրվարի 27, 1846({{padleft:1846|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1][2][3], Sławno, Sławno County, West Pomeranian Voivodeship, Լեհաստան[1] - հունվարի 29, 1919({{padleft:1919|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:29|2|0}})[4][2][3], Բեռլին, Վայմարյան Հանրապետություն[4]), գերմանացի հրապարակախոս, մարքսիստ, քաղաքական գործիչ, պատմաբան։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

1866-1870 թվականներին սովորել է Լայպցիգի և Բեռլինի համալսարաններում։ 1882 թվականից փիլիսոփայության դոկտոր։ 1891 թվականից եղել է Գերմանիայի ս-դ․ կուսակցության անդամ և պրոպագանդել է մարքսիստական աշխարհայացքը, հանդես եկել ընդդեմ ռևիզիոնիզի և օպորտունիզմի։ Սատարել է 1905-1907 թվականների ռուսական հեղափոխությունը։ Մասնակցել է «Ինտերնացիոնալ» խմբի ստեղծմանը, որը 1916 թվականին վերակազմավորվել է «Սպարտակյան միության»։ Կարլ Լիբկնեխտի և Ռոզա Լյուքսեմբուրգի հետ հանդիսացել է միավորման առաջնորդերից։ Քննադատել է 1914-1918 թվականների Առաջին համաշխարհային պատերազմի բնույթը, դատապարտել ս-դ․ կուսակցության պարագլուխների «Պրոսպեր Մերիմե» քաղաքականությունը։ Առաջիններից էր Արևմուտքում, որ պաշտպանել և պրոպագանդել է Հոկտեմբերյան սոցիալիստական հեղափոխության գաղափարները։

Գերմանիայի կոմունիստական կուսակցության հիմնադիրներից է։ Ուսումնասիրել է հին հունական և գերմանական դասական փիլիսոփայությունը, քննադատել է Հարտմանի, Նիցշե Ֆրիդրիխի, Արթուր Շոպենհաուերի և այլ իդեալիստ փիլիսոփաների հայացքները։ Հրատարակության է պատրաստել Մարքսի և Էնգելսի երկերն ու նամակները, գրել է Մարքսի կենսագրությունը։ Մերինգը պատմության մատերիալիստական ըմբռնումը կիրառել է գրականագիտության և արվեստագիտության մեջ։ Պատմական աշխատություններում՝«Լեգենդ Լեսսինգի մասին» (1893), «Գերմանիայի պատմությունը միջին դարերի վերջից» (1910) Գերմանիայի պատմությունը շարադրված է մարքսիստական սկզբունքներով։ «Գերմանական սոցիալդեմոկրատիայի պատմությունը» քառահատոր աշխատությունում և այլ երկերում Մերինգը գերմանական բանվորական շարժումը ուսումնասիրել է համաեվրոպական պատմության առնչությամբ։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Այս հոդվածի կամ նրա բաժնի որոշակի հատվածի սկզբնական կամ ներկայիս տարբերակը վերցված է Քրիեյթիվ Քոմմոնս Նշում–Համանման տարածում 3.0 (Creative Commons BY-SA 3.0) ազատ թույլատրագրով թողարկված Հայկական սովետական հանրագիտարանից  (հ․ 7, էջ 492 CC-BY-SA-icon-80x15.png