Պենչո Սլավեյկով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Պենչո Սլավեյկով
BASA-1735K-2-129-1-Pencho Slaveykov.jpg
Ծնվել էապրիլի 27, 1866(1866-04-27)[1][2]
ԾննդավայրՏրյավնա, Գաբրովոյի մարզ, Բուլղարիա[3][4]
Վախճանվել էմայիսի 28, 1912(1912-05-28)[1][2] (46 տարեկանում)
Վախճանի վայրԲրունատե, Կոմո, Լոմբարդիա, Իտալիայի թագավորություն
Մասնագիտությունբանաստեղծ, թարգմանիչ, լրագրող, գրադարանավար և գրող
Լեզուբուլղարերեն[1]
Ազգությունբուլղարացի
ՔաղաքացիությունԲուլղարիա
ԱնդամակցությունԲուլղարիայի գիտությունների ակադեմիա
ԱշխատավայրԿյուրեղի և Մեթոդիոսի անվան Բուլղարիայի ազգային գրադարան
Pencho Slaveykov Վիքիպահեստում

Պենչո Սլավեյկով (բուլղար․՝ Пенчо Петков Славейков, ապրիլի 27, 1866(1866-04-27)[1][2], Տրյավնա, Գաբրովոյի մարզ, Բուլղարիա[3][4] - մայիսի 28, 1912(1912-05-28)[1][2], Բրունատե, Կոմո, Լոմբարդիա, Իտալիայի թագավորություն), բուլղարացի գրող, Misal («Միտք»)շրջանակի մասնակիցներից։

Գրող Պետկո Ռաչև Սլավեյկովի կրտսեր որդին։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է Տրյավնայում, Բուլղարիայի ազգային զարթոնքի ժամանակահատվածում, Պետկո Սլավեյկովի և Իրինա Ռայկովայի ընտանիքում։ Կրթություն ստացել է Տրավնյայում, Ստարա Զագորայում, Պլովդիվում: 1883 թվականին նա դառնում է Պլովդիվի ռեալական գիմնազիայի լավագույն սաներից մեկը։

1884 թվականի հունվարին դժբախտ պատահար է տեղի ունենում։ 18-ամյա Պենչոն ձյան տակ քնում է նստարանի վրա, որի հետևանքով հիվանդանում է թոքաբորբով, և չնայած Պլովդիվում, Սոֆիայում, Լայպցիգում, Բեռլինում ու Փարիզում երկարմյա բուժումից հետո նրա մոտ լուրջ խանգարումներ են ի հայտ գալիս, առանց ձեռնափայտի չի կարողանում քայլել, խոսում և գրում է դժվարությամբ։ Նրա մոտ ի հայտ է գալիս մելանխոլիա և նա միակ բուժումը գտնում է գրականության մեջ։

Սլավեյկովի աշխատանքները ներառում են բանաստեղծություններ, մտերմիկ զրույցներ։ Համագործակցել է մի շարք ամսագրերի հետ, որոնք տպագրել են նրա գործերը։ Կյանքի մի մասն անց է կացրել Լայպցիգում, որտեղ սովորել է փիլիսոփայություն, ծանոթացել գերմանական գրականության, մտքի և արվեստի ստեղծագործությունների հետ։

1898 թվականին, վերադառնալով Բուլղարիա, մի շարք ակնառու գրողների հետ, ինչպիսիք են Կրեսյու Կրեստևը, Պետկո Թոդորովը, Պեյո Յավորով, միացել է Միսալ գրական շրջանակին, 1901–1909 թվականներին եղել է Բուլղարիայի ազգային գրադարանի տնօրենի օգնական, 1909–1911 թվականներին՝ տնօրեն, 1908–1909 թվականներին՝ Իվան Վազովի անվան ազգային թատրոնի տնօրեն։

1909 թվականին ուղարկվել է Մոսկվա, Ստամբուլ, Աթենք, Նեապոլ, Սորենտո, Հռոմ (1911), որտեղ ուսումնասիրել է գրադարանների զարգացումները։

Մշակույթի նախարար Ստեֆան Բոբչևի հետ քաղաքական թյուրիմացությունների պատճառով 1911 թվականի հուլիսի 10-ին ազատվել է Ազգային գրադարանի տնօրենի պաշտոնից, հեռացել է Բուլղարիայից, բնակվել Ցյուրիխում, Լյուցերնում, Գյոշենենում, Անդերմատում, Լուգանոյում, Շվեյցարիայի այլ վայրերում նախքան Իտալիայում հաստատվելը, որտեղ երեք ամիս մնալուց հետո, 1912 թվականի մայիսին մեկնում է Ֆլորենցիա, Էնգադին՝ բուժման փնտրտուքներով։ Մայիսի վերջում մեկնում է Բրունատե՝ Կոմո լճի մոտ, որտեղ էլ մահանում է 1912 թվականի հունիսի 10-ին։

Սլավեյկովը թաղված է Բրունատեի գերեզմանատանը, մասունքները տեղափոխվել են Բուլղարիա 1921 թվականին։

Հիշատակ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Սլավեյկովը պատկերված է 1999 և 2006 թվականներին թողարկված բուլղարական 50 լևի հակառակ կողմում[5]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • «Пенчо Славейков Биографични бележки» (Bulgarian)։ Словото։ Վերցված է 2006-11-26 
  • «Пенчо Славейков — биография» (Bulgarian)։ Public Library Varna։ Վերցված է 2006-11-26 
  • Марков Д. Ф. Пенчо П. Славейков. — М.: Издательство АН СССР, 1959.
  • Славейкова, Светослава. Пенчо Славейков. Биографичен очерк. — София: Български писател, 1955.
  • Янакиева, Миряна. От родния кът до гроба. Пенчо Славейков — «Сън за щастие». — Пловдив: Контекст, 2011.

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]