Միլդրեդ Դրեսսելհաուզ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto Info sciences exactes.png
Միլդրեդ Դրեսսելհաուզ
Barack Obama greets Burton Richter and Mildred Dresselhaus (cropped).jpg
Ծնվել է նոյեմբերի 11, 1930({{padleft:1930|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:11|2|0}})[1]
Բրոքս շրջան, Նյու Յորք
Մահացել է փետրվարի 20, 2017({{padleft:2017|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:20|2|0}})[2][1] (86 տարեկանում)
Քեմբրիջ, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Քաղաքացիություն Flag of the United States.svg Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ
Մասնագիտություն ֆիզիկոս, ճարտարագետ և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ) Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական ինստիտուտ
Գործունեության ոլորտ ֆիզիկա
Անդամակցություն ԱՄՆ-ի Գիտությունների ազգային ակադեմիա[3], Արվեստների և գիտությունների ամերիկյան ակադեմիա, Գիտության զարգացման աջակցության ամերիկյան ասոցացիա և Ճարտարագիտական ազգային ակադեմիա
Ալմա մատեր Հարվարդի համալսարան, Չիկագոյի համալսարան[2], Կորնելի համալսարան, Հանթեր քոլեջ և Hunter College High School
Տիրապետում է լեզուներին անգլերեն
Հայտնի աշակերտներ Greg Timp
Պարգևներ
Mildred Dresselhaus Վիքիպահեստում

Միլդրեդ Դրեսսելհաուզ (անգլ.՝ Mildred S. Dresselhaus, ծննդյան անուն` Միլդրեդ Սպիվակ, հայտնի է որպես «ածխածնի գիտության թագուհի», նոյեմբերի 11, 1930({{padleft:1930|4|0}}-{{padleft:11|2|0}}-{{padleft:11|2|0}})[1], Բրոքս շրջան, Նյու Յորք - փետրվարի 20, 2017({{padleft:2017|4|0}}-{{padleft:2|2|0}}-{{padleft:20|2|0}})[2][1], Քեմբրիջ, Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներ), ինստիտուտի առաջին կին պրոֆեսոր, Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական համալսարանի ֆիզիկայի և էլեկտրատեխնիկայի պատվավոր պրոֆեսոր[4]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Միլդրեդ Դրեսսելհաուզը ծնվել է Բրուքլինում, Լեհաստանից ներգաղթած հրեաների ընտանիքում[5][6][7]: Մեծացել է Բրոնքսում, ուր ընտանիքը տեղափոխվել էր 1934 թվականին:

Ավարտել է Նյու Յորք նահանգի Հանթեր քոլեջը, ապա կրթությունը շարունակել է Քեմբրիջի համալսարանում, որտեղ ստացել է Ֆուլբրայթի կրթաթոշակ, ինչպես նաև Հարվարդի համալսարանում: 1958 թվականին Չիկագոյի համալսարանից ստացել է դոկտորի աստիճան: Նախքան Լինքոլնի լաբորատորիայում (Lincoln Lab) աշխատելը մի քանի տարի հաճախել է Կոռնելի համալսարանի դասընթացներին: 1987 թվականին Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական համալսարանից ստացել է պրոֆեսորի կոչում (ֆիզիկայի և էլեկտրական ճարտարագիտության պատվավոր պրոֆեսոր), 1985 թվականին ստացել է «ինստիտուտի պրոֆեսոր» (Institute Professor) կոչումը[8]:

Պրոֆեսոր Դրեսսելհաուզը կարիերան սկսել է Մասաչուսեթսի տեխնոլոգիական համալսարանի Լինքհոլնի լաբորատորիայից: Ողջ աշխատաժամանակը նա օգտագործել է մագնիսական օպտիկայի գերհաղորդականության հետազոտությունների համար, ինչպես նաև իրականացրել է մի շարք փորձեր, որոնց շնորհիվ հնարավոր է եղել հասկանալ կիսամետաղների էլեկտրոնային կառուցվածքի, հատկապես գրաֆիտի հիմնարար բնույթը: Դրեսսելհաուզը եղել է նանոտեխնոլոգիաների բնագավառի առավել փորձառու մասնագետներից, որոնք հենվում են ածխածնի տարբեր հատկությունների վրա:

1990 թվականին մետաղների և կիսամետաղների ուսումնասիրության, ինչպես նաև ակադեմիական գիտության և ճարտարագիտության մեջ ներդրում ունենալու համար Դրեսսելհաուզը պարգևատրվել է Ազգային գիտական մեդալով[9]: 2000-2001 թվականներին եղել է ԱՄՆ պետդեպարտամենտի գիտության հարցերով բաժնի ղեկավարը (էներգետիկայի նախարարություն): 2004 թվականից ղեկավարել է Ֆիզիկայի ամերիկյան ինստիտուտը:

Պրոֆեսոր Դրեսսելհաուզը նաև կատարել է Ամերիկյան ֆիզիկայի հասարակության, Գիտության զարգացման ամերիկյան ասոցիացիայի (American Association for the Advancement of Science) նախագահի պարտականությունները, ինչպես նաև ԱՄՆ Ազգային ակադեմիայի գանձապետի պարտականությունները: (United States ազգային ակադեմիա ՀՀ Գիտությունների): Դրեսսելհաուզը իր ժամանակից հատկացրել է նաև գիտական գործունեությունում ներգրավված և ակտիվ գործունեություն ծավալող կանանց աջակցմանը:

Դրեսսելհաուզը հայտնի է նաև թերմոէլեկրականության, գրաֆիտի հատկությունների, գրաֆիտի ալոտրոպային միացությունների, ածխածնային նանոխողովակների ուսումնասիրության բնագավառում իր ունեցած ավանդի համար:

Ամուսնացած է եղել հայտնի տեսաբան Ժենե Դրեսսելհաուզի հետ, ունեցել են չորս երեխա:

Պարգևներ, մրցանակներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • ԱՄՆ ազգային գիտական մեդալ (1990)
  • Կոմպտոնի մեդալ (2000)
  • IEEE հիմնադիրների մեդալ (2004)
  • Հարոլդ Պենդերի մրցանակ (2006)
  • «Կանայք գիտության բնագավառում» Լ՛Օրել-ՅՈՒՆԵՍԿՕ մրցանակ (2007)
  • Էրստեդի մրցանակ (2008)
  • Օլիվեր Բակլիի մրցանակ (2008)
  • Էնրիկո Ֆերմի մրցանակ (2010)
  • Կավլիի մրցանակ (2012)[10]
  • Ազատության նախագահական մեդալ (2014)
  • IEEE պատվո մեդալ (2015)
  • Օքսֆորդի պատվո մեդալ (2016)
  • Բենջամին Ֆրանկլինի մեդալ (2017)

Ընտրված հրապարակումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]