Թեոդոր Դրայզեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Picto infobox auteur.png
Թեոդոր Դրայզեր
Theodore Dreiser.jpg
Ծնվել է օգոստոսի 27, 1871({{padleft:1871|4|0}}-{{padleft:8|2|0}}-{{padleft:27|2|0}})[1][2][3]
Ծննդավայր Տերրե Հոտ[1][4]
Վախճանվել է դեկտեմբերի 28, 1945({{padleft:1945|4|0}}-{{padleft:12|2|0}}-{{padleft:28|2|0}})[1][5][2] (74 տարեկանում)
Վախճանի վայր Հոլիվուդ[1][4]
Մասնագիտություն գրող[6], լրագրող[6], վիպագիր, ակնարկագիր, ինքնակենսագիր և սցենարիստ
Լեզու անգլերեն[7]
Քաղաքացիություն ԱՄՆ
Գրական ուղղություններ նատուրալիզմ
Թեոդոր Դրայզեր Վիքիքաղվածքում
Theodore Dreiser Վիքիպահեստում

Թեոդոր Դրայզեր (անգլ.՝ Theodore Herman Albert Dreiser; 1871թ. օգոստոսի 27, Թերրի-Հոթ, Ինդիանա - 1945 թ. դեկտեմբերի 28, Հոլիվուդ), ամերիկացի գրող, հասարակական գործիչ Թեոդոր Դրայզերն ամերիկյան քննադատական ռեալիզմի խոշորագույն ներկայացուցիչներից մեկը։

Դրայզերի ստեղծագործությունները թարգմանվել են տարբեր լեզուներով, այդ թվում նաև հայերեն[8]։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Թեոդոր Դրայզերը ծնվել է բազմանդամ ընտանիքում։ Իր մանկությունից մեծանուն գրողը հետագայում տխուր հուշեր է պատմում, քանի որ նա դեռ մանկուց զգացել է քաղցը, անապահով կյանքի դառնությունները, որը ստիպել է աշխատանք որոնել։ Պատանի Դրայզերը եղել է լրագրավաճառ, սևագործ բանվոր, սպիտակեղենը լվացքատուն տանող, ճաշարանի հավաքարար և այլն։ Բոլոր տեղերից նրան հեռացրին և երիտասարդը ստիպված էր նորից ձեռնարկատերերի դռները ծեծել։

Դրայզերը կանոնավոր կրթություն չի ստացել։ Սկզբնական կրթությունն ստացել է կաթոլիկ դպրոցում, որը անվանի գրողը համարում է զուր կորցրած ժամանակ։ 1888 թվականին ընդունվում է Բլումինգտոնի համալսարան, որտեղ սովորում է մի տարի։ Այդտեղ է սկսվում նրա բուռն հետաքրքրությունը դեպի գրականությունը։ Համալսարանում նա առաջին անգամ ծանոթացավ ու ոգեշնչվեց Լև Տոլստոյի գրվածքներով և առաջին անգամ է միտք հղանում լինել հռչակավոր գրող նման Տոլստոյին, գրել այնպես, որ ամբողջ աշխարհը լսի։

1892 թվականից սկսում է աշխատել «Չիկագո դեյլ Գլոբ» թերեում որպես լրագիր։ Այնուհետև աշխատում է տարբեր քաղաքների թերթերում և զանազանան ամսագրերում, վարում է տարբեր պաշտոններ՝ լրաբեր, ակնարկագիր, խմբագիր, բաժնի վարիչ։ Այդ ընթացքում նա ավելի լավ է ծանոթանում գրական, քաղաքական գործիչների հետ, տարբեր խավերի և բնագավառի մարդկանց հետ։ Սակայն մոտիկից ծանոթանալով լրագրական աշխարհին, հասկանալով իրական ճշմարտության և լրագրի ճշմարտության տարբերությունը, շատ ընդհարումներ է ունենում պետերի և պաշտոնական տնօրենների հետ, որը իր ռեալիստական էությանը չէր համապատասխանում։ Շուտով նա անցնում է գեղարվեստական ակնարկի և պատմվածքների ժանրին։

Դրայզերի տաղանդի փայլը միանգամից շողաց իր առաջին վեպում՝ «Քույր Քերրի»-ում (1900), որը մեծ համբավ ստեղծեց նրա անվան շուրջ։ Այդ նոր վեպը բերում էր յուրահատուկ ռեալիստական ոճ, դրա հետ մեկ տեղ նուրբ մոտիվացիա։

Վեպեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Քույր Քերրի (1900, Sister Carrie)
  • Ջեննի Գերհարդ (1911, Jennie Gerhardt)
  • Ֆինանսիստը (Եռագրություն։ Գիրք 1) (1912, The Financier)
  • Տիտանը (Եռագրություն։ Գիրք 2) (1914, The Titan)
  • Ստոիկը (Եռագրություն։ Գիրք 3) (1947, The Stoic)
  • Հանճարը (Գիրք 1՝ Երիտասարդություն, Գիրք 2՝ Պայքար, Գիրք 3՝ Ապստամբություն) (1915, The Genius)
  • Ամերիկյան ողբերգություն (1925, An American Tragedy)
  • Պատվար (1946, The Bulwark)

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Գրականագիտական համառոտ հանրագիտարան — Т. 2.
  2. 2,0 2,1 data.bnf.fr Ստուգված է հոկտեմբերի 10-ին 2015:
  3. Record #118527355 // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է հոկտեմբերի 14-ին 2015:
  4. 4,0 4,1 Драйзер Теодор, Драйзер Теодор // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է սեպտեմբերի 28-ին 2015:
  5. Драйзер Теодор, Драйзер Теодор // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է սեպտեմբերի 27-ին 2015:
  6. 6,0 6,1 Record #118527355 // Gemeinsame Normdatei Ստուգված է հունիսի 24-ին 2015:
  7. http://data.bnf.fr/ark:/12148/cb120266348 Ստուգված է հոկտեմբերի 10-ին 2015:
  8. Երկերի ժողովածու | 10 հ. | Թ. Դրայզեր | Առաջաբ. և խմբ.՝ Դ. Եսայան. - Երևան | Հայաստան, 1966. - 10 հ.։

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Wikiquote-logo-hy.svg
Վիքիքաղվածքն ունի քաղվածքների հավաքածու, որոնք վերաբերում են