Օմրի Ռոնեն

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Օմրի Ռոնեն
անգլ.՝ Omry Ronen
Ծնվել էհուլիսի 12, 1937(1937-07-12)[1][2]
Օդեսա, Ուկրաինական ԽՍՀ, ԽՍՀՄ
Մահացել էնոյեմբերի 1, 2012(2012-11-01)[3][1][2] (75 տարեկանում)
Էն Արբոր, Միչիգան, ԱՄՆ
ՔաղաքացիությունFlag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Flag of Israel.svg Իսրայել
Flag of the United States.svg ԱՄՆ
Մասնագիտությունգիտնական
Հաստատություն(ներ)Միչիգանի համալսարան
Գործունեության ոլորտբանասիրություն
Ալմա մատերԲուդապեշտի համալսարան, Երուսաղեմի հրեական համալսարան և Հարվարդի համալսարան
Տիրապետում է լեզուներինանգլերեն[1]

Օմրի Ռոնեն (անգլ.՝ Omry Ronen, եբր.՝ עומרי רונן‎, ի ծնե անունը՝ Իմրե Սյորենի, հունգ.՝ Szörényi Imre, 12 հուլիսի, 1937, Օդեսա1 նոյեմբերի, 2012, Էնն Արբոր), իսրայելցի, ապա ամերիկացի բանասեր, սլավոնագետ[4][5]։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ծնվել է 1937 թվականի հուլիսի 12-ին Օդեսայում։ Նրա հայրը եղել է հունգարացի կենսաքիմիկոս Էմերիխ (Իմրե) Սյորենին (1905, Մեդունիցա – 1959, Բուդապեշտ), որը 1933 թվականից ապրել է ԽՍՀՄ-ում[6][7][8]։ Հայրենական մեծ պատերազմից առաջ ընտանիքը տեղափոխվել է Կիև, այնուհետև էվակուացվել են Ուֆա, որտեղից Կիև են վերադարձել 1944 թվականին։ 1950 թվականի հունվարին ընտանիքը տեղափոխվել է Բուդապեշտ[9]։ Նույն թվականին նրա հայրը ուղարկվել է Կիև՝ մասնակցելու գիտաժողովի։ Այնտեղ նա ծանր հիվանդացել է, և ընտանիքը մնացել է ԽՍՀՄ-ում մինչև 1953 թվականի հունվարը, այնուհետև վերադարձել է Հունգարիա[10]։

1954 թվականին Իմրե Սյորենին ընդունվել է Բուդապեշտի համալսարանի ֆիզիկայի բաժին, բայց մեկ տարի անց տեղափոխվել է հումանիտար ֆակուլտետ, որտեղ հաճախել է նաև Դյորդ Լուկաչի դասախոսություններին։ Մասնակցել է 1956 թվականի Հունգարական հեղափոխությանը և 1957 թվականի փետրվարին փախել Հարավսլավիա։ 1957 թվականի մայիսին մեկնել է Իսրայել։ Այնտեղ նա վերցրել է Իմրի Ռոնեն անունը և ընդունվել Հրեական համալսարան, որն ավարտել է 1965 թվականին՝ ստանալով արվեստների բակալավրի կոչում անգլիական բանահյուսության ու հնդեվրոպական լեզվաբանության բնագավառում։ Նույն թվականին նա տեղափոխվել է ԱՄՆ Մասաչուսետս նահանգի Ուոլտեմ քաղաք, որտեղ Բրանդեյսի համալսարանի կենսաքիմիայի բաժնում աշխատում էր նրա մայրը՝ կենսաքիմիկոս Բրոնիսլավա Սյորենին (Bronislava Szörényi, Ph.D.)[11][12]։

1968 թվականին Օմրի Ռոնենն ավարտել է Հարվարդի համալսարանի ասպիրանտուրան, 1970-1971 թվականներին դասավանդել է Եյլի համալսարանում, ապա վերադարձել է Իսրայել։ Իսրայելում Ռոնենն զբաղվել է մանկավարժական ու հրատարակչական գործունեությամբ։ Որպես հրավիրված դոցենտ՝ Օմրի Ռոնենն աշխատել է Եյլի համալսարանում 1975-1976 և 1977-1978 թվականներին, 1984-1985 թվականներին մի քանի դասընթաց է կարդացել Հարվարդի համալսարանում։ 1985 թվականից Օմրի Ռոնենն ապրել է Էնն Արբոր քաղաքում, որտեղ դասավանդել է Միչիգանի համալսարանում։

Օմրի Ռոնենի՝ ռուս գրականության պատմությանն ու պոետիկային նվիրված հոդվածները տպագրվել են ռուսական ժողովածուներում ու ամսագրերում, ինչպիսիք են՝ «Литературное обозрение» և «Новое литературное обозрение»։ «Звезда» ամսագրում նա վարել է «Էնն քաղաքից» (ռուս.՝ «Из города Энн») խորագիրը կրող բաժինը։ Ռուսաստանում հրատարակվել են նրա «Серебряный век как умысел и вымысел», «Օսիպ Մանդելշտամի պոետիկան» («Поэтика Осипа Мандельштама»), «Էնն քաղաքից» («Из города Энн»), «Սպի» («Шрам»), «Օտարասիրություն» («Чужелюбие») գրքերը։ Օմրի Ռոնենը 2002 թվականին արժանացել է «Звезда» ամսագրի մրցանակին։

Օմրի Ռոնենի կինը եղել է գրականագետ Իրենա Ռոնենը՝ իսրայելցի բանասեր Միխայիլ Վայսկոպֆի քույրը[13]։

Օմրի Ռոնենը մահացել է 2012 թվականի նոյեմբերի 1-ին Էնն Արբորում։

Մատենագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Ronen O. (1983)։ An Approach to Mandel’shtam։ Jerusalem: The Magnes Press of the Hebrew University 
  • Ронен О. (2000)։ Серебряный век как умысел и вымысел։ Москва: ОГИ 

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 data.bnf.fr: տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  2. 2,0 2,1 SNAC — 2010.
  3. Скончался филолог Омри Ронен
  4. Imre Sereni
  5. Books by Imre Sereni (Omry Ronen)
  6. Orosz Ferenc «A HATVANÉVES MTA ENZIMOLÓGIAI INTÉZET ELSŐ ÉVTIZEDE» (Իմրե Սյորենիի գիտական կենսագրությունը): նաև այստեղ
  7. Szörényi Imre: Իմրե Սյորենին 1929 թվականից սովորել է Բեռլինում, բայց նացիստների իշխանության հաստատումից հետո՝ 1933 թվականին, մեկնել է ԽՍՀՄ (1934 թվականից ապրել է Օդեսայում)։ Արժանացել է Ստալինյան մրցանակի (1951)։ Իմրե Սյորենին եղել է Հունգարիայի գիտությունների ակադեմիայի կենսաքիմիայի գիտահետազոտական ինստիտուտի տնօրենը (տե՛ս այստեղ
  8. Imre Szörényi, 1905—1959 (մահախոսական)
  9. Омри Ронен «Из города Энн»
  10. Омри Ронен «Март»
  11. Берберова (1901-2001)
  12. Brandeis University Research Associates (1965)
  13. Интервью с Л. С. Флейшманом

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]