Օլգա Տաուսսկի-Տոդդ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Օլգա Տաուսսկի-Տոդդ
գերմ.՝ Olga Taussky-Todd
Olga Taussky-Todd.jpeg
Ծնվել է օգոստոսի 30, 1906(1906-08-30)[1][2]
Օլոմոուց, Չեխիա[3][4][5]
Մահացել է հոկտեմբերի 7, 1995(1995-10-07)[1][6][7][8][2] (89 տարեկանում)
Փասադենա, Լոս Անջելես շրջան, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ[6][9][10]
Բնակության վայր(եր) Օլոմոուց
Քաղաքացիություն Flag of Austria.svg Ավստրիա[6][11][12]
Ազգություն Czech American
Մասնագիտություն մաթեմատիկոս, փիլիսոփա և համալսարանի պրոֆեսոր
Հաստատություն(ներ) Մեծ Բրիտանիայի ֆիզիկայի ազգային լաբորատորիա, Լոնդոնի համալսարան, National Institute of Standards and Technology, Կալիֆոռնիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտ և Գյոթինգենի համալսարան
Գործունեության ոլորտ մաթեմատիկա և algebraic number theory[13]
Անդամակցություն Ավստրիայի գիտությունների ակադեմիա և Բավարիական գիտությունների ակադեմիա
Ալմա մատեր Վիեննայի համալսարան
Գիտական աստիճան փիլիսոփայության դոկտոր
Գիտական ղեկավար Ֆիլիպ Ֆյուրտվանգլեր[14]
Եղել է գիտական ղեկավար Hanna Neumann[15]
Ազդվել է Հանս Հան[13] և Էմմի Նյոթեր[13]
Պարգևներ Noether Lecture[16] և Paul R. Halmos - Lester R. Ford Awards[17]
Ամուսին(ներ) Ջոն Տոդդ[13]

Օլգա Տաուսսկի-Տոդդ (օգոստոսի 30, 1906(1906-08-30)[1][2], Օլոմոուց, Չեխիա[3][4][5] - հոկտեմբերի 7, 1995(1995-10-07)[1][6][7][8][2], Փասադենա, Լոս Անջելես շրջան, Կալիֆոռնիա, ԱՄՆ[6][9][10] Փասադենա, Կալիֆորնիա), հանդիսանում է ավստրիացի, իսկ ավելի ուշ -չեխ-ամերիկացի մաթեմատիկոս[18][19]:

Օլգա Տաուսսկին ծնվել է հրեական ընտանիքում. նրա հայրը, Ուլիուս Դավիթ Տաուսսկի եղել է արդյունաբերական քիմիկոս, իսկ նրա մայրը, Իդա Պոլլաչը, տնային տնտեսուհի էր։ Նա աշխատել է նախ հանրահաշվական թվերի տեսությամբ, ապա Վիեննայի համալսարանում ստացել է դոկտորական աստիճան[20]: Այդ ժամանակ Վիեննայում նա նաև հաճախել էր Վիեննական խմբակի հանդիպումներին։

Ջան Կառլո Ռոտայի խոսքերով, նա, որպես երիտասարդ մաթեմատիկոս վարձել է մի խումբ գերմանացի մաթեմատիկոսների, որոնք գտնել և ուղղել են Դավիթ Հիլբերտի աշխատանքների բազմաթիվ մաթեմատիկական սխալները, ուստի նրանք կարող են հավաքվել «մեկ գրքի տակ», որպեսզի ներկայացնեն նրա ծննդյան օրը։ Կկար միայն մեկ թուղթ, հիպոտեզի կոմունիտետում, որը նա ի զորու չէր վերականգնել[21]:

Երկրորդ համաշխարհային պատերազմի ընթացքում, Միացիալ Թագավորության Ազգային ֆիզիկական լաբորատորիաներում նա սկսեց օգտագործել մատրիցաներ ինքնաթիռների տատանումները ուսումնասիրելու համար։ Նա դարձավ ջահակիր մատրիցայի թեորմների համար։ 1935 թվականին նա տեղափոխվեց Անգլիա և Քեմբրիջի համալսարանի Գիտրոն քոլեջի, նաև Բրին-Մոր քոլեջի գիտական աշխատող։ 1938 թվականին նա ամուսանցավ բրիտանացի մաթեմատիկոս Ջոն Թոդի հետ (1911-2007), նա նրա կոլեգան էր Լոնդոնի համալսարանում:

1945 թվականին Տոդդը գաղթել է ԱՄՆ-ում և սկսել է աշխատել չափանշվածքների և տեխնոլոգիաների ազգային ինստիտուտում (անգլ.՝ he National Institute of Standards and Technology)։ 1957 թվականին նրանք ընդունվել են Կալիֆոռնիայի ինստիտուտի (Փասադենա, Կալիֆոռնիայի նահանգ, ԱՄՆ) տեխնոլոգիական ֆակուլտետը (Կալտեխ)։

Նա եղել է AAAS-ի անդամ, Նյոտերական լեկտոր և ստացել է 1-ին կարգի գիտության և արվեստի պատվի խաչ (1978)։ Նա նաև Կալիֆոռնիայի համալսարանի առաջին կին մաթեմատիկայի դասախոսն էր։

Ընտրված աշխատանքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • How I became a torchbearer for matrix theory, American Mathematical Monthly. v. 95, 1988
  • Sums of squares, American Mathematical Monthly. v. 77, 1970
  • A recurring theorem on determinants, American Mathematical Monthly. v. 56, 1949

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library et al. Record #117726095 // Gemeinsame Normdatei — 2012—2016.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Մակտյուտոր մաթեմատիկայի պատմության արխիվ
  3. 3,0 3,1 3,2 http://archives.caltech.edu/news/todd-papers.html
  4. 4,0 4,1 4,2 http://link.springer.com/content/pdf/10.1007/s00211-007-0105-y.pdf
  5. 5,0 5,1 5,2 http://www.awm-math.org/noetherbrochure/Taussky-Todd81.html
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 6,5 6,6 http://apprendre-math.info/anglais/historyDetail.htm?id=Taussky-Todd
  7. 7,0 7,1 7,2 http://www.computer.org/csdl/mags/an/1996/03/man1996030074.pdf
  8. 8,0 8,1 8,2 http://www-history.mcs.st-andrews.ac.uk/Biographies/Taussky-Todd.html
  9. 9,0 9,1 9,2 http://math.nist.gov/mcsd/highlights/alumni02.html
  10. 10,0 10,1 10,2 http://www.math.uni-konstanz.de/~goel/WIM.html
  11. http://astro.ukho.gov.uk/nao/history/dhs_gaw/nao_perhist_0802_cyh_part_3.pdf
  12. http://www.mfo.de/document/1144/OWR_2011_51.pdf
  13. 13,0 13,1 13,2 13,3 https://www.agnesscott.edu/lriddle/women/todd.htm
  14. Mathematics Genealogy Project — 1997.
  15. Mathematics Genealogy Project — 1997.
  16. https://sites.google.com/site/awmmath/programs/noether-lectures/noether-lecturers/noether-profiles/olgataussky-todd
  17. https://www.maa.org/programs-and-communities/member-communities/maa-awards/writing-awards/paul-halmos-lester-ford-awards
  18. "Olga Taussky-Todd", Biographies of Women Mathematicians, Agnes Scott College
  19. Կաղապար:MacTutor
  20. Olga Taussky-Todd at the Mathematics Genealogy Project
  21. Rota, Gian-Carlo (2008), Indiscrete Thoughts, Modern Birkhäuser Classics, Springer, p. 201, ISBN 9780817647803, https://books.google.am/books?id=nFvY20pHghAC&pg=PA201 .

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]