Սինծիան

Սինծիան
Երկիր	Չինաստան
Կարգավիճակ	ինքնավար մարզ
Մտնում է	Չինաստան
Ներառում է	Ուրումչի, Կարամայ, Turpan?, Hami?, Changji Hui Autonomous Prefecture?, Bortala Mongol Autonomous Prefecture?, Bayingolin Mongol Autonomous Prefecture?, Kizilsu Kyrgyz Autonomous Prefecture?, Ili Kazakh Autonomous Prefecture?, Ակսու (շրջան), Kashgar Prefecture?, Hotan Prefecture?, Tacheng Prefecture?, Altay Prefecture?, Shihezi?, Արալ (Չինաստան), Tumxuk?, Wujiaqu?, Բեյտուն (Սինծիան), Tiemenguan City?, Shuanghe?, Kokdala?, Kunyu?, Huyanghe?, Xinxing? և Baiyang?
Վարչկենտրոն	Ուրումչի
Ամենաբարձր կետ	Չոգորի
Օրենսդրական մարմին	Xinjiang Uyghur Autonomous Regional People's Congress?
Բնակչություն	▲25 852 345 մարդ (2020)
Տարածք	1 664 897,17 կմ²
Հիմնադրված է	հոկտեմբերի 1, 1955 թ.
Սահմանակցում է	Ցինհայ, Գանսու, Տիբեթի ինքնավար շրջան, Ալթայի հանրապետություն, Օշի մարզ, Նարինի մարզ, Իսիք Քուլի մարզ, Խովդի շրջան և Բայան Ուլգի
Ժամային գոտի	UTC+8
Փոխարինեց	ՉԺԿ-ի Սինծիան շրջան
ISO 3166-2 կոդ	CN-XJ
	xinjiang.gov.cn
	Սինծիան Վիքիպահեստում

Սինծիան (Ույղուրերեն։ شىنجاڭ; Լատինատառ։ Xinjang; (Չինարեն՝ 新疆 ,Xīnjiāng), պաշտոնապես "Սինծիանի Ույղուրական ինքնավար շրջան"^[4] (XUAR), Չինաստանի հյուսիս-արևմուտքում Չինաստանի ինքնավար մարզ է, ինչպես նաև այն իր տարածքով ամենամեծ շրջանն է Չինաստանում և ութերորդ մարզը ամբողջ աշխարհում՝ զբաղեցնելով ավելի քան 1,6 միլիոն կմ²։ Սինծիանի մեջ է մտնում, վիճելի տարածք հանդիսացող Ակսայ Չինը, որը մտնում է Չինաստանի կազմում, իսկ Հնդկաստանը այդ տարածքի նկատմամբ ունի հավակնություններ։ Սինծիանը սահմանակցում է Մոնղոլիային, Ռուսաստանին, Ղազախստանին, Տաջիկստանին, Աֆղանստանին, Պակիստանին և Հնդկաստանին։ Սինծիանը սահմանակցում է նաև Տիբեթի ինքնավար շրջանին և Գանսույի և Ցինհայի շրջաններին։ Հայտնի Մետաքսի ճանապարհը անցել է այս շրջանով սկսելով շրջանի արևելքից մինչև իր հյուսիսարևմտյան սահման։ Վերջին տասնամյակներում Սինծիանում հայտնաբերվել է առատ քանակությամբ նավթի և հանքանյութերի պաշարներ, և այժմ այն համարվում է Չինաստանի ամենախոշոր բնական գազ արտադրող շրջանը։

Այն տարբեր էթնիկ խմբերի հայրենիքն է, ներառյալ ույղուրների, հաների, ղազախների, տիբեթցիների, հույերի, տաջիկների, ղրղզների, մոնղոլների, ռուսների և սիբեների^[5]։ Ազգային փոքրամասնությունների համար Սինծիանում կա վելի քան մեկ տասնյակ ինքնավար երկրներ և մարզեր։ Հաճախ այս տարածքը հղվում է որպես "Չինական Թուրքեստան"^[6]: Սինծիանի տարածքի ընդամենը 9.7%-է պիտանի մարդկանց բնակության համար, քանի որ Սինծիանի հիմնական տարածքի պատված է լեռնաշղթաներով^[7]։

Ծանոթագրություններ

↑ National Database of Laws and Regulations — 2021.
↑ ^2,0 ^2,1 国务院第七次全国人口普查领导小组办公室 中国人口普查分县资料—2020 (չին.) — 北京市: 中国统计出版社, 2022. — 983 p. — ISBN 978-7-5037-9772-9
↑ ^3,0 ^3,1 http://www.gov.cn/test/2013-04/07/content_2371589.htm
↑ «______». The Government of Xinjiang Uygur Autonomous Region of China. Արխիվացված է օրիգինալից 2017 թ․ դեկտեմբերի 1-ին. Վերցված է 2018 թ․ օգոստոսի 19-ին.
↑ «Regions and territories: Xinjiang». BBC News. 2011 թ․ մայիսի 7. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ մայիսի 20-ին.
↑ «Turkestan». Catholic Encyclopedia. Vol. XV. New York: Robert Appleton Company. 1912. Արխիվացված օրիգինալից 2008 թ․ ապրիլի 20-ին. Վերցված է 2008 թ․ նոյեմբերի 26-ին.
↑ 新疆绿洲面积已从4.3%增至9.7% [Xinjiang oasis area has increased from 4.3% to 9.7%]. 人民网 [People's Network] (չինարեն). 2015 թ․ օգոստոսի 3. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ հոկտեմբերի 11-ին. Վերցված է 2017 թ․ մայիսի 27-ին.

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Սինծիան» հոդվածին։

[_f8de8c2f76f2981d-1] National Database of Laws and Regulations — 2021.

[_78ce9f59160902eb-2] 2,0 ^2,1 国务院第七次全国人口普查领导小组办公室 中国人口普查分县资料—2020 (չին.) — 北京市: 中国统计出版社, 2022. — 983 p. — ISBN 978-7-5037-9772-9

[_8873b0a7a4737bb3-3] 3,0 ^3,1 http://www.gov.cn/test/2013-04/07/content_2371589.htm

[4] «______». The Government of Xinjiang Uygur Autonomous Region of China. Արխիվացված է օրիգինալից 2017 թ․ դեկտեմբերի 1-ին. Վերցված է 2018 թ․ օգոստոսի 19-ին.

[news.bbc.co.uk-5] «Regions and territories: Xinjiang». BBC News. 2011 թ․ մայիսի 7. Արխիվացված է օրիգինալից 2011 թ․ մայիսի 20-ին.

[Turkestan-6] «Turkestan». Catholic Encyclopedia. Vol. XV. New York: Robert Appleton Company. 1912. Արխիվացված օրիգինալից 2008 թ․ ապրիլի 20-ին. Վերցված է 2008 թ․ նոյեմբերի 26-ին.

[oasis-7] 新疆绿洲面积已从4.3%增至9.7% [Xinjiang oasis area has increased from 4.3% to 9.7%]. 人民网 [People's Network] (չինարեն). 2015 թ․ օգոստոսի 3. Արխիվացված օրիգինալից 2017 թ․ հոկտեմբերի 11-ին. Վերցված է 2017 թ․ մայիսի 27-ին.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]

[7]