Պամելա Թրևերս

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Պամելա Թրևերս
անգլ.՝ Pamela Lyndon Travers
PL Travers.jpg
Ծննդյան անունանգլ.՝ Helen Lyndon Goff
Ծնվել էօգոստոսի 9, 1899(1899-08-09)[1][2][3][4][5][6]
ԾննդավայրMaryborough
Վախճանվել էապրիլի 23, 1996(1996-04-23)[1][2][3][4][5][6] (96 տարեկանում)
Վախճանի վայրԼոնդոն, Միացյալ Թագավորություն
Գրական անունP. L. Travers
Մասնագիտությունբանաստեղծ, գրող, վիպասան, մանկագիր, լրագրող և դերասանուհի
Լեզուանգլերեն
ՔաղաքացիությունFlag of the United Kingdom.svg Միացյալ Թագավորություն
Flag of Australia.svg Ավստրալիա
Ուշագրավ աշխատանքներՄերի Փոպինս և Mary Poppins Opens the Door[7]
ՊարգևներԲրիտանական Կայսրության շքանշանի սպա
Pamela Lyndon Travers Վիքիպահեստում

Պամելա Լինդոն Թրևերս (անգլ.՝ Pamela Lyndon Travers, օգոստոսի 9, 1899(1899-08-09)[1][2][3][4][5][6], Maryborough - ապրիլի 23, 1996(1996-04-23)[1][2][3][4][5][6], Լոնդոն, Միացյալ Թագավորություն), կամ Պ. Լ. Թրևերս (անգլ.՝ P. L. Travers), իսկական անունը` Հելեն Լինդոն Գոֆֆ (անգլ.՝ Helen Lyndon Goff), անգլիացի դերասանուհի և գրող, հիմնականում հայտնի է Մերի Փոպինսի մասին մանկական գրքերի շարքի շնորհիվ:

Կյանք և գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հելեն Գոֆֆը ծնվել է Մերիբորում, Ավստրալիայում, բանկի կառավարիչ` Թրևերս Ռոբերտ Գոֆֆի և Մարգարեթ Ագնես Մորհեդի ընտանիքում (1888-1890-ական թվականներին Կվինսլենդի վարչապետ`Բոյդ Դանլոպի զարմուհին): Հայրը իռլանդական ծագում ուներ, չնայած ծնվել էր Լոնդոնի հարավային շրջանում` Դեպտֆորդում: 1905 թվականին աշխատանքի բերումով Թրևերսը ստիպված էր ընտանիքի հետ տեղափոխվել Ալլորա քաղաք, որտեղ երկու տարի անց` 43 տարեկանում նա մահացել է:

Մահվան պաշտոնական պատճառը` «ընկնավորության կատաղի նոպա» (epileptic seizure delirium), բայց կինը պնդում էր, որ «իրական պատճառը տևական հարբեցողությունն էր», որը հանգեցրեց գրիպի:

1907 թվականին Թրևերսի մահից հետո, Գոֆերը տեղափոխվել են Բոուրալ, Նոր Հարավային Ուելս, որտեղ ապրել են մինչև 1917 թվականը:

Առաջին համաշխարհային պատերազմի ժամանակ Հելենը հաճախել է Էշֆիլդում գտնվող Նորմանխյոսթ օրիորդաց դպրոցը: Հելենը պատմվածքներ և պիեսներ էր գրում դպրոցական ներկայացումների համար, իսկ քույրերին և եղբայրներին զվարճացնում էր կախարդական հեքիաթներով: Նրա բանաստեղծությունները լույս են տեսել ավստրալիական «Բյուլլետեն» (The Bulletin) ամսագրում, երբ նա նույնիսկ 20 տարեկան չէր: Նա նաև երաժշտությամբ էր զբաղվում:

Երբ Հելենը դարձավ 17 տարեկան մեկնեց Սիդնեյ, որպեսզի դերասանուհի դառնա: Հենց այդ ժամանակ նա առաջին անգամ վերցրեց «Պ. Լ. Թրևերս» կեղծանունը, որը վերծանվում է որպես Պամելա Լինդոն Թրևերս` Թրևեսը վերցրել էր հորից, իսկ Պամելան այդ ժամանակ հայտնի անուն էր:

1924 թվականին Պամելա Թրևերսը տեղափոխվել է Անգլիա:

1925 թվականին Իռլանդիայում Թրևերսը ծանոթացել է միստիկ բանաստեղծ Ջորջ Ուիլյամ Ռասելի հետ, որը մեծ ազդեցություն է գործել նրա վրա: Նրանք ընկերություն են արել մինչև 1935 թվականը` Ռասելի մահը:

«Պամելա Թրևերսը կյանքի մեծ մասը անցկացրել է փորձելով ապրել Ռասելի գաղափարներով», -նշել է Լոուսոնը (Lawson): - «Նա ոչ միայն սիրում էր Ռասելին: Նրան թվում էր, որ Ռասելը իր արևն է»: Նրանց հարաբերությունները պլատոնական էին: Ռասելը այդ ժամանակ «Այրիշ Ստեյթսմեն» (The Irish Statesman) ամսագրի խմբագիրն էր, և հրատարակել էր Պամելայի բանաստեղծություններից մի քանիսը: Ռասելի շնորհիվ Թրևերսը ծանոթացել էր Ուիլյամ Բաթլեր Եյթսի(William Butler Yeats) և իռլանդացի այլ բանաստեղծների հետ, ովքեր գիտելիք և հետաքրքրություն ներշնչեցին համաշխարհային դիցաբանության հանդեպ: Եյթսը ոչ միայն ակնառու բանաստեղծ էր, այլև հետաքրքրվում էր օկուլտականությամբ: Այս ուղղությունը որոշիչ էր Պամելայի համար, մինչև նրա կյանքի վերջին օրերը:

1932 թվականին նա մեկնել է Խորհրդային Ռուսաստան, հրապարակել «Մոսկովյան էքսկուրսիա» ժողովածուն (1934):

1934 թվականին Թրևերսը պլևրիտով հիվանդ էր, այդ իսկ պատճառով ժամանակավորապես հրաժարվել էր գրական գործունեությունից և ապաքինվում էր Սասսեկսում գտնվող հին անգլիական տանը: Ռասելը ենթադրում էր, որ նա գիրք է գրում կախարդի մասին: Մի անգամ Թրևելսը ստիպված էր խնամել երկու երեխայի: Նրանց համար նա պատմություն հորինեց դայակի մասին, որը իրերը պահում էր ուղեպայուսակի մեջ և թութակի գլխի նմանվող բռնակով հովանոց ուներ: Այսպես տնային դաստիարակչուհի Մերի Փոպինսը գալիս է Բալենիների փողոցի № 17 տուն, Բենքսների ընտանիքի և նրանց չորս երեխաների` Ջեյնի, Մայքլի, և երկվորյակներ` Ջոնի ու Բարբարեի մասին հոգ տանելու համար: Հեքիաթը վերածվել է գրքի (ինչի մասին վկայել է Վինի Թուխի առաջին նկարազարդիչ Մերի Շեպարդը): 1934 թվականին «Մերի Փոպինս» հրապարակումը դարձավ Թրևերսի առաջին հրապարակումը դարձավ Թրևերսի առաջին լուրջ գրական հաջողությունը:

Հետևեցին գրքի շարունակությունները («Մերի Փոպինսը վերադառնում է» (1935), «Մերի Փոպինսը բացում է դուռը» (1944), «Մերի Փոպինսը Ա-ից Ֆ» (1962)), ինչպես նաև վեպեր, բանաստեղծությունների ժողովածուներ և ոչ գեղարվեստական ստեղծագործություններ:

Դիսնեյի «Մերի Փոպինս» ֆիլմը թողարկվել է 1964 թվականին, (գլխավոր դերը կատարել է դերասանուհի Ջուլի Էնդրյուսը): Ֆիլմը առաջադրվել էր «Օսկար» մրցանակի`13 անվանակարգերում, արժանացել է 5-ի: 1983 թվականին ԽՍՀՄ-ում թողարկվել էր «Մերի Փոպինս ցտեսություն» ֆիլմը:

1977 թվականին Թրևերսն արժանացել էր Բրիտանական կայսրության շքանշանի սպայի կոչման:

Մահացել է 1996 թվականի ապրիլի 23-ին, Լոնդոնում: Մահվան պատճառը էպիլեպսիան էր:

Անձնական կյանք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Թրևերսը չէր հրապարակում անձնական կյանքի փաստերը, այդ թվում նաև իր ավստրալիական ծագումը: «Եթե ձեզ հետաքրքրում է իմ կենսագրական տվյալները,- մի անգամ ասել է Թրևերսը,- ապա իմ կյանքի պատմությունը զետեղված է «Մերի Փոպինս» և իմ մյուս գրքերում»:

Չնայած նա երբեք չի ամուսնացել, բայց նա իր ողջ կյանքի ընթացքում բազմաթիվ սիրավեպեր է ունեցել` ինչպես տղամարդկանց, այնպես էլ կանանց հետ[8]:

Իր 40-ամյակի նախօրեին Թրևերսը որդեգրել է իռլանդացի տղայի` Ջոն Կամիլուս Գոնային (ծնվել է 1939 թվականի օգոստոսի 15-ին), վերջինս Ուիլյամ Բաթլեր Եյթսի առաջին կենսագիր` Ջոզեֆ Գոնի թոռն էր: Ջոզեֆն ու կինը հանգամանքների բերումով ստիպված էին դաստիարակել յոթ թոռների, այդ իսկ պատճառով համաձայնել էին նրանցից մեկին հանձնել որդեգրման: Չնայած Կամիլուսը երկվորյակ եղբայր ուներ` Էնթոնին, Թրևերսը հրաժարվել էր որդեգրել երկու երեխաներին: Կամիլուսը մինչև 17 տարեկանը ոչինչ չգիտեր իր ծագման մասին, մինչև մի օր Էնթոնին չայցելեց նրանց: Թրևերսը հրաժարվեց նրան ընդունել (քանի որ Էնթոնին հարբած էր), բայց որոշ ժամանակ անց Կամիլուսը վիճելով Թևերսի հետ գտնում է եղբորը: Կամիլուսը մահացել է 2011 թվականին, Լոնդոնում, ալկոհոլի չարաշահման արդյունքում[9]:

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մերի Փոպինսի մասին գրքերի շարք[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Mary Poppins, London: Gerald Howe, 1934
  • Mary Poppins Comes Back, London: L. Dickson & Thompson Ltd., 1935
  • I Go By Sea, I Go By Land, London: Peter Davies, 1941
  • Aunt Sass, New York: Reynal & Hitchcock, 1941
  • Ah Wong, New York: Reynal & Hitchcock, 1943
  • Mary Poppins Opens the Door, London: Peter Davies, 1943
  • Johnny Delaney, New York: Reynal & Hitchcock, 1944
  • Mary Poppins in the Park, London: Peter Davies, 1952
  • Gingerbread Shop (1952)
  • Mr. Wigg’s Birthday Party (1952)
  • The Magic Compass (1953)
  • Mary Poppins From A to Z, London: Collins, 1963
  • The Fox at the Manger, London: Collins, 1963
  • Friend Monkey, London: Collins, 1972
  • Mary Poppins in the Kitchen, New York & London: Harcourt Brace Jovanovich, 1975
  • Two Pairs of Shoes, New York: Viking Press, 1980
  • Mary Poppins in Cherry Tree Lane, London: Collins, 1982
  • Mary Poppins and the House Next Door, New York: Delacorte Press, 1989

Վեպեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • I Go By Sea, I Go By Land (1941)
  • Fox at the Manger (1962)
  • Friend Monkey (1971)
  • Two Pairs of Shoes (1980)

Ժողովածուներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Stories from Mary Poppins (1952)
  • Mary Poppins in Cherry Tree Lane / Mary Poppins and the House Next Door (1999)
  • Mary Poppins Omnibooks (1999)

Ոչ գեղարվեստական ստեղծագործությունններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Moscow Excursion, New York: Reynal & Hitchcock (1934)
  • About the Sleeping Beauty (1975)
  • What the Bee Knows: Reflections on Myth, Symbol and Story (1989)

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Out of the Sky She Came: The Life of P.L. Travers, Creator of Mary Poppins Valerie Lawson 1999 ISBN 0-7336-1072-2
  • A Lively Oracle: a Centennial Celebration of P. L. Travers, Creator of Mary Poppins. Ellen Dooling Draper and Jenny Koralek, editors. (New York: Larson Publications, 1999).
  • Mary Poppins She Wrote. Lawson,V., Aurum Press, 2005. ISBN 1-84513-126-6

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 SNAC — 2010.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Internet Broadway Database — 2000.
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 3,4 Encyclopædia Britannica
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Internet Speculative Fiction Database — 1995.
  5. 5,0 5,1 5,2 5,3 5,4 NooSFere
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 6,4 FemBio
  7. http://lccn.loc.gov/62053590
  8. Jones David (25 October 2013)։ «How the sexual adventuress who created Mary Poppins wrecked the lives of two innocent boys»։ The Daily Mail (online ed.) (London)։ Վերցված է 25 October 2013 
  9. Steely, self-centred, controlling — the Mary Poppins I knew

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]