Մորիս Շևալյե
ֆրանսերեն՝ Maurice Chevalier | |
|---|---|
| Ծնվել է | սեպտեմբերի 12, 1888[1][2][3][…] |
| Ծննդավայր | Փարիզի 20-րդ շրջան, Ֆրանսիա[4][5] |
| Մահացել է | հունվարի 1, 1972[4][1][6][…] (83 տարեկան) |
| Մահվան վայր | Փարիզի 15-րդ շրջան, Ֆրանսիա[4][7][8] |
| Գերեզման | Cemetery of Marnes-la-Coquette |
| Քաղաքացիություն | |
| Մասնագիտություն | դերասան, երգիչ, թատրոնի դերասան, կինոդերասան, երգերի հեղինակ, Շանսոնիե, գրող, պարող, կոմպոզիտոր, զինվոր և երաժիշտ |
| Ժանրեր | café-chantant? և Մյուզիք-հոլլ |
| Ամուսին(ներ) | Yvonne Vallée? և Nita Raya? |
| Պարգևներ և մրցանակներ | |
Մորիս Շևալյե (ֆրանս.՝ Maurice Chevalier, ամբողջ անունը՝ Մորիս Օգյուստ Շևալյե (Maurice Auguste Chevalier), սեպտեմբերի 12, 1888[1][2][3][…], Փարիզի 20-րդ շրջան, Ֆրանսիա[4][5] - հունվարի 1, 1972[4][1][6][…], Փարիզի 15-րդ շրջան, Ֆրանսիա[4][7][8]), ֆրանսիական էստրադայի երգիչ, պարող և դերասան։
Կենսագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]Մորիս Շևալյեն ծնվել է Փարիզում՝ 1888 թվականին։ Հայրը ֆրանսիացի էր, ներկարար, իսկ մայրը՝ բելգիացի[11]։ Ընտանիքի չորս երեխաներից Մորիսն ամենակրտսերն էր։ Նա դեռ փոքր էր, երբ հարբեցողությամբ զբաղվող հայրը լքեց ընտանիքը։ Պատանի տարիքում կատարելով տարաբնույթ աշխատանքներ, 1901 թվականին նա սկսեց անվճար երգել սրճարանում։ Ի վերջո, տեսնելով նրա ելույթները, նրան առաջարկում են հանդես գալ տեղի մյուզիք-հոլլերում։ 1909 թվականից նա ելույթ էր ունենում Ֆրանսիայում հայտնի երգչուհի Ֆրեհելի հետ, սակայն 1911 թվականից հետո, նա Փարիզի Ֆոլլի-Բերժերում, որպես զուգընկեր հանդես էր գալիս երգչուհի և դերասանուհի Միստենգետի հետ[12]։
1912-1918 թվականներին Մորիս Շևալյեն խաղացել է օպերետի թատրոնում, իսկ հետագայում հանդես էր գալիս որպես շանսոնիե։ 1920-ական թվականների վերջում նա արդեն իսկ մեծ համբավ էր ձեռք բերել։ Ելույթներ է ունեցել Մեծ Բրիտանիայում, ԱՄՆ-ում, որտեղ մասնակցել է Բրոդվեյի շոուներում։ Նրա բեմական կերպարի անբաժանելի մասն էին կազմում սմոքինգ տիպի կոստյումը, թիթեռնիկ-փողկապը և «կանոտյե» կոչվող ծղոտե գլխարկը։ 1940-1944 թվականներին, երբ Ֆրանսիան օկուպացված էր, նա ելույթներ էր ունենում Փարիզում և Գերմանիայում գտնվող ֆրանսիացի ռազմագերիների համար։
Մորիս Շևալյեն կինոյում նկարահանվել է 1908 թվականից, իսկ հոլիվուդյան ֆիլմում առաջին անգամ նկարահանվել է 1930 թվականից։ Նրա առավել հայտնի երգերից էին «Livin' in the Sunlight, Lovin' in the Moonlight», «Valentine», «Louise», «Mimi» և «Thank Heaven for Little Girls» երգերը, որոնք հիմնականում տարածում էին գտնում իր ֆիլմերի շնորհիվ։ Հատկանշական է Ռուբեն Մամուլյանի «Սիրիր ինձ այսօր» (1932 թ.) կինոնկարը, որտեղ Մորիս Շևալյեն նկարահանվել էր Ջանեթ Մակդոնալդի հետ միասին։ Կինոնկարը համարվում է բոլոր ժամանակների լավագույն մյուզիքլներից մեկը[13]։
Անձնական կյանք
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]1927-1933 թվականներին Մորիս Շևալյեն ամուսնացած էր դերասանուհի Իվոն Վալլիի հետ, իսկ 1937-1946 թվականներին՝ պարուհի և երգչուհի Նիտա Ռայայի հետ։
Մորիս Շևալյեն մահացել է 1972 թվականին՝ երիկամային անբավարարությունից[14]։
Ֆիլմագրություն
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]| Թվական | Անվանում | Բնօրինակ անվանում | Կերպար |
|---|---|---|---|
| 1908 | Չափազանց դյուրահավատը | Trop crédules | - |
| 1911 | Նորապսակը, որ ստիպում էր սպասել իրեն | Une mariée qui se fait attendre | - |
| 1912 | Գլխապտույտ վալս | La valse renversante | - |
| 1917 | Աշխարհիկ երեկույթ | Une soirée mondaine | - |
| 1923 | Գոնզագո | Gonzague | Մորիս, Գոնզագո |
| 1923 | Անպիտան տղան | Le mauvais garçon | - |
| 1923 | Ջիմ Բունը բռնցքամարտիկ | Jim Bougne, boxeur | Մորիս |
| 1923 | Սովորույթի համաձայն | Par habitude | - |
| 1923 | Տուրուդմփոց Լուրսին փողոցում | L'affaire de la rue de Lourcine | - |
| 1929 | Փարիզի անմեղները | Innocents of Paris | Մորիս Մառնի |
| 1929 | Սիրո շքերթ | The Love Parade | կոմս Ալֆրեդ Ռենե |
| 1930 | Բանակային շքերթ | Paramount on Parade | - |
| 1930 | Մեծ լճակ | La grande mare | Պիեռ Միրանդա |
| 1930 | Փլեյբոյը Փարիզից | Playboy of Paris | Ալբերտ Լորիֆլե |
| 1930 | Փոքրիկ սրճարանը | Le petit café | Ալբերտ Լորիֆլե |
| 1931 | Գողացված զարդեր | The Stolen Jools | կամեո |
| 1931 | Ժպտացող լեյտենանտը | The Smiling Lieutenant | Նիկի |
| 1931 | Մեկ ժամ՝ քեզ հետ | One Hour with You | Անդրե Բերտյե |
| 1932 | Սիրիր ինձ այսօր | Love Me Tonight | Մորիս |
| 1933 | Հեքիաթ գիշերով | A Bedtime Story | Ռենե |
| 1933 | Սիրո էքսկուրսավարը | L'amour guide | Ֆրանսուա |
| 1934 | Ուրախ այրին | The Merry Widow | արքայազն Դանիլո |
| 1935 | Ֆոլլի Բերժեր | Folies Bergère de Paris | - |
| 1935 | Մարդը Ֆոլլի Բերժերից | L'homme des Folies Bergère | բարոն Կասինի |
| 1936 | Սիրելի թափառաշրջիկ | The Beloved Vagabond | - |
| 1936 | Ժպիտով | Avec le sourire | Վիկտոր |
| 1936 | Օրվա հերոսը | L'homme du jour | Ալֆրեդ, կամեո |
| 1938 | Զարմացրեք նորություններով | Break the News | Ֆրանսուա Վերյե |
| 1939 | Ծուղակ | Pièges | Ռոբերտ |
| 1947 | Լռությունը ոսկի է | Le silence est d'or | մսյո Էմիլ |
| 1949 | Արքան | Le roi | արքա |
| 1950 | Միայն ես | Ma pomme | Մորիս |
| 1954 | Սիրո հարյուր տարին | Cento anni d'amore | Մասիմո |
| 1954 | Ես յոթ դուստր ունեի | J'avais sept filles | - |
| 1957 | Սերը կեսօրից հետո | Love in the Afternoon | Կլոդ Շավես |
| 1958 | Ժիժի | Gigi | Օնորե Լաշալ |
| 1959 | Հաշվիր քո օրհնանքները | Count Your Blessings | - |
| 1960 | Կանկան | Can-Can | - |
| 1960 | Խայտառակության շնչառությունը | A Breath of Scandal | արքայազն Ֆիլիպ |
| 1960 | Մեքսիկացին Հոլիվուդում | Pepe | Մորիս Շևալյե |
| 1961 | Ֆաննի | Fanny | - |
| 1962 | Ջեսիկա | Jessica | հայր |
| 1962 | Նավաբեկությունից տուժվածների որոնումները | In Search of the Castaways | Պագանել |
| 1963 | Սիրո նոր տեսակ | A New Kind of Love | Մորիս Շևալյե |
| 1964 | Ավելի լավ է հարուստ լինեմ | I'd Rather Be Rich | - |
| 1964 | Տագնապալից կոճակ | Panic Button | Ֆիլիպ Ֆոնտեյն |
| 1967 | Կապիկներ, հեռացեք | Monkeys, Go Home! | հայր |
Ծանոթագրություններ
[խմբագրել | խմբագրել կոդը]- 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
- 1 2 Base Léonore (ֆր.) — ministère de la Culture.
- 1 2 Encyclopædia Britannica
- 1 2 3 4 5 6 Шевалье Морис // Большая советская энциклопедия (ռուս.): [в 30 т.] — 3-е изд. — М.: Советская энциклопедия, 1969.
- 1 2 ծննդական — P. 8.
- 1 2 http://www.aveleyman.com/OnThisDay.aspx?OTDMonth=09&OTDDay=12&OTDYear=2006
- 1 2 http://www.encyclopedia.com/topic/Paris.aspx
- 1 2 մահվան վկայական — P. 4.
- ↑ Academy Awards Database
- ↑ https://d23.com/walt-disney-legend/maurice-chevalier/
- ↑ «Artiste». Արխիվացված է օրիգինալից 2016 թ․ մայիսի 27-ին. Վերցված է 2019 թ․ հունիսի 20-ին.
- ↑ Музыкальная энциклопедия. / Гл. ред. Ю.В. Келдыш. — «Советская энциклопедия», 1982. — 1008 с.
- ↑ History of Musical Film 1930s: Part I "Hip, Hooray and Ballyhoo" by John Kenrick
- ↑ «Maurice Chevalier Dead; Singer and Actor Was 83». The New York Times. 1972 թ․ փետրվարի 14.
| Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Մորիս Շևալյե» հոդվածին։ |
| ||||||||||||||||||||
- Սեպտեմբերի 12 ծնունդներ
- 1888 ծնունդներ
- Ֆրանսիայում ծնվածներ
- Հունվարի 1 մահեր
- 1972 մահեր
- Ֆրանսիայում մահացածներ
- Պատվո լեգեոնի շքանշանի սպաներ
- Պատվո լեգեոնի շքանշանի ասպետներ
- Անձինք այբբենական կարգով
- Դերասաններ այբբենական կարգով
- 20-րդ դարի ամերիկացի տղամարդ դերասաններ
- 20-րդ դարի դերասաններ
- «Թոնի» մրցանակի դափնեկիրներ
- «Ոսկե գլոբուս» մրցանակի դափնեկիրներ
- Առաջին համաշխարհային պատերազմի մասնակիցներ
- Թատրոնի դերասաններ
- Թատրոնի ֆրանսիացի դերասաններ
- Փարիզ քաղաքում ծնվածներ
- Փարիզ քաղաքում մահացածներ
- Ֆրանսիացի դերասաններ
- Ֆրանսիացի երաժիշտներ
- Ֆրանսիացի երգիչներ
- Ֆրանսիացի կինոդերասաններ
- Ֆրանսիացի ջազմեններ