Հայկ Ասատրյան

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Հայկ Ասատրյան
Hayk Asatryan.jpg
Ծնվել է փետրվարի 5, 1900(1900-02-05)
Ծննդավայր Ալաշկերտ, Աղրըի նահանգ, Արևելյան Անատոլիա, Թուրքիա
Մահացել է հունվարի 13, 1956(1956-01-13) (55 տարեկանում)
Մահվան վայր Սոֆիա, Բուլղարիա
Ազգություն հայ
Կրթություն Պրահայի Կարլի համալսարան
Մասնագիտություն փիլիսոփա
Քաղաքական կուսակցություն Հայ Յեղափոխական Դաշնակցութիւն
Hayk Asatryan Վիքիպահեստում

Հայկ Ասատրյան (փետրվարի 5, 1900(1900-02-05), Ալաշկերտ, Աղրըի նահանգ, Արևելյան Անատոլիա, Թուրքիա - հունվարի 13, 1956(1956-01-13), Սոֆիա, Բուլղարիա), հայ հասարակական-քաղաքական գործիչ, փիլիսոփա։

Գործունեություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Մասնակցել է 1921 թ. փետրվարյան ապստամբությանը, այնուհետև բնակություն հաստատել Բուլղարիայում և Ռումինիայում։ Ավարտել է Բեռլինի բարձրագույն քաղաքական դպրոցը և Պրահայի համալսարանի փիլիսոփայության բաժինը՝ փիլիսոփայական գիտությունների դոկտորի կոչումով։

Եղել է Գարեգին Նժդեհի հիմնադրած Ցեղակրոնության գաղափարակիցը։ Խմբագրել է պարբերականներ, հատկապես նշանավոր «Ռազմիկ» կիսաշաբաթաթերթը, Նժդեհի հետ միասին (1937-1944 թթ.)։ Համատեղ հիմնադրել և քարոզել են Տարոնական շարժում կամ Տարոնականություն հայրենասիրական գաղափարական հոսանքը, տպագրել «Ցեղ և հայրենիք» ամսագիրը։

Գործուն մասնակցություն է ունեցել ֆաշիստական այն քարոզչության ժխտման գործում, որի համաձայն իբրև թե հայերը ոչ թե հնդեվրոպական (արիական), այլ սեմական ծագում ունեն, և որը կարող էր սպառնալիք դառնալ հայերի ջարդի համար, ինչպես այդ տեղի ունեցավ հրեաների հետ։ Հայկ Ասատրյանը հանդես եկավ «Հայաստան-Արիական նախադիրք Առաջավոր Ասիայում» գրքով, որի առաջին մասը լույս է տեսել 1943 թ. Սոֆիայում, Նժդեհի առաջաբանով, իսկ երկրորդ մասը մնացել է անտիպ։

Հայկ Ասատրյանը զբաղվել է կուսակցական գործունեությամբ, եղել է ՀՅԴ Բալկանների կենտկոմի անդամ, ունեցել է տարաձայնություններ գործընկերների հետ, որի արդյունքում հեռացվել է կուսակցությունից (1935 թ.)։

1944 թ. Բուլղարիայում ձերբակալվել է «Սմերշի» կողմից, դատապարտվել է տասը տարվա ազատազրկման և մինչև 1955 թվականը տառապել խորհրդային բանտերում։

Գրականություն Հայկ Ասատրյանի մասին[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Մուշեղ Լալայան, Տարոնական շարժումը։ Հայկ Ասատրյան, Երևան, 2002։

Հրատարակված գրքեր[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Հայկ Ասատրյան, Հատընտիր։ Երևան, 2004։

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]