ՀՀ ռազմաօդային ուժեր

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

Հայաստանի Հանրապետության ռազմաօդային ուժեր, կազմում են Հայաստանի Հանրապետության զինված ուժերի բաղկացուցիչ մասը։ Ռազմաօդային նավատորմը նախատեսված է հուժկու հարված հասցնել թշնամու հենակետերին և ոչնչացնել թշնամու կենդանի ուժը։ Դեռ Արցախյան ազատամարտի տարիներին, երբ հայերը ձեռք բերեցին Մի-24 և Սու-25, կարողացան շատ կարճ ժամանակամիջոցում հետ շպրտել թշնամուն և գրավել Հայաստանին և Արցախին կապող միակ տարածքը՝ Բերձորի միջանցքը, որից հետո շեշտակի հարվածներով կարողացան թշնամուն ստիպել նահանջել և ազատագրել հայոց բերդաքաղաք Շուշին։

Պատմություն[խմբագրել]

Չնայած Հայաստանը անկախ Հայկական ռազմական ուժեր հիմնելու աշխատանքները սկսել էր դեռևս վաղ 1989թ., սակայն ռեսուրսների, համապատասխան վերապատրաստված անձնակազմի և օգտակար ենթակառուցվածքի բացակայության պատճառով ռազմաօդային ուժերի ստեղծումը կառավարություն հետաձգեց մինչ 1992թ. օգոստոսը և գործողությունները սկսեց հոկտեմբերին։[1] Համաձայն Եվրոպայի սովորական զինվորական ուժերի պայմանագրի, 1992թ. դեկտեմբերի դեկլարացիայի Հայաստանը նախկին Սովետական Միությունից ժառանգել է միայն երեք գործող ռազմական ինքնաթիռներ և 13 ռազմական ուղղաթիռներ Հակա-օդային պատերազմական մասնաբաժնից։[2]

Ինքնաթիռներ և ուղղաթիռներ[խմբագրել]

9-b.jpg
Կործանիչներ
անվանումը արտադրողը քանակը
ՄիԳ-29 Flag of Russia.svg Ռուսաստան 19
ՄԻԳ-25 Flag of Russia.svg Ռուսաստան 13
Սու-25 Flag of Russia.svg Ռուսաստան 19
Աերո լ-39 Ալբատրոս Flag of the Czech Republic.svg Չեխիա 6
Ուղաթիռներ
Մի-24 Flag of Russia.svg Ռուսաստան 45
Մի-8 Flag of Russia.svg Ռուսաստան 10
Մի-2 Flag of Russia.svg Ռուսաստան 10
Մարդատար ինքնաթիռներ
Ա-320 {{{2}}} Ֆրանսիա
Ա-340 {{{2}}} Ֆրանսիա
Ա-380 {{{2}}} Ֆրանսիա

Հակաօդային պաշտպանություն[խմբագրել]

Հակաօդային պաշտպանության զինատեսակները
տեսակը արտադրող նշանակությունը քանակը
Ս-400 Flag of Russia.svg Ռուսաստան միջին և մեծ հեռավորության
Ս-300 Flag of Russia.svg Ռուսաստան միջին հեռավորության 5
Ս-125 Flag of Russia.svg Ռուսաստան քիչ և միջին հեռավորության 5
Կուբ Flag of Russia.svg Ռուսաստան քիչ հեռավորության -
Կռուգ Flag of Russia.svg Ռուսաստան քիչ հեռավորության -
Ս-75 Flag of Russia.svg Ռուսաստան միջին հեռավորության -
հրթիռային համակարգեր (8 տեսակ) Flag of Russia.svg Ռուսաստան {{{2}}} Հայաստան
{{{2}}} Ուկրաինա {{{2}}} Իրան
քիչ, միջին և մեծ հեռավորության 500-700
ընդամենը 1500

Ծանոթագրություններ[խմբագրել]

  1. Պետրոսյան, Դավիթ (հունիս, 2002). “Հայկական ռազմական ուժերի ձևավորումը և զարգացումը”. Moscow Defense Brief. Retrieved 14 December 2007.
  2. Վիլիս, Դավիթ (Ed.) (1999). “Հայաստան”, Աշխարհի ռազմաօդային ուժերի ավիատիեզերական հանրագիտարան. London, UK: Aerospace Publishing Ltd. p. 162. ISBN 1-86184-045-4.