Էնգելբերտ Դոլֆուս

	Էնգելբերտ Դոլֆուս
Կուսակցություն՝	Քրիստոնեա-սոցիալական կուսակցություն և Հայրենական ճակատ
Կրթություն՝	Վիեննայի համալսարան
Մասնագիտություն՝	քաղաքական գործիչ, դիվանագետ, փաստաբան և ռազմական գործիչ
Դավանանք	կաթոլիկություն
Ծննդյան օր	հոկտեմբերի 4, 1892
Ծննդավայր	Թեքսինգթալ, Ավստրո-Հունգարիա
Վախճանի օր	հուլիսի 25, 1934[…] (41 տարեկան)
Վախճանի վայր	Վիեննա, Ավստրիայի դաշնային պետություն
Թաղված	Engelbert Dollfuss's grave
Քաղաքացիություն	Ավստրիա
Ամուսին	Alwine Dollfuss?
Զավակներ	Eva Dollfuss?, Hanna Dollfuss? և Rudolf Dollfuss?
Պարգևներ	և
Engelbert Dollfuß

Էնգելբերտ Դոլֆուս (գերմ.՝ Engelbert Dollfuß, հոկտեմբերի 4, 1892(1892-10-04)^[1], Թեքսինգթալ, Ավստրո-Հունգարիա - հուլիսի 25, 1934(1934-07-25)^[1]^[2]^[3]^[…], Վիեննա, Ավստրիայի դաշնային պետություն^[4]), ավստրիացի պետական և քաղաքական գործիչ, քրիստոնեա-սոցիալական կուսակցության առաջնորդ։

1932-1934 թվականներին զբաղեցրել է Ավստրիայի կանցլերի պաշտոնը։ Համարվում է ավստրոֆաշիզմի գլխավոր հիմնադիրը։

Կենսագրություն

Էնգելբերտ Դոլֆուսը ծնվել է 1892 թվականի հոկտեմբերի 14-ին Ավստրո-Հունգարիայի Թեքսինգթալ կոմունայում։ Սովորել է Վիեննայի համալսարանում։

Իր քաղաքական կարիերան սկսել է 1927 թվականին, որպես Ստորին Ավստրիայի ագարակատերերի միության քարտուղար։ 1927 թվականին հիմնադրել է Ստորին Ավստրիայի գյուղատնտեսական պալատը։

1931 թվականին Դոլֆուսը դարձել է Ավստրիայի երկաթուղային ցանցի և ապա գյուղատնտեսության նախարարը։

Դոլֆուսի դիկտատուրա

1932 թվականի մայիսի 13-ին Էնգելբերտ Դոլֆուսն ընտրվել է Ավստրիայի կանցլեր և արտգործնախարար։ Նա ակտիվորեն դիմակայել է Գերմանիայի ֆյուրեր Ադոլֆ Հիտլերի կողմից խրախուսվող Անշլյուսի գործողության իրագործմանը։ Դոլֆուսը սկսկում է աջակցել Իտալիայում ընթացող հակաֆաշիստական և հակահիտլերյան շարժումներին։ Շուտով Դոլֆուսը համաձայնագիր է կնքում Իտալիայի վարչապետ Բենիտո Մուսոլինիի հետ։ Իտալացի պետական գործիչն իր հերթին խոստանում է Էնգելբերտին պահպաբել Ավստրիայի անկախությունը։

1933 թվականին Դոլֆուսն արգելում է նացիստների գործունեությունն Ավստրիայի տարածքում։ Մուսոլինիի հետ կնքած դաշինքից հետո Դոլֆուսը ստիպված է լինում դադարեցնել նացիստների ներթափանցման արգելքը երկրում։

Այսպիսով Էնգելբերտ Դոլֆուսը երկրում ստեղծում է ավտորիտար ռեժիմ, որը շուտով հայտնի է դառնում ավստրոֆաշիզմ անվանումով։ 1929-1933 թվականների համաշխարհային տնտեսական ճգնաժամի հետևանքով Ավստրիայի քաղաքներում տիրում էր չքավորություն։ 1934 թվականի փետրվարի 12-ին Ավստրիայի անարխիստներն ու սոցիալիստները Լինցում, ապա նաև Վիեննայում և մյուս ավստրիական քաղաքներում կազմակերպում են ապստամբություններ։

Նույն օրը կառավարական զորքերը մտել են քաղաք և զենք կիրառել՝ Վիեննայում հավաքված ապստամբների ամբոխը ցրելու նպատակով։ Սակայն տեղի է ունեցել քաշքշուկ և սպանվել է առնվազն 1000 մարդ։ Ապստամբությունն արյան մեջ խեղդելուց հետո Դոլֆուսը երկրում գործող միակ կուսակցությունը՝ Ավստրիայի քրիստոնեա-սոցիալական կուսակցությունը վերանվանում է՝ դարձնելով «Հայրենիքի ճակատ»։ Էնգելբերտն այս քայլով նպատակ ուներ մեկ դրոշի տակ համախմբել բոլոր «հավատարիմ ավստրիացին»։ Մահացել է 1934 թվականին Վիեննայում։

Տես նաև

Բենիտո Մուսոլինի

Ծանոթագրություններ

1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
1 2 Discogs(անգլերեն) — 2000.
1 2 Brockhaus Enzyklopädie (գերմ.) — F.A. Brockhaus, 1796.
1 2 Deutsche Nationalbibliothek Record #118526561 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.

Վիքիպահեստն ունի նյութեր, որոնք վերաբերում են «Էնգելբերտ Դոլֆուս» հոդվածին։

[_902ff74a24e7ea48-1] 1 2 3 4 Bibliothèque nationale de France data.bnf.fr (ֆր.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.

[_04af4c924da036ee-2] 1 2 Discogs(անգլերեն) — 2000.

[_8febb2caeb3e03f1-3] 1 2 Brockhaus Enzyklopädie (գերմ.) — F.A. Brockhaus, 1796.

[_9a7e811df7ac6ee8-4] 1 2 Deutsche Nationalbibliothek Record #118526561 // Gemeinsame Normdatei (գերմ.) — 2012—2016.

[1]

[2]

[3]

[4]