Բապտիստական եկեղեցի

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
ԱՄՆ-ի առաջին բապտիստական եկեղեցին Ռոդ Այլենդի Փրովիդենսում, որը կառուցվել է 1776 թվականին

Բապտիստական եկեղեցի (հին հուն․՝ βάπτισμα: մկրտություն, հին հուն․՝ βαπτίζω «ընկղմում եմ ջրում»[1]) Բողոքականության ուղղություններից մեկը[2]:

Դավանանքն առաջացել է անգլիական պուրիտանների շրջանում[1]: Բապտիստական դավանաբանության հիմքում, որից ծագում է ուղղության անվանումը, ընկած է մեղսավոր կյանքից հրաժարվելու և հասուն տարիքում ինքնակամ և գիտակցված մկրտության սկզբունքները: Մանուկների մկրտությունը մերժվում է, քանի որ նրանք մկրտության պահին չեն գիտակցում մկրտության հոգևոր իմաստը և սեփական կամքով չեն մկրտվում: Ինչպես մյուս բողոքականները, բապտիստները նույնպես համարում են, որ Աստվածաշունչը բաղկացած է Հին և Նոր Կտակարանների 66 գրքերից: Եկեղեցական կյանքի կառուցվածքի հարցում հակվումում են համընդհանուր քահանայության և եկեղեցական համայնքների անկախության սկզբունքներին: Համայնքի քահանան բացարձակ իշխանություն չունի, առավել կարևոր հարցերը որոշվում են եկեղեցական խորհրդում և հավատացյալների ընդհանուր հավաքի եղբայրական խորհրդում: Շաբաթական գլխավոր ժամերգությունը բապտիստները անց են կացնում կիրակի, շաբաթ օրերին կարող են կազմակերպվել հավելյալ հավաքներ, որոնք նվիրված կլինեն աղոթքներին, Աստվածաշնչի ուսուցմանը և քննարկմանը և կրոնական այլ գործերի:

Ժամերգությունները կազմված են երգերից՝ որոնք ուղեկցվում են գործիքային երաժշտությամբ, քարոզներից, հանկարծաստեղծ աղոթքներից և հոգևոր պոեմների և բանաստեղծությունների ընթերցանություններից[3]:

Անվանում[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

«Բապտիստ» բառը, որը նշանակում է բապտիզմի հետևորդ, ծագում է հունարեն «βάπτισμα» բառից, որը նշանակում է մկրտություն, ինչն էլ իր հերթին ծագում է βαπτίζω բառից, որը նշանակում է «ընկղմում եմ ջրում»[1]: Բապտիզմի ոչ պաշտոնական ինքնանվանումներն են՝ «աստծո երեխաներ», «վերածնվածներ», «աստծո վերածնված երեխաներ»:

Բապտիստները կատարում են մկրտությունը գիտակից տարիքում` մկրտվողին ամբողջովին ընկղմելով ջրի մեջ: Քրիստոնյա բապտիստների գաղափարի ծագումը կապված է մկրտության մասին ավետարանչական ուսուցման հետ:

  • «Ուրեմն գնացէք բոլոր ազգերը աշակերտեցէք, նորանց մկրտելով Հոր եւ Որդու եւ Սուրբ Հոգու անունովը» (Մթ. 28:19).
  • «Ով որ հավատաց եւ մկրտուեցավ նա կ՚փրկուի» (Մկ. 16:16).

Բապտիզմի հիմնական սկզբունքներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Լոնդոնում 1905 թվականին քրիստոնյա բապտիստների Առաջին համաշխարհային համագումարի ժամանակ որպես դավանաբանության հիմք հաստատվել է Առաքելական հանգանակը և ձևակերպվել են հետևյալ սկզբունքները

  1. Աստվածաշունչը հավատքի գործերում և գործնական կյանքում միակ անսխալական հեղինակությունն է:
  2. Եկեղեցին պետք է կազմված լինի միայն վերածնվածներից:
  3. Մկրտությունը և հաղորդությունը տրվում են միայն վերածնվածներին:
  4. Հոգևոր և գործնական հարցերում տեղական համայնքների անկախությունը:
  5. Տեղական համայնքի անդամների համահավասարությունը՝ համընդհանուր քահանայություն:
  6. Մտքի ազատություն բոլոր հավատացյալների և անհավատների համար:
  7. Եկեղեցու տարանջատումը պետությունից:

Սերգեյ Սանիկովը համարում է, որ քրիստոնյա բապտիստների առաջին Համաշխարհային համագումարի պաշտոնական փաստաթղտերում առկա տեղեկությունները այս սկզբունքների մշակումների և քննարկումների մասին, վկայում է այն մասին, որ նշված դավանաբանության դրույթները համագումարի ընթացքում կարող էին միայն հրապարակվել, ոչ թե մշակվել[4]:

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 Митрохин, 2010
  2. Григорьева, 1998, էջ 59
  3. Винс Я. Я.։ «НАШИ БАПТИСТСКИЕ ПРИНЦИПЫ»։ РУССКИЙ БАПТИСТЪ։ www.rusbaptist.stunda.org։ Վերցված է 2017-11-21 
  4. Санников С. В.։ «История и анализ баптистских принципов»։ Sannikov.info։ Վերցված է 2017-11-12 

Գրականություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Արտաքին հղումներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]