Մարաթոնի ճակատամարտ

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից

38°07′05″ հս. լ. 23°58′42″ ավ. ե. / 38.118056° հս. լ. 23.978333° աե. ե.

Մարաթոնի ճակատամարտ
Հունա-պարսկական պատերազմներ
Ac.marathon.jpg
Մարաթոնյան հովիտը մեր ժամանակ
Թվական մ.թ.ա. 490 սեպտեմբէրի 12
Վայր Մարաթոն, Հունաստան
Արդյունք Աթենքացիներ հաղթանակ
Հակառակորդներ
Ափենք, Պլատեյներ Պարսից կայսրություն
Հրամանատարներ
Միլթիադես Կրտսեր, Քալիմահ†, Արիմնեսթ Դարեհ Ա†, Արտաֆերն
Կողմերի ուժեր
10 000 աթենքացի, 1000 պլատեյացի 22 000
Կորուստներ
192 аաթենքացի, 11 պլատեյացի 6400


Մարաթոնի ճակատամարտ, տեղի է ունեցել մ.թ.ա. 490 թվականի սեպտեմբերի 12-ին՝ Աթենքի և Աքեմենյան Պարսկաստանի արքա Դարեհ Ա-ի բանակների միջև Աթենքից շուրջ 40 կմ հեռավորության վրա գտնվող Մարաթոն բնակավայրի մոտ։

Պարսկական բանակի հրամանատարներն էին Դատիսը և Արտափերնեսը։ Արտափերսը Դարեհի զարմիկն էր, իսկ Դատիսը մարացի զորավար էր։

Ճակատամարտը Հունաստանը նվաճելու Դարեհ Ա-ի առաջին փորձի գագաթնակետն էր և ավարտվել է աթենացիների հաղթանակով, որոնք կռվում էին Միլտիադեսի հրամանատարությամբ։ Այդ հաղթանակը դարձավ շրջադարձային հույն-պարսկական պատերազմներում։

Ճակատամարտի նշանակությունը[խմբագրել]

Մարաթոնի ճակատամարտում տարած հաղթանակն առաջինն էր Աքեմանյանների դեմ։ Պարսիկների համար իրենց բանակի պարտությունը խոշոր հետևանքներ չունեցավ՝ նրանց պետությունը գտնվում էր հզորության գագաթնակետին և ուներ հսկայական ներուժ։ Այդ անհաջող արշավանքից հետո Դարեհը սկսեց հավաքել հսկայական բանակ՝ ամբողջ Հունաստանը նվաճելու համար։ Նրա ծրագիրը ձախողեց մ.թ.ա. 486 թվականի Եգիպտոսի ապստամբությունը։ Այդ նույն տարում Դարեհը մահացավ։ Նրան հաջորդած երիտասարդ արքա Քսերքսեսը ճնշելով եգիպտական ապստամբությունը, շարունակեց պատրաստվել նոր արշավանքի՝ դեպի Հունաստան։

Հունական փաղանգ:
Դարեհի պալատի ֆրիզներում պատկերված պարսկական հետեւակ զինվորներ (հնարավոր է՝ մահապարտներ):