Ստեպան Բանդերա

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Jump to navigation Jump to search
Ստեպան Բանդերա
ուկր.՝ Степан Бандера
Դիմանկար
Ծնվել էհունվարի 1, 1909(1909-01-01)[1][2]
ԾննդավայրՍտարիյ Ուգրինով, Կալուշի շրջան, Իվանո-Ֆրանկովսկի մարզ, Ուկրաինա
Մահացել էհոկտեմբերի 15, 1959(1959-10-15)[1][2][3] (50 տարեկան)
Մահվան վայրՄյունխեն, Գերմանիայի Ֆեդերատիվ Հանրապետություն[4]
ԳերեզմանՎալդֆրիդհոֆ գերտեզմանատուն
ՔաղաքացիությունFlag of Hungary (1896-1915; angels; 3-2 aspect ratio).svg Ավստրո-Հունգարիա և Flag of Poland (1928–1980).svg Լեհաստանի Երկրորդ Հանրապետություն
Ազգությունուկրաինացի
Մայրենի լեզուուկրաիներեն
ԿրոնՈւկրաինական-հունական կաթոլիկ եկեղեցի
Կրթություն«Լվովի պոլիտեխնիկա» ազգային համալսարան
Մասնագիտությունքաղաքական գործիչ
Ծնողներհայր՝ Անդրիյ Բանդերա, մայր՝ Միրոսլավա Բանդերա
Քաղաքական կուսակցությունՈւկրաինական ազգայնականների կազմակերպություն և Ուկրաինական ազգայնականների հեղափոխական կազմակերպություն
Պարգևներ և
մրցանակներ
Ուկրաինայի հերոս և Ուկրաինայի հերոս, Պետության շքանշան
Ստորագրություն
Stepan Bandera sign.svg
Stepan Bandera Վիքիպահեստում

Ստեպան Անդրեի Բանդերա (ուկր.՝ Степан Андрійович Бандера, հունվարի 1, 1909, Ստարի Ուգրինով, Գալիցիայի և Լոդոմերիայի թագավորություն, Ավստրո-Հունգարիա - հոկտեմբերի 15, 1959, Մյունխեն, ԳՖՀ), ուկրաինացի քաղաքական գործիչ, ուկրաինական ազգայնականության գաղափարախոսն ու տեսաբանը։ Երիտասարդ տարիներին հայտնի է եղել Լիս, Ստեպանկո, Մալիյ, Սերիյ, Ռիխ, Մատվեյ Գորդոն և այլ ուրիշ մականուններով։

Կենսագրություն[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

Ստեպան Բանդերա Հուշարձան, Տերնոպոլ

Ծնվել է հոգևորականի ընտանիքում։ 1927 թվականից Ուկրաինական բանակային, 1929 թվականից Ուկրաինական ազգայնականների կազմակերպության (ՈւԱԿ) անդամ էր։ 1933 թվականից եղել է ՈւԱԿ-ի տարածքային ուղեկցող Արևմտյան Ուկրաինայի հողերում[նշում 1]։ 1933 թվականից սկսած մի շարք ահաբեկչական գործողություններ է կազմակերպել։ 1934 թվականին լեհական իշխանությունները ձերբակալել են Բանդերային և դատարանի որոշմամբ մահվան դատապարտել, որը հետագայում փոխարինվել է ցմահ բանտարկությամբ։ 1936 - 1939 թվականներին կրել է ազատազրկման ժամկետը լեհական տարբեր բանտերում, 1939 թվականի սեպտեմբերին ազատվել է Գերմանիայի Լեհաստանի վրա հարձակվելու շնորհիվ։ Որոշ ժամանակ գտնվել է խորհրդային տարածքի ընդհատակում, հետո տեղափոխվել է արևմուտք։ 1940 թվականի փետրվարից հետո, երբ քայքայվեց ՈւԱԿ-ը, դարձավ Ուկրաինական ազգայնականների կազմակերպության բանդերական թևի առաջնորդ։ Գերմանիայի ԽՍՀՄ-ի վրա հարձակվելուց հետո մի շարք ազգայնականների հետ ձերբակալվել է գերմանական զավթիչների իշխանության կողմից, քանի որ ուզում էին անկախ Ուկրաինական պետություն ստեղծել։ Մինչև 1944 թվականի սեպտեմբերը եղել է Զակսենհաուզեն համակենտրոնացման ճամբարում։ 1947 թվականից կրկին ղեկավարել է ՈւԱԿ-ը։ 1959 թվականին ՊԱԿ-ի գործակալ Բոգդան Ստաշինսկին Մյունխենում սպանել է Ստեպան Բանդերային։

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. Տարածքային ղեկավար
  1. 1,0 1,1 Энциклопедия Брокгауз (գերմ.)
  2. 2,0 2,1 Bibliothèque nationale de France идентификатор BNF (фр.): տվյալների բաց շտեմարան — 2011.
  3. Gran Enciclopèdia Catalana (կատ.)Grup Enciclopèdia Catalana, 1968.
  4. German National Library, Berlin State Library, Bavarian State Library, Austrian National Library Record #118652303 // Общий нормативный контроль (GND) — 2012—2016.