Սերգեյ Կորոլյով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սերգեյ Կորոլյով
Сергей Королёв
SKorolow.jpg
Ծնվել է հունվարի 12, 1907({{padleft:1907|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:12|2|0}})
Ծննդավայր Ժիտոմիր[1][2][3]
Մահացել է հունվարի 14, 1966({{padleft:1966|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:14|2|0}})[4][5] (59 տարեկանում)
Մահվան վայր Մոսկվա[1][6][7]
Քաղաքացիություն Ռուսական կայսրություն
Flag of the Soviet Union (1923-1955).svg ԽՍՀՄ[8][9][10]
Ռուսաստան[11][12]
Ազգություն ռուս և Ուկրաինացիներ
Կրթություն Կիևի պոլիտեխնիկական ինստիտուտ, Բաումանի անվան Մոսկվայի պետական տեխնիկական համալսարան և Կիևի պոլիտեխնիկական ինստիտուտ
Ազդվել է Կոնստանտին Ցիոլկովսկի և Sergei Issajewitsch Utotschkin
Մասնագիտություն ավիատիեզերքային ճարտարագետ, նախագծող ճարտարագետ, համալսարանի պրոֆեսոր, զինծառայող, գիտնական[13][14] և զինվոր[15][16]
Քաղաքական կուսակցություն ԽՄԿԿ
Պարգևներ և
մրցանակներ
Լենինի շքանշան, «Պատվո նշան» շքանշան, Լենինյան մրցանակ, «Աշխատանքային արիության համար» մեդալ, մեդալ «Անձնվեր աշխատանքի համար Մեծ հայրենական պատերազմի ժամանակ», Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս և Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս
Անդամություն Ռուսաստանի գիտությունների ակադեմիա և ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա
Sergei Korolyov Վիքիպահեստում

Սերգեյ Կորոլյով (ռուս.՝ Сергей Павлович Королёв, հունվարի 12, 1907, Ժիտոմիր[1][2][3] - հունվարի 14, 1966[4][5], Մոսկվա[1][6][7]), ուկրաինացի գիտնական, հրթիռաշինության և տիեզերագնացության բնագավառի մասնագետ, հրթիռատիեզերական համակարգերի կոնստրուկտոր։ Նրա գլխավորությամբ ստեղծված հրթիռներով է իրականացվել մարդու առաջին տիեզերական թռիչքը։

Կորոլյովը 1929 ավարտել է Մոսկվայի Բարձրագույն տեխնիկական ուսումնարանը և Մոսկվայի օդաչուների դպրոցը։ 1930 աշխատել է Ավիացիայի կենտրոնական պետական ինստիտուտում, որտեղ ստեղծել է սկսվառակների մի շարք մոդելներ, («Կոկտեբել», «Կարմիր աստղ» և այլն)։ Ծանոթանալով Կ. Ցիոլկովսկու աշխատանքներին՝ Կորոլյովը տարվել է հրթիռային թռչող ապարատներ ստեղծելու գաղափարով և 1932 նշանակվել է ռեակտիվ շարժման ուսումնասիրման խմբի պետ, որտեղ նրա ղեկավարությամբ ստեղծվել են խորհրդային առաջին հրթիռները։ 1946 Կորոլյովը ԽՍՀՄ հրթիռատիեզերական համակարգերի գլխավոր կոնստրուկտորն էր և նրա գլխավորությամբ ձևավորվել է այդ երկրի գործնական տիեզերագնացությունը։ Նրա ղեկավարությամբ ստեղծվել են բալստիկ, երկրաֆիզիկական, տանող հրթիռներ և «Վոստոկ» ու «Վոսխոդ» ղեկավարվող տիեզերանավերը, որոնցով իրագործվել են մարդու առաջին տիեզերական թռիչքը և բաց տիեզերք դուրս գալը։ 1957 թ. օգոստոսի 21-ին նրա ղեկավարությամբ թողարկվեց առաջին միջմայրցամաքային բալիստիկ հրթիռը՝ «Ռ-7»։ Կորոլյովի ղեկավարությամբ ստեղծվել են նաև Երկրի «Էլեկտրոն» և «Մոլնիա–1» սերիաների արհեստական, «Կոսմոս» շարքի արբանյակները, «Զոնդ» միջմոլորակային ինքնաշխատ առաջին կայանները։ Նա ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս էր, Սոցիալիստական աշխատանքի կրկնակի հերոս։ Ռուսաստանում ներկայումս գործում է Կորոլյովի անվան կոնստրուկտորական բյուրոն։

Աղբյուրներ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  • Դպրոցական մեծ հանրագիտարան։ Գիրք 1, հատոր 1։ Երևան 2009, էջ 501

Ծանոթագրություններ[խմբագրել | խմբագրել կոդը]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 Королёв Сергей Павлович, Королёв Сергей Павлович // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է սեպտեմբերի 28-ին 2015:
  2. 2,0 2,1 2,2 http://connection.ebscohost.com/c/book-chapters/36578483/sergei-korolev-soviet-space-program
  3. 3,0 3,1 3,2 http://link.springer.com/content/pdf/10.1134/S101933160701011X.pdf
  4. 4,0 4,1 4,2 Королёв Сергей Павлович, Королёв Сергей Павлович // Սովետական մեծ հանրագիտարան (1969—1978) Ստուգված է սեպտեմբերի 27-ին 2015:
  5. 5,0 5,1 5,2 http://link.springer.com/content/pdf/10.1007%2F978-1-4419-8150-9_3.pdf
  6. 6,0 6,1 6,2 http://www.komonews.com/news/tech/10154836.html
  7. 7,0 7,1 7,2 http://search.ebscohost.com/login.aspx?direct=true&profile=ehost&scope=site&authtype=crawler&jrnl=01915665&AN=73556861&h=wZ%2FsLIeYKI%2FYk%2BZ%2B6S0sSgMwWx8GiURDJtbho2jbKsBJi4ggzbUGCxyBRzuxcl801Y9dcNn9OAi%2B8vS%2BlYpGmg%3D%3D&crl=f
  8. http://www.nytimes.com/2009/07/18/opinion/18iht-edbignami.html?hpw
  9. http://www.nytimes.com/books/97/09/28/reviews/970928.28rolandt.html
  10. http://www.bbc.co.uk/science/space/solarsystem/space_missions/sputnik_1/
  11. http://www.nytimes.com/2012/10/19/books/back-to-blood-by-tom-wolfe.html
  12. http://www.nytimes.com/books/98/11/15/reviews/981115.15rolandt.html
  13. http://www.sciencephoto.com/media/226384/view
  14. http://www.sciencephoto.com/media/226385/view
  15. http://www.sciencephoto.com/media/122422/view
  16. http://images.sciencesource.com/preview/SN4545.html