Սերգեյ Կորոլյով

Վիքիպեդիայից՝ ազատ հանրագիտարանից
Սերգեյ Կորոլյով
Сергей Королёв
Sergey Korolyov.jpg
Ծնվել է հունվարի 12, 1907({{padleft:1907|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:12|2|0}})
Ծննդավայր Ժիտոմիր
Մահացել է հունվարի 14, 1966({{padleft:1966|4|0}}-{{padleft:1|2|0}}-{{padleft:14|2|0}}) (59 տարեկանում)
Մահվան վայր Մոսկվա
Քաղաքացիություն Flag of Russia.svg Ռուսաստանի կայսրություն
Flag of the Soviet Union.svg ԽՍՀՄ
Կրթություն Q85449? և Բաումանի անվան Մոսկվայի պետական տեխնիկական համալսարան
Աշխատանք Q132332?
Գործունեություն ավիատիեզերքային ճարտարագետ, նախագծող ճառրտարագետ և ճարտարագետ
Քաղաքական կուսակցություն ԽՄԿԿ
Պարգևներ և
մրցանակներ
Լենինի շքանշան, Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս և «Պատվո նշան» շքանշան
Անդամություն Ռուսաստանի Գիտությունների ակադեմիա և ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիա
Sergei Korolyov Վիքիպահեստում

Սերգեյ Կորոլյով (ռուս.՝ Сергей Павлович Королёв, ծնվ. 1906, հունվարի 12, Ժիտոմիր, Ուկրաինա, մահ. 1966, հունվարի 14, Մոսկվա, Ռուսաստան), ուկրաինացի գիտնական, հրթիռաշինության և տիեզերագնացության բնագավառի մասնագետ, հրթիռատիեզերական համակարգերի կոնստրուկտոր։ Նրա գլխավորությամբ ստեղծված հրթիռներով է իրականացվել մարդու առաջին տիեզերական թռիչքը։

Կորոլյովը 1929 ավարտել է Մոսկվայի Բարձրագույն տեխնիկական ուսումնարանը և Մոսկվայի օդաչուների դպրոցը։ 1930 աշխատել է Ավիացիայի կենտրոնական պետական ինստիտուտում, որտեղ ստեղծել է սկսվառակների մի շարք մոդելներ, («Կոկտեբել», «Կարմիր աստղ» և այլն)։ Ծանոթանալով Կ. Ցիոլկովսկու աշխատանքներին՝ Կորոլյովը տարվել է հրթիռային թռչող ապարատներ ստեղծելու գաղափարով և 1932 նշանակվել է ռեակտիվ շարժման ուսումնասիրման խմբի պետ, որտեղ նրա ղեկավարությամբ ստեղծվել են խորհրդային առաջին հրթիռները։ 1946 Կորոլյովը ԽՍՀՄ հրթիռատիեզերական համակարգերի գլխավոր կոնստրուկտորն էր և նրա գլխավորությամբ ձևավորվել է այդ երկրի գործնական տիեզերագնացությունը։ Նրա ղեկավարությամբ ստեղծվել են բալստիկ, երկրաֆիզիկական, տանող հրթիռներ և «Վոստոկ» ու «Վոսխոդ» ղեկավարվող տիեզերանավերը, որոնցով իրագործվել են մարդու առաջին տիեզերական թռիչքը և բաց տիեզերք դուրս գալը։ 1957 թ. օգոստոսի 21-ին նրա ղեկավարությամբ թողարկվեց առաջին միջմայրցամաքային բալիստիկ հրթիռը` «Ռ-7»։ Կորոլյովի ղեկավարությամբ ստեղծվել են նաև Երկրի «Էլեկտրոն» և «Մոլնիա–1» սերիաների արհեստական, «Կոսմոս» շարքի արբանյակները, «Զոնդ» միջմոլորակային ինքնաշխատ առաջին կայանները։ Նա ԽՍՀՄ գիտությունների ակադեմիայի ակադեմիկոս էր, Սոցիալիստական աշխատանքի կրկնակի հերոս։ Ռուսաստանում ներկայումս գործում է Կորոլյովի անվան կոնստրուկտորական բյուրոն։

Աղբյուրներ[խմբագրել]

  • Դպրոցական մեծ հանրագիտարան։ Գիրք 1, հատոր 1։ Երևան 2009, էջ 501